Sabah acınız vardır. Gün içinde yürüdükçe geçer gibi olur. Akşam azar!. Ve siz geçer gibi oluşlara aldanır, hekime görünmeyi ihmal edersiniz. Sonuç mazallah ameliyata kadar uzar.
Topuk dikeni, tıbbî dilde “epin kalkenei” modern dünyada çok yaygın bir rahatsızlıktır. Sabahtan akşama kadar ayakta iş görenler risk altındadır. Bir de sert tabanlı ayakkabı giyiyorlarsa, beton gibi sert zemine basıyorlarsa risk artar. Artrozu (eklem rahatsızlığı) olan ileri yaşlardaki kişilerde sıklıkla görülür. Ayrıca aşırı kilolularda ve bazı romatizmal hastalıklarda görülür. Ayak tabanında topuk üzerine bastırıldığında ağrı vardır.
Olumsuz şartlarda basınç altındaki topuk kemiğinde yani ayak tabanında bir uzantı oluşur. Buna uzantı ya da diken diyoruz.
Bu rahatsızlığı olan kişiler, sabah kalktıklarında ilk adımlarını atarken daha fazla olan, yürüdükçe azalan; ancak, günün ilerleyen saatlerinde ayakta dururken yine artan, topuğun tabanından ayağın iç kısmına doğru yayılan bir ağrı duyarlar. Zaman zaman ayaklarının üzerine basamazlar. Ama gün içinde acının azalması onları aldatır, bir hekime görünmeyi ihmal ederler. Oysa “topuk dikeni”nin beraberinde ayak tabanındaki kasta, -hekimler buna “Plantar fasiya / lif tabakası” derler- deformasyon olur. Bu fasiyanın asıl fonksiyonu, kas ve kemikleri korumanın dışında, ayağa, yandan baktığınızda iç tarafındaki eğimi vermektir.
Her yaşta görülebilir, ayak tabanına gelen ve sık tekrarlayan travma, spor aktiviteleri, aşırı yürüme ve ayakta kalmayı gerektiren işlerde çalışanlarda görülebileceği gibi, kilolu ve ileri yaşlardaki kişilerde daha sık ortaya çıkar. Genellikle topuk dikeni ve plantar fasiit birlikte görülür.
Tedavisi
Topuk dikeninin tedavisinde ortası delik topuk tabanlığı, ya da ayakkabının topuğunun altına gelen kısmın oyulması gerekir. Hastaya ağrı kesici ve enflamasyon dindirici antiromatizmal ilaçlar verilir. Bunlar fayda etmezse, topuğa, kemik çıkıntısının olduğu bölgeye kortizon enjeksiyonu yapılır. Yine geçmez ise ameliyatla bu çıkıntı alınır.
Tabandaki lifin tedavisinde de, topuk ortası delik tabanlıklı ayakkabı giymek gerekir. Eğer ayak tabanında düzlük -halk arasında düz tabanlık dediğimiz olay- varsa, plantar fasia üzerindeki gerginliği azaltmak maksadıyla, özel bazı egzersizler yapılmalıdır. Ağrı şiddetli ve sürekli ise yine kortizon enjeksiyon denenir.
Topuk dikeni tedavisi meşakkatlidir. Dayanılmaz ağrılar için kortizon iğnesi yapılmak zorunda kalınır. Sonuçta ameliyatla alınması zarureti vardır ama, yine de kesin çözüm olmaz, nüksedebilir. Mutlaka istirahat etmelisiniz, bir.. Kilolarınızdan kurtulmalısınız, iki!
Belki bir umud, şu bitkisel yolları da deneyebilirsiniz:
● Aktardan sinir otu alıyor, yumurta haşlar gibi haşlayıp ılık olduktan sonra suyunu süzerek kalanını bir bez parçasına koyup akşam yatarken ayağınıza sarıyorsunuz.
● Domatesi kesiyor, topuk dikeninin uzerine akşamdan sarıyorsunuz ve bu işleme birkaç gün devam ediyorsunuz.
● Yine akşam yatmadan önce ayağınızı ılık suda bekletip yumuşatıyorsunuz. Tel nişadır ile limon tuzu karıştırıyorsunuz ve topuk dikeni olan kısma sürüp sarıyorsunuz.
● Benzer işlemi alabalığı temizleyerek ortadan yarıp ve topuk dikeni olan kısma sarararak da yapabilirsiniz.
