Japonya, Çin’e olan nadir toprak elementi bağımlılığını azaltmak için Pasifik Okyanusu’nda 6 bin metre derinlikten mineraller çıkararak stratejik bir başarıya imza attı.
Japonya hükümeti, ülkenin Çin’e olan bağımlılığını azaltma hedefi doğrultusunda yürütülen bir test görevinde, okyanusun 6 bin metre derinliğinden nadir toprak elementleri içeren tortuların başarıyla çıkarıldığını açıkladı.
İlk kez bu derinlikte nadir toprak kaynaklarına ulaşmayı hedefleyen çalışmaya ilişkin konuşan Hükümet Sözcüsü Kei Sato, örneklerdeki nadir toprak miktarının ayrıntılı şekilde analiz edileceğini söyleyerek, çalışmayı “ekonomik güvenlik ve denizcilik alanındaki bütüncül kalkınma açısından son derece anlamlı bir başarı” olarak nitelendirdi.
France 24'te yer alan habere göre, numuneler, geçen ay Pasifik Okyanusu’ndaki uzak Minami Torişima Adası’na doğru yola çıkan Çikyu adlı derin deniz bilimsel sondaj gemisi tarafından toplandı. Japonya, adanın çevresindeki suların yüksek miktarda değerli mineral barındırdığına inanıyor.
ÇİN-JAPONYA GERİLİMİ
Bu gelişme, nadir toprak elementlerinde dünyanın açık ara en büyük tedarikçisi olan Çin’in, Japonya üzerindeki baskıyı artırdığı bir döneme denk geldi. Başbakan Sanae Takaichi, kasım ayında Tokyo’nun Tayvan’a yönelik olası bir saldırıya askerî karşılık verebileceğini söylemişti. Pekin ise Tayvan’ı gerekirse güç kullanarak kontrol altına alacağını vurguluyor.
Çin’in Japonya’ya askerî amaçlarla da kullanılabilecek “çift kullanımlı” bazı ürünlerin ihracatını engellemesi, Tokyo’da nadir toprak tedarikinin de kesintiye uğrayabileceği endişesini güçlendirdi. Bu minerallerin bir kısmı Çin’in çift kullanımlı ürünler listesinde yer alıyor.
Yer kabuğundan çıkarılması zor olan 17 metali tanımlamak için kullanılan nadir topraklar elektrikli araçlardan sabit disk sürücülerine, rüzgâr türbinlerinden füzelere kadar pek çok alanda kullanılıyor.
JAPONYA'NIN NADİR TOPRAK REZERVİ
Japon iş dünyası gazetesi Nikkei’ye göre, Japonya’nın münhasır ekonomik bölgesi içinde yer alan Minami Torişima çevresinde 16 milyon tondan fazla nadir toprak rezervi bulunuyor; bu da burayı küresel ölçekte üçüncü en büyük rezerv haline getiriyor. Söz konusu yatakların, akıllı telefonlar ve elektrikli araçlardaki yüksek güçlü mıknatıslarda kullanılan disprozyum için 730 yıllık, lazer teknolojilerinde kullanılan itriyum için ise 780 yıllık ihtiyacı karşılayabileceği belirtiliyor.
Uluslararası Stratejik Araştırmalar Enstitüsü'nden araştırma görevlisi Takahiro Kamisuna, “Japonya Minami Torişima çevresinde nadir toprakları sürekli olarak çıkarabilirse, kilit sanayiler için yerli bir tedarik zinciri güvence altına almış olur” dedi. Kamisuna’ya göre bu durum, Takaichi hükümeti için Çin’e olan bağımlılığı ciddi biçimde azaltacak stratejik bir kazanım anlamına geliyor.
Çin, nadir topraklardaki hakimiyetini daha önce de jeopolitik bir baskı aracı olarak kullandı; bu durum, ABD’nin eski Başkanı Donald Trump dönemindeki ticaret savaşı sırasında da gündeme gelmişti. Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) verilerine göre Çin, küresel nadir toprak madenciliğinin yaklaşık üçte ikisini, rafine edilmiş ürünlerin ise yüzde 92’sini tek başına karşılıyor.