Uzayda trafik alarmı

Alçak Dünya yörüngesinde şu anda 34 binden fazla uydu ve uzay enkazı parçası bulunuyor. Bunların 10 binden fazlası, tarihin en büyük uydu filosuna sahip olan SpaceX şirketinin Starlink ağıyla bağlantılı. SpaceX’in rekor hızda gerçekleştirdiği uydu fırlatmaları, yörüngedeki yoğunluğun artmasında önemli rol oynadı. Starlink uyduları, çarpışmaları önlemek amacıyla giderek daha fazla manevra gerçekleştiriyor. Veriler, uyduların yalnızca geçen yıl yüz binlerce acil kaçınma manevrası yaptığını, en yüksek oranların ise son aylarda kaydedildiğini gösteriyor. Bu durum, yörüngedeki yoğunluğun oluşturduğu tehlikenin giderek büyüdüğüne işaret ediyor.

41 bin uydu daha fırlatılabilir Tahminlere göre 2034 yılına kadar 41 binden fazla yeni uydu fırlatılabilir. Bunların yaklaşık üçte ikisinin SpaceX, Amazon ve Çinli şirketlere ait olması bekleniyor. Yörüngede veri merkezleri kurulmasına yönelik planların hayata geçirilmesi hâlinde toplam uydu sayısının yaklaşık 1,5 milyona ulaşabileceği belirtiliyor. Bu da yörüngedeki uydu trafiğinin yönetimini çok daha karmaşık hâle getirebilir.

Uzmanlar, çarpışmaların şimdiye kadar nadir görülmesine ve uzayda takip edilen cisimler arasında yalnızca dört çarpışma kaydedilmesine rağmen, mevcut büyümenin sürmesinin uydu trafiğini yönetmeyi zorlaştıracağı konusunda uyarıyor. 2009 yılında Iridium şirketine ait bir uydu, kullanım dışı bir Rus uydusuyla çarpışmıştı. Çarpışma sonucunda her biri en az 10 santimetre büyüklüğünde yaklaşık 1800 enkaz parçası oluşmuş ve bu parçalar diğer uydular için tehdit hâline gelmişti.

Astrofizikçi Jonathan McDowell, faaliyetlerin güvenli şekilde işletilebilecek en yüksek yoğunluk seviyesinde yürütüldüğünü söyledi. SpaceX de düzenleyici kurumlara sunduğu belgelerde, alçak Dünya yörüngesindeki uydu ve diğer cisimlerin sayısının artmaya devam etmesinin kazara çarpışma veya felaketle sonuçlanabilecek parçalanma olaylarının meydana gelme ihtimalini yükselttiği uyarısında bulundu.