Artan orman yangınları konusunda uyarılarda bulunan Orman Genel Müdürü Bekir Karacabey, iklim değişikliği nedeniyle yangınlarda artış yaşandığını belirterek, “Orman yangınlarıyla mücadelede başarılı olan Türkiye, bu alanda İHA kullanan iki ülkeden biri” dedi.
MUHAMMET KUTLU ANKARA
Orman Genel Müdürü Bekir Karacabey, orman yangınlarıyla mücadeleye ilişkin Akit’e özel açıklamada bulundu. Küresel iklim değişikliğinin olumsuz etkilerinin her alanda görüldüğünü belirten Karacabey, şunları dile getirdi: “Bu etkiler, Ege, Akdeniz bölgelerinde yangın olarak kendini gösterirken, Karadeniz ve diğer bölgelerimizde de seller su baskınları ve taşkınlar olarak kendisini gösteriyor. Gelecekte de bu tür olumsuz durumlar daha sık görülecek. İklim değişikliği nedeniyle tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de orman yangınlarının ve yanan alanların arttığını görüyoruz. Özellikle Avrupa Orman Yangınları Bilgi Sistemi’nde görüleceği üzere, her geçen yıl hem hava sıcaklıkları artıyor, nem düşüyor, buna bağlı olarak da orman yangınlarında artış gözleniyor. Geçen yıl Kanada’da sadece bir yangında 18 milyon 400 bin hektar orman alanı yandı. Ülkemizin orman varlığının 23.4 milyon hektar olduğunu düşündüğümüzde felaketin büyüklüğü daha iyi anlaşılıyor.
İHA 2 dakikada tespit ediyor
Ülkemizde de iklim değişikliğinin olumsuz etkilerinin artacağını öngördüğümüz için orman yangınlarına karşı tedbirlerimizi artırıyoruz. Hem hava araçlarımızın sayısını, hem kara araçlarının sayısını bariz oranda artırdık. 20 yıl önce hava araçlarımızın bir seferde attığı toplam su miktarı 84 ton iken bu miktarı bu yıl itibariyle 426 tona yükselttik. Orman yangınlarıyla mücadelede kullandığımız 105 helikopterimiz ve 26 uçağımız var. Arazöz ve personel sayımız bu süre zarfında iki katından fazla arttı. Ormanlarla mücadelede en kritik husus erken haber alma ve erken müdahaledir. Ülkemizin değişik noktalarında 776 gözetleme kulemize ilave olarak, 2019 yılından bu yana insansız hava araçları (İHA) kullanıyoruz. 12 tanesi Orman Genel Müdürlüğü’nün kendi envanterinde olmak üzere 14 İHA’yı ormanlarımızı gözetlemede kullanıyoruz. Bu da bize orman yangınlarında 2 dakika içerisinde haber alma imkanı tanıyor. Bu da bize çok ciddi manada zaman kazandırıyor. Çünkü orman yangınlarında bir kural vardır; 20 dakika içerisinde yapılan müdahalenin 1 dakikasının etkinliği, daha sonra yapılacak müdahalenin neredeyse 1 saatine denk geliyor. Dolayısıyla bizler erken haber alıp eken müdahale edebilmek amacıyla İHA’larımızı etkin olarak kullanıyoruz. Türkiye, ABD ile birlikte orman yangınlarıyla mücadelede İHA kullanan iki ülkeden biri konumunda. Bununla birlikte yetişmiş insan gücünün etkisi de büyük. Yangını tamamen söndüren unsur, kara ekipleridir. 185 yıllık tecrübemizle her geçen yıl teknolojiyi de kullanarak orman yangınlarıyla mücadelede dünyanın en başarılı ülkelerinden biriyiz. Hatta pek çok ülke yetkilileri gelip yangınlarla mücadelemizle ilgili bilgi alıyorlar.
Yüzde 90’ı insan kaynaklı
Son yıllarda gerçekleşen orman yangınlarına bakacak olursak, 13 Temmuz itibariyle 2021 yılında 1382 yangın çıkmış, 1844 hektar alan zarar görmüş. 2022 yılında 896 yangın çıkmış, 6861 hektar alan yanmış, 2023 yılında 713 yangın çıkmış ve 1537 hektar alan etkilenmiş. 2024 yılında ise bugüne kadar çıkan orman sayısı 1641 olarak gerçekleşirken 7200 hektar alan etkilenmiş. Son 142 yılın en sıcak Haziran ayını yaşadık bu yıl. Bu da nemin düşmesine ve yangınların hızlı ilerlemesine neden oluyor. Yangınların birçoğu kırsal alandan başlayıp ormana sirayet eden yangınlar. Orman yangınlarının yüzde 90’ı insan kaynaklı. Sadece yüzde 10’u yıldırım düşmesi ile çıkıyor. Eğer toplum olarak bizler vatandaşlar olarak dikkatli olursak, titiz davranırsak, uyarılara riayet edersek, ormanlarımız yanmayacak. Ormanlarımız yandığında vatandaşlarımız çok üzülüyorlar. Yangınları söndürmek için çaba sarf etmek istiyorlar. Ama orman yangınlarıyla mücadele çok zor tehlikeli ve profesyonellik gerektiren bir alan. Bugüne kadar 140 mesai arkadaşımızı orman yangınlarıyla mücadele sırasında şehit verdik. Orman yangınlarıyla mücadele oldukça zor ancak yangınların çıkmamasını sağlamak çok kolay. İllerimizde ormanlara giriş yasağı getirildi yangın sezonu süresince. Vatandaşlarımızdan bu yasaklara riayet etmelerini rica ediyoruz. Orman dışı alanlarda da ateş yakılmaması gerekiyor. Her ne sebeple olursa olsun yaz mevsiminde ormanlara 4 kilometreden yakın mesafede açık ateş yakmamalarını istiyoruz vatandaşlarımızdan. En önemli yangın sebeplerinden biri de yollara atılan sigara izmaritleri. Vatandaşlarımızdan, araçlarıyla orman yollarından, tarlalardan geçerken sigara izmaritlerini camdan dışarı atmamalarını özellikle rica ediyoruz. Bir sigara izmaritinin binlerce hektar ormanı yok edebileceğini aklımızdan çıkarmamalıyız. Avcılar, arıcılar ve çobanların da ateşlerini izin verilmiş, özel düzenlenmiş yerlerde ateşlerini yakmalarını, bunun dışındaki yerlerde kesinlikle ateş yakmamalarını kendilerinden istirham ediyoruz. Yine tüm vatandaşlarımızın ormanlarda gördükleri yangınları 112 nolu ihbar hattına bildirmelerini rica ediyoruz.”
Güvenlikçiler takipte
Karacabey, orman yangınlarında terör unsurlarının etkisine ilişkin olarak da şunları söyledi: “Geçtiğimiz yıl orman yakan terör örgütü mensupları tutuklandı ve iki kez müebbet hapis ile cezalandırıldı. Bu yıl ise terör unsurlarınca orman yangını hadisesi tespit edilmedi. Jandarmamız ve istihbarat teşkilatımız sürekli teyakkuzda konuyu takip ediyorlar. Siber suçlarla mücadele birimleri de sosyal medya mecralarını takip ederek orman yangınlarına yönelik paylaşımları anında tespit ederek gerekli müdahaleleri yapıyorlar. Bu konuda özellikle güvenlik güçlerimizin jandarmamızın ve polisimizin desteği çok önemli bizim için. Valiliklerimizin yaptığı koordinasyon toplantılarında konu sürekli değerlendiriliyor. Denetlemeler düzenli olarak yapılıyor. Ormanlık alanlara insanların girmemesine ve şüpheli kişilerin ormanlardan uzaklaştırılmasına özel önem veriliyor.”
