Washington’dan Tel Aviv’e İran baskısı! Saldırının perde arkasında seçim hesabı iddiası

İran-İsrail hattında tansiyon yeniden yükselirken, Washington ile Tel Aviv arasında yürütüldüğü öne sürülen görüşmelerin perde arkasına ilişkin dikkat çekici bilgiler İsrail basınına yansıdı. Maariv gazetesi, ismini açıklamadığı kaynaklara dayandırdığı haberinde, ABD yönetiminin son iki hafta içerisinde İsrail’e İran’a yönelik bağımsız bir askeri operasyon düzenlemesi yönünde talepte bulunduğunu ileri sürdü.

Washington'ın hesabı seçim sandığı mı? Gazeteye göre Amerikan yönetiminin gündeme getirdiği formülde ABD askerlerinin operasyona doğrudan katılması öngörülmedi. Planın, İran'a yönelik saldırının tamamen İsrail tarafından gerçekleştirilmesine dayandığı aktarıldı. Maariv, bu yaklaşımın arkasında Washington’daki seçim hesaplarının bulunduğunu öne sürdü. Haberde, 3 Kasım’da yapılması planlanan Kongre ara seçimleri öncesinde İran’a karşı ABD öncülüğünde veya ortaklaşa gerçekleştirilecek yeni bir saldırının Başkan Donald Trump açısından siyasi maliyet oluşturabileceğinin değerlendirildiği kaydedildi.

Siyasi riski İsrail mi üstlenecekti? Maariv'in aktardığı değerlendirmeye göre Washington, İran’a karşı askeri seçeneğin gündemde tutulmasını isterken bunun siyasi sorumluluğunu doğrudan üstlenmek istemedi. Gazete, ABD tarafındaki yaklaşımı şu sözlerle aktardı: “İsrailin, kendi seçimlerinden önce saldırı düzenlemek isteyebileceğini düşünüyorlardı. Buna karşılık Amerikan seçimlerinden önce gerçekleştirilecek bir saldırı, Başkan Trump’a siyasi zarar verebilirdi.” Böylece İran’a yönelik operasyonun İsrail tarafından gerçekleştirilmesinin, ABD yönetiminin seçimler öncesinde karşılaşabileceği siyasi riski azaltabileceği hesabının yapıldığı ileri sürüldü. Netanyahu için de seçim hesabı İddianın dikkat çeken diğer ayağını ise İsrail'deki seçim süreci oluşturdu. Maariv, 27 Ekim’de yapılması planlanan İsrail seçimleri öncesinde İran’a yönelik bir operasyonun Başbakan Binyamin Netanyahu açısından siyasi avantaj sağlayabileceğinin Washington tarafından hesaba katıldığını yazdı. Böylece aynı askeri operasyonun ABD açısından siyasi risk, Netanyahu açısından ise seçim öncesi avantaj oluşturabileceği yönünde bir değerlendirme yapıldığı iddia edildi.

Genelkurmay Başkanı Zamir'den kritik uyarı Ancak Maariv’e göre hesaplar İsrail Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir’in Amerikan tarafına ilettiği uyarının ardından değişti. Zamir'in, İran'a yönelik geniş çaplı bir saldırının İsrail seçimlerinin ertelenmesine neden olabileceğini Washington'a bildirdiği öne sürüldü. Bu değerlendirme üzerine Amerikan yönetiminin İsrail’in tek başına saldırması yönündeki talebinden geri adım attığı belirtildi. İran'ın füze ve İHA kapasitesi alarm oluşturdu Maariv, Washington’ın böyle bir seçeneği neden yeniden gündeme taşıdığına ilişkin de önemli bir iddiaya yer verdi. Gazeteye göre İran'ın balistik füze ve insansız hava aracı üretim kapasitesini hızla yeniden oluşturması, ABD ve İsrail tarafındaki güvenlik değerlendirmelerinde önemli bir başlık haline geldi. Tahran'ın askeri kapasitesindeki gelişmelerin ardından İran'a yönelik yeni bir operasyon seçeneğinin yeniden masaya geldiği öne sürüldü. Netanyahu'nun görüşmeleri “hassas” İsrail Başbakanı Netanyahu’nun son günlerdeki programı da dikkat çekti. Maariv, Netanyahu’nun yaklaşık bir haftadır gündeminin büyük bölümünü güvenlik meselelerinin oluşturduğunu bildirirken, İsrail Başbakanı’nın ayrıntıları açıklanmayan bir dizi “hassas” görüşme gerçekleştirdiğini aktardı. Görüşmelerin içeriğine ilişkin ise ayrıntı verilmedi. İsrail ordusu olası İran karşılığına hazırlanıyor İsrail merkezli Kanal 13 de bölgede yeni bir çatışma ihtimaline ilişkin dikkat çeken bilgiler aktardı. Kanalın haberine göre Trump'ın İran'la çatışmaların yeniden başlamasına yönelik çekinceleri devam etmesine rağmen İsrail tarafındaki alarm hali sona ermiş değil. İsrail ordusundaki değerlendirmelerde Washington'ın ilerleyen dönemde İran'a karşı askeri operasyonları yeniden başlatabileceği ihtimalinin göz önünde bulundurulduğu aktarıldı. Ordunun, İran'ın muhtemel karşılıklarına ilişkin farklı senaryolar üzerinde çalıştığı ve İsrail seçimleri öncesinde yaşanabilecek olası gelişmelere karşı hazırlık yaptığı belirtildi. ABD ordusunda İran hazırlığı iddiası New York Times'ın ABD'li yetkililere dayandırdığı önceki haberinde de Trump'ın yeni bir savaşa girme konusunda henüz kesin karar vermediği ancak Amerikan ordusunun İran'a karşı geniş çaplı operasyonların yeniden başlaması ihtimaline yönelik çeşitli planlar hazırladığı öne sürülmüştü. Peş peşe gelen haberler, İran'a karşı askeri seçeneğin Washington ve Tel Aviv'in gündeminden tamamen çıkmadığına ilişkin tartışmaları yeniden alevlendirdi.