Dikkat çeken yorum! NATO çökecek mi?

Uzman yazar Ramon Marks, Batı ittifakının çöküşe değil, yeniden yapılanmaya gittiğini savunuyor. Marks’a göre NATO’nun geleceği, Avrupa’nın kendi savunmasında daha fazla sorumluluk üstlenmesine bağlı.

Uzun süredir “dağılma” tartışmalarının odağında olan Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO), Marks’a göre varlığını sürdürmekle kalmayacak, ABD’nin yönlendirmesiyle daha dengeli bir yapıya evrilecek.

Marks, analizinde “ABD NATO’dan çekilmiyor, yalnızca yük paylaşımında yeni bir denge arıyor” ifadelerini kullanarak, son dönemde artan “ABD ittifaktan kopacak” söylemlerinin temelsiz olduğunu belirtiyor.

Yeni açıklanan 2026 Ulusal Savunma Stratejisi (NDS), ABD’nin NATO’ya olan bağlılığını açıkça koruduğunu vurguluyor. Ancak bu strateji, Avrupa’nın artık savunmasında birincil rolü üstlenmesi gerektiği mesajını net biçimde veriyor. ABD, Avrupa’daki 80.000 askerini geri çekmeyi planlamıyor; Polonya, Letonya, Baltık Denizi ve Akdeniz’deki ortak tatbikatlar da devam edecek. Yine de Washington, artık Avrupa’nın kendi savunma harcamalarını artırmasını istiyor. Lahey’deki 2025 NATO Zirvesi sonrasında müttefikler, savunma bütçelerini GSYİH’nin %5’ine çıkarma taahhüdünde bulundu. Bu karar, ABD’nin sürekli dile getirdiği “adil yük paylaşımı” ilkesinin somutlaşmış hali olarak görülüyor.

Marks, NATO’ya yönelik bu stratejik ayarlamanın “izolasyonculuk” anlamına gelmediğini vurguluyor. Aksine ABD, artık çok cepheli küresel güvenlik tehditleri ile karşı karşıya: Çin ve Kore Yarımadası’ndaki gerilimler, Orta Doğu’da süregelen istikrarsızlık, Afrika’da artan aşırılık yanlısı hareketler, Ve Batı Yarımküre’deki yeni güvenlik riskleri. Bu tablo, ABD’nin askeri kaynaklarını sadece Avrupa’ya odaklamasının artık mümkün olmadığını gösteriyor.

Marks, NATO’nun kuruluşunda görev yapan General Dwight D. Eisenhower’ın vizyonunu hatırlatıyor: Eğer on yıl içinde Amerikan birlikleri Avrupa’dan geri dönmemişse, bu proje başarısız olmuş demektir. Bugün gelinen noktada, ABD’nin bu dengeyi yeniden kurmak istemesi ittifakın sonunu değil, asli amacına dönüşü temsil ediyor.

Marks, Avrupa’nın yalnızca diplomasi ve normatif etki üzerine kurulu “yumuşak güç” stratejisini azaltması gerektiğini savunuyor. Brüksel’deki kurumların “evrensel değerler” vurgusuna rağmen, Avrupa ordularının fiili caydırıcılık kapasitesinin zayıf olduğunu belirtiyor.

Avrupa, savunma sorumluluğunu devralırken yalnızca etik ilkelerle değil, sert güçle de hareket etmek zorunda.

Ramon Marks’a göre, NATO’nun çökmesi değil, yeni bir güç dengesiyle yeniden doğması bekleniyor. ABD’nin küresel yükünü azaltmak için Avrupa’ya verdiği bu “savunma sorumluluğu”, hem ittifakın ömrünü uzatacak hem de Batı’nın güvenlik mimarisini yeniden şekillendirecek. Kaynak: Ramon Marks – The National Interest