Uzmanı Koray Cengiz, yutma zorluğu olarak bilinen disfaji hakkında bilinmesi gerekenleri anlattı.
YUTMA GÜÇLÜĞÜ (DİSFAJİ)
Alınan yiyecek ve içeceklerin ağızdan mideye inerken normalden daha fazla zaman ve çaba gerektirmesi durumuna disfaji ya da bilinen adıyla yutkunma zorluğu denir. Hatta bazı durumlarda yutkunma güçlüğüne ağrı da eşlik eder. İleri safhalarda ise yiyecek ve içecekleri yutmak imkansız hale gelebilir. Genellikle besinler çok hızlı veya yeterince çiğnenmemesi durumunda görülen yutma güçlüğü kalıcı hale geldiğinde mutlaka tıbbi olarak tedavi edilmelidir. Her yaşta görülen yutma zorluğu daha çok yaşlılarda görülmektedir.
DİSFAJİNİN ORTAYA ÇIKMA SEBEPLERİ
Yutma faaliyetlerine katılan organların; enfeksiyon, tümöral, metabolik, nörolojik, doğumsal ve diğer nedenlerle fonksiyonlarının bozulmasıyla yutma güçlüğü ortaya çıkabilir. Bunun
dışında;
Bademcikler şişmiş ve yemek borusu çok daralmış ise yutmada sıkıntı olur.
Yemek borusunun kaslarında görülen zayıflık da yutma güçlüğüne sebep olur.
Barret özofagus rahatsızlığı yutma güçlüğü ve takılma hissi ile kendini gösterir.
Yemek borusunda görülen iltihaplar disfajinin nedeni olabilir.
Bazı kas hastalıklarına bağlı (Guillain Barre sendromu gibi bir durum) nedeni ile yutma güçlüğü olabilir.
Bazı alerjik nedenlere bağlı yutma güçlüğü ve boğazda takılma hissi oluşabilir.
Bazı mide hastalıkları nedeni ile yutma güçlüğü ve boğazda takılma hissi görülebilir.
En kritik sebebi ise yutma eyleminin geçiş bölgesinde görülen tümörlerdir. Katıgıdalarda kendini gösteren tümor, ilerledikçe sıvı gıdaların tüketilmesini de zorlaştırır.
BU BELİRTİLER DİSFAJİYİ ELE VERİYOR
Yutma esnasında ağrı oluşması
Ağızda tükürük artışı
Yiyeceklerin boğaza takılma hissi
Midede ekşime
Boğaz ve göğüste rahatsızlık hissi
Yiyeceklerin geri gelmesi
Besin ve mide asidinin boğazda birikmesi
Ani görülen kilo kayıpları bu belirtiler arasında sayılabilir.
BEBEK VE ÇOCUKLARDA GÖRÜLEN DİSFAJİNİN BELİRTİLERİ
Emzirme ve yemek yeme sırasında dikkat eksikliği
Yemek yemeği reddetmesi
Yemek yerken ya da emerken görülen huysuzluk
Yemek yeme sırasında boğulur gibi olması, öksürmesi, kusması
Kilo alma ve büyümede yavaşlama vb.
Teşhis koyulması
Kendisinde veya çocuğunda yutma güçlüğü olduğunu gözlemleyen bir kişinin mutlaka gastroentroloji, KBB veya genel cerrahi uzmanına başvurması gerekir. Yutma güçlüğü veya
boğazda takılma hissi tanısı için gereken kan testleri, endoskopik gastroskopi tetkiki, baryumlu röntgen, klinik muayene, hastanın öyküsü gibi yöntemler ile yutma güçlüğünün
nedeni tespit edilmeye çalışılır. Eğer doktor tümör veya kanserden şüpheleniyorsa onkolojik değerlendirmeler gerekir.
