Taş ve kaya düşmesine 3 boyutlu müdahale

Ortahisar ilçesi Kaymaklı Mahallesi'nde 21 Kasım 2009 tarihinde toprak ve taş kütlelerinin evin üzerine düşmesi sonucu Turan Kurt (58) ve eşi Ayşe Kurt (55) hayatını kaybetti, bazı evlerde hasar oluştu. Kaya düşmelerinin sürdüğü alan 2013 yılında ‘afet bölgesi' ilan edildi. Aynı bölgede 2016 yılında ise yamaçtan kopan kayalar nedeniyle 1 kişi yaralandı, 2 ev hasar gördü.

Yaklaşık 17 yıldır tehlikeli yaşamın sürdüğü Kaymaklı Mahallesi'nde kalıcı çözüm için yeni bir adım atıldı. Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Heyelan Uygulama ve Araştırma Merkezi ile Trabzon Büyükşehir Belediyesi Yol Yapım, Bakım ve Onarım Dairesi Başkanlığı iş birliğinde bölgede "Kaya Düşme Islah" çalışmaları başlatıldı.

Çok sayıda evin bulunduğu riskli alanda, akademisyenler tarafından yüksek teknolojili uçuşlar gerçekleştirilecek. Bu çalışmalar kapsamında elde edilecek verilerle üç boyutlu analizler yapılacak ve yamaçlardaki riskli bölgeler bilimsel yöntemlerle detaylı şekilde incelenecek.

Yapılacak teknik ve jeolojik değerlendirmelerin ardından Kaymaklı Mahallesi için en uygun ıslah modeli belirlenecek. Çalışmalar sonucunda kaya düşmelerine karşı mühendislik önlemlerinin yanı sıra, bölge için kentsel dönüşüm seçeneğinin de gündeme gelebileceği belirtildi.

Kaymaklı mahallesinde yapılacak çalışmalarla ilgili bilgiler veren Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Heyelan Uygulama Araştırma Merkezi Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Hakan Ersoy, üç boyutlu analizlerle ıslah yöntemlerinin modelleneceğini belirterek "Kaymaklı mahallesi, Trabzon'un uzun yıllardan beri kanayan yarasıdır. Şu anda orada afete maruz ilan edilmiş bölgeler var. Yaşanmış ölümlü vakalar var.

Bizler de Trabzon Büyükşehir Belediyesi Yol Yapım Daire Başkanlığı ile çalışmalara başladık. Protokol hazırlıkları içindeyiz. Bu anlamda üniversite belediye yerel yönetimler iş birliği ile Trabzon'umuzda özellikle il merkezlerinde meydana gelen heyelan, kaya düşmesi gibi vakalara eğilmeye başladık. Çalışmaları hızlı bir şekilde devam edeceğiz. O bölgede yapılan bazı projeler var. Onlar çok değerli ama eski teknoloji ile yapılmış. Onların bir revizesi gerekiyor" dedi.

"İlk etapta yüksek teknolojili uçuşlarla elde ettiğimiz verilerin üç boyutlu analizlerini yapacağız" diyen Ersoy "Yani bir kaya düşmesi vakası olursa 'Ne zaman, nereye, ne kadar şekilde etkiler?' bunu anlamaya çalışacağız. Ondan sonra ıslah yöntemlerini modelleyeceğiz. Orada kaya düşmesine yönelik bir sürü ıslah yöntemi var. Buradan elde ettiğimiz verilerde nerelerin afete maruz dışında kalması gerektiğini ya da nerelerin güvenli olduğunu ortaya çıkartacak.

Orada tehlikeli riski ortadan kaldırmaya çalışacağız. Elde ettiğimiz veriler doğrultusunda eğer riskli bölgeler varsa tabi kentsel dönüşe girmek zorunda kalacak. Görüntü öyle görünüyor ama tabii ki bunu yine 3 boyutlu analizlerle net olacak. Trabzon Büyükşehir Belediyesi ve AFAD İl Müdürlüğü bu konunun üzerinde duruyor. Trabzon'da 20 yıldır yaşanan problemi çözeceğiz diye düşünüyorum" ifadelerini kullandı.