Dikkat çeken analiz! Çin neden Kuveyt'te mühimmat fabrikası kuruyor?

Gazeteci Peter Suciu’nun analizine göre, Çin ile Kuveyt arasındaki son askeri iş birliği adımı yalnızca bir üretim yatırımı değil; aynı zamanda Körfez’deki güç dengeleri açısından sembolik bir gelişme.

Geçtiğimiz ağustosta iki ülke askeri bağları derinleştirme sözü vermişti. Bu çerçevede inşa edilen ve bu hafta resmen açılan Naif Hafif Mühimmat Fabrikası, Kuveyt ordusu için 9 mm, 5,56 mm, 7,62/7,63 mm ve .50 kalibre (12,7 mm) NATO standartlarında mühimmat üretecek.

Açılış törenine Kuveyt Başbakanı Şeyh Ahmed Abdullah el-Ahmed el-Sabah’ın yanı sıra Çinli yetkililer ve Çin devletine ait savunma şirketi China North Industries Corporation (Norinco) temsilcileri de katıldı. Norinco CEO’su Ji Wei, hedeflerinin yüksek kaliteli üretim, teknik uzmanlık transferi ve yerel personelin eğitimi olduğunu açıkladı.

Kuveyt, 2020–2024 döneminde dünyanın en büyük 10 silah ithalatçısından biri oldu. 2010–2019 yılları arasında savunma ithalatının yüzde 70–75’i ABD’den sağlandı. Naif tesisi, Kuveyt’in ilk yerli mühimmat üretim altyapısı olması nedeniyle stratejik önem taşıyor. Amaç, kriz dönemlerinde dış tedarike olan bağımlılığı azaltmak ve ulusal savunma sanayi tabanını genişletmek. Bu adım aynı zamanda Çin’e, Orta Doğu’da kalıcı bir savunma sanayi dayanak noktası kazandırıyor.

Çin ile Kuveyt arasındaki diplomatik ilişkiler 1971’e uzanıyor. Uzun süre enerji ve altyapı odaklı ilerleyen ortaklık, son yıllarda savunma alanına doğru genişledi. Pekin’in Kuveyt’teki toplam yatırımları 4,1 milyar dolar seviyesine ulaştı. Liman genişletme projeleri, Çin’in Kuşak ve Yol Girişimi ile Kuveyt’in 2035 Vizyonu hedefleriyle uyumlu ilerliyor.

Kuveyt’in Çin yapımı 155 mm PLZ-45 obüslerini satın alması ve 2019’dan bu yana devam eden ortak askeri eğitim programları da bu yakınlaşmanın göstergeleri arasında.

Suciu’nun vurguladığı en kritik nokta ise şu: Çin’in artan varlığına rağmen ABD, Körfez’in tartışmasız güvenlik ortağı olmayı sürdürüyor. 1991’de Saddam Hüseyin’in Irak’ına karşı kurulan koalisyonla Kuveyt’in kurtarılmasından bu yana ABD-Kuveyt savunma ilişkileri son derece güçlü. Ülkede yaklaşık 13.500 Amerikan askeri konuşlu bulunuyor. Camp Arifjan, Ali Al Salem Üssü ve Camp Buehring gibi tesisler ABD’nin Orta Doğu operasyonlarında hayati rol oynuyor. Bu askeri altyapı ve güvenlik bağı, Çin’in kısa vadede ABD’nin yerini almasının gerçekçi olmadığını gösteriyor.

Analizde dikkat çekilen bir diğer unsur ise tarihsel bağlam. Barutun Çin’de icat edilip İpek Yolu üzerinden Orta Doğu’ya yayılması, askeri teknolojide yüzyıllar önce başlayan etkileşimin sembolik bir hatırlatması olarak sunuluyor. Bugün ise tablo tersine dönmüş değil; fakat Çin, Körfez’de ekonomik ağırlığını savunma sanayii üzerinden pekiştirmeye çalışıyor.

Sonuç olarak, Kuveyt’in Çin ile mühimmat üretimi alanında iş birliği yapması ABD’den kopuş anlamına gelmiyor. Daha çok, savunma tedarikini çeşitlendirme ve stratejik esneklik kazanma hamlesi olarak okunuyor. Ancak güvenlik mimarisinde ABD’nin ağırlığı şimdilik tartışmasız biçimde sürüyor. Haber Kaynağı: The National Interest - Peter Suciu