Türkiye’nin altın akan dereleri! Kumun altında servet yatıyor

Derelerdeki altın merak konusu oldu Son dönemde sosyal medyada dere ve akarsu yataklarında tava ve çeşitli ekipmanlarla altın arayanların sayısının artması, Türkiye’deki plaser altın oluşumlarını yeniden gündeme taşıdı. “Türkiye’de hangi derelerde altın var?” ve “Dereden altın çıkarmak mümkün mü?” soruları da en fazla merak edilen konular arasına girdi.

Akarsuların aşındırdığı kayaçlardan koparak suyla taşınan ve uygun noktalarda kum, çakıl gibi malzemelerin arasında yoğunlaşabilen altın parçacıkları plaser veya kırıntı altın olarak adlandırılıyor. Türkiye'de de Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü'nün (MTA) geçmiş yıllardaki çalışmalarında çeşitli dere ve akarsu yataklarında plaser oluşumları araştırıldı.

MANİSA'DA SART ÇAYI ÖNE ÇIKIYOR Türkiye'de plaser altın denildiğinde dikkat çeken bölgelerin başında Manisa'nın Salihli ilçesi geliyor. Salihli-Sart çevresi, MTA'nın plaser altın oluşumlarına ilişkin çalışmalarında yer alan bölgeler arasında bulunuyor. Tarihi Sardes bölgesinin de içinde bulunduğu coğrafya, altınla olan binlerce yıllık geçmişiyle biliniyor.

GÖRDES ÇAYI'NDA DA ARAŞTIRILDI Manisa'nın Gördes ilçesi ve çevresindeki dere yatakları da kırıntı altın açısından araştırılan bölgeler arasında. MTA kayıtlarında Gördes yöresindeki dere plaserlerinin teknolojik değerlendirilmesine ilişkin çalışmalar bulunuyor.

ŞAPÇI DERESİ DE LİSTEDE Manisa'nın Demirci ilçesinde bulunan Şapçı Deresi de plaser oluşumlarının araştırıldığı noktalardan biri. Demirci-Köseler-Şapçı Deresi bölgesindeki plaserlerin zenginleştirilmesine ilişkin çalışmalar MTA kayıtlarına yansımış durumda.

İZMİR'DE RAHMANLAR VE KARADOĞAN ÇEVRESİ İzmir'in Ödemiş ilçesindeki Rahmanlar Deresi de plaser altın araştırmalarında adı geçen alanlardan. Ödemiş'e bağlı Karadoğan ve çevresindeki bazı dere yatakları da kırıntı oluşumları bakımından incelenen bölgeler arasında bulunuyor. Böylece mevcut çalışmalarda öne çıkan noktalar arasında Sart Çayı, Gördes Çayı, Şapçı Deresi, Rahmanlar Deresi ve Karadoğan çevresindeki dere yatakları dikkat çekiyor.

HER ALTIN İZİ SERVET ANLAMINA GELMİYOR Bir akarsu yatağında altın taneciklerinin bulunması, söz konusu bölgede ekonomik ölçekte işletilebilir bir altın rezervinin bulunduğu anlamına gelmiyor. Plaser oluşumunun miktarı, tenörü, yayılımı ve ekonomik olarak değerlendirilebilirliği ancak ayrıntılı jeolojik ve teknik çalışmalarla ortaya konulabiliyor. Ayrıca dere yatağında altın aramak veya madencilik faaliyeti yürütmek, ilgili mevzuat ve izinlerden bağımsız şekilde gerçekleştirilebilecek bir faaliyet olarak değerlendirilmemeli.