Danıştay ‘Disiplin cezası’nda öğrenci lehine karar verdi: Kopya cezası ömür boyu sicilde kalamaz

Danıştay 8'inci Dairesi, üniversite öğrencilerinin disiplin cezalarının sicilden silinmesine ilişkin dikkat çeken bir karara imza attı. İstanbul'daki bir vakıf üniversitesinde öğrenim gören hukuk fakültesi öğrencisinin açtığı davada, disiplin cezalarının öğrenci dosyalarında süresiz tutulmasının hukuki güvenlik ve belirlilik ilkeleriyle bağdaşmadığına hükmedildi.

İstanbul'daki bir vakıf üniversitesinin hukuk fakültesinde öğrenim gören öğrenciye, kopya çektiği gerekçesiyle 28 Haziran 2019'da uyarma cezası verildi. Öğrenci, 3 Temmuz 2019'da üniversiteye başvurarak disiplin cezasının sicilinden silinmesini talep etti. Ancak üniversite rektörlüğü, 9 Ağustos 2019'da başvuruyu reddetti. Bunun üzerine öğrenci, 17 Eylül 2019'da Kamu Denetçiliği Kurumu'na (KDK) başvurdu. KDK, 17 Mart 2020'de öğrenci lehine tavsiye kararı verdi. Öğrenci, kararın uygulanması için üniversiteye yeniden başvurdu. Üniversite ise disiplin cezalarının sicilden silinmesine ilişkin işlemin ancak Yükseköğretim Kurulu (YÖK) tarafından düzenleme yapılması halinde uygulanabileceğini belirterek talebi kabul etmedi. Ardından YÖK'e başvuran öğrenci, disiplin cezalarının sicilden silinmesine yönelik mevzuat düzenlemesi yapılmasını istedi. YÖK'ün başvuruya yanıt vermemesi üzerine talep zımnen reddedilmiş sayıldı. Öğrenci de ret işlemlerinin iptali için Danıştay'da dava açtı.

Davayı inceleyen Danıştay 8'inci Dairesi, yükseköğretim öğrencilerine verilen disiplin cezalarının sicilde ne kadar süre tutulacağı, hangi koşullarda kullanılacağı ve ne zaman silineceği konusunda mevzuatta açık bir hüküm bulunmadığını tespit etti. Kararda, söz konusu düzenleme eksikliğinin öğrencileri disiplin cezaları bakımından korunmasız bıraktığı belirtildi. Disiplin yaptırımlarında öğrencinin eylemi ile verilen ceza arasında makul bir denge kurulması gerektiği vurgulandı.

Danıştay kararında, öğrencilerin eğitim hayatlarında yaptıkları hatalar nedeniyle aldıkları disiplin cezalarının süresiz olarak dosyalarında tutulmasına ilişkin şu değerlendirmeye yer verildi: "Üniversitede okuyan öğrencilerin anlık hataları nedeniyle aldıkları disiplin cezalarının neredeyse bir ömür boyu öğrenci dosyalarında saklanmasının anlaşılabilir ve kabul edilebilir bir yanı bulunmadığı." Daire, disiplin cezalarının saklanma ve silinme koşullarının açık biçimde düzenlenmemesinin hukuki güvenlik ve belirlilik ilkelerine aykırı olduğuna işaret etti.

Kararda, adli sicil kayıtlarının bile belirli koşullarda silinebilmesine olanak tanıyan yasal düzenlemeler bulunduğu hatırlatıldı. Buna karşılık üniversite öğrencilerinin disiplin cezalarının ne zaman ve hangi şartlarda silineceğinin belirlenmemesinin öğrencilerin aleyhine sonuçlar doğurabileceği belirtildi. Disiplin cezalarının süresiz saklanması ve talep halinde başka kurum ve kuruluşlarla paylaşılmasının, öğrencilerin ileride yapacakları başvuruların reddedilmesine ve diğer adaylarla eşit koşullarda değerlendirilmemesine yol açabileceği kaydedildi.