22 Mayıs 1988: Âlim Ali Yakup Cenkçiler’in vefatı (Âlim)
Onlar; yaşadıkları döneme çalışmalarıyla, eserleriyle damga vurup iz bırakarak gittiler. Bugün, Âlim Ali Yakup Cenkçiler’i hayırla yâd ediyoruz.
Ali Yakup Cenkçiler, 1913 yılında Kosova Eyaletinin Priştine Sancağına bağlı Gilan Kasabasında dünyaya gelir. Babası Fatih Medreselerinde eğitim görmüş, Hafız Hüseyin Efendi, annesi ise Hûrişah Hanımdır.
Ali Yakup’un babası, oğlunun İslami ilimlerde ilerlemesini daima arzulamıştır. Bunun için de ilkokulu bitirir bitirmez onu Gilan Medresesi’ne verir. Üç yıl boyunca bu medreseye devam eden Ali Yakup, medrese eğitimini tamamlayarak genç yaşta icazet alır.
Ali Yakup Hoca, medrese yıllarının kendisine kazandırdıklarını bir defasında şöyle anlatır: “Üsküb’e, Mısır’a gittim. Birçok mektep ve medrese dolaştım. Ama Gilan Medresesindeki feyzi hiçbir yerde bulamadım. Bu medrese bana hayatım boyunca terk edemeyeceğim nice güzellikler kazandırdı. Rabbime şükürler olsun ki ben her gün Kur’an-ı Kerim’den iki cüz okurum. Sabah namazından bir saat önce kalkar, abdestimi alır, namaz kılıncaya kadar bir cüz, akşam olduğunda ise yatsı namazına kadar ikinci cüzümü okurum. Bu güzel alışkanlığa ben medrese de alıştım ve hamd olsun hiç bırakmadım.”
Ali Yakup Hoca, ilim yolunu seçtikten sonra medrese eğitimini daha ileri seviyeye götürmenin yollarını arar. Bu arayış, onu 1927’de Üsküp Meddah Medresesine götürür. 1936’da Kahire’ye giderek Ezher Üniversitesi’ne bağlı Külliyyetü usûli’d-dîn’de öğrenimini tamamladı. Bu sırada eski şeyhülislâmlardan Mustafa Sabri, Zâhid Kevserî ve Yozgatlı İhsan Efendi gibi Mısır’a yerleşmiş olan ünlü Türk âlimlerinin özel ders ve sohbetlerinden de istifade etti.
1946-1957 yılları arasında Kahire Üniversitesi Merkez Kütüphanesi’nde memur olarak çalıştı. Temmuz 1957’den Kasım 1959’a kadar Mısır’ın Ankara büyükelçiliğinde mütercimlik yaptı. Daha sonra bu görevinden istifa eden Ali Yakup Efendi 1960’ta İstanbul’a yerleşerek Türk uyruğuna geçti ve bir yıl sonra da evlendi.
Bu tarihten itibaren özel teşebbüse ait bir fabrikanın muhasebe kaleminde çalışmaya başladı. Bir taraftan da Fâtih, Mesih Paşa ve Emîr Buhârî Camilerinde İḥyâʾü ʿulûmi’d-dîn, Edebü’d-dünyâ ve’d-dîn, Medârikü’t-Tenzîl ve Dîvânü’l-Mütenebbî gibi eserleri okuttu. Ayrıca Diyanet İşleri Başkanlığı Haseki Eğitim Merkezi’nde 1976-1980 yılları arasında tefsir, kelâm ve belâgat dersleri verdi. Evinde de orta ve yüksek öğrenim gençliğinden isteyenlere özel dersler vererek birçok talebe yetiştirdi.
Mayıs 1983’te felç olan Ali Yakup Efendi 22 Mayıs 1988’de İstanbul’da vefat etti ve Edirnekapı’da Sakızağacı Mezarlığı’na defnedildi.
