SGK düğmeye bastı, EYT’li olanları bile kapsıyor! Emeklilik statünüz bir anda değişebilir: Kuralı bilmeyen yandı

Sosyal Güvenlik Uzmanı Özgür Erdursun, köşesinde 1 Ekim 2008 öncesi sigortalılar için emeklilikte son 2520 gün kuralının kritik olduğunu belirtti. Son 2520 günde hangi statüde (SSK, Bağ-Kur, Emekli Sandığı) daha fazla prim ödenmişse, emeklilik genellikle o statüden gerçekleşiyor. Bu nedenle işyeri açma, şirket ortaklığı veya statü değişiklikleri emeklilik planını etkileyebiliyor. Erdursun, "1 Ekim 2008 tarihinden önce sigorta­lı olan kişilerde, çalışma hayatında bir­den fazla sigortalılık statüsü bulunuyorsa emeklilik sırasında son 2520 gün fiili hiz­met süresine bakılıyor" dedi.

Uygulamada bu süre 2520 gün olarak bi­liniyor. Son 2520 gün içerisinde; * SSK (4/A), * Bağ-Kur (4/B), * Emekli Sandığı (4/C) statülerinden hangisinde daha fazla hizmet varsa kişi ku­ral olarak o statüden emekli ediliyor. Erdursun, bu nedenle emekliliğine birkaç yıl kala işyeri açan, şirket ortağı olan veya özel sek­törde çalışmaya başlayan birçok kişinin far­kında olmadan emeklilik statüsünü değiş­tirebildiği konusunda uyardı.

Son 2520 gün kuralı sadece EYT kapsa­mı dışında kalanları ilgilendirmiyor. Erdursun, EYT düzenlemesinden yararlanan mil­yonlarca sigortalı için de aynı kural uygu­landığını hatırlattı. EYT ile yaş şartı kaldırılmış olsa da han­gi statüden emekli olunacağını belirleyen hizmet birleştirme kuralları değişmedi. Bu nedenle EYT’li bir sigortalı da son yıllardaki prim ödemeleri nedeniyle bekle­mediği bir statüden emekli olabiliyor. Erdursun, "Yargı kararları ve uygulamada orta­ya çıkan bazı örnekler gösteriyor ki, kişi emeklilik için gerekli tüm şartları belirli bir statüde eksiksiz olarak tamamlamış­sa durum yalnızca son 2520 gün hesabın­dan ibaret olmayabiliyor" dedi.

Örnekle açıklayan uzman isim; * "Emekli Sandığı kapsamında 9000 gününü tamamlayan, * SSK kapsamında emeklilik için ge­rekli prim gününü, sigortalılık süresi­ni ve diğer şartları yerine getiren, kişiler daha sonra farklı statülerde prim ödemiş olsalar bile, emeklilik haklarını tamamla­dıkları statü üzerinden değerlendirilme­si gerektiği yönünde yargı yoluna başvurabiliyorlar. Bazı durumlarda kişiler, SGK’nın son 2520 gün hesabına göre verdiği kara­ra karşı dava açarak hak kazandıkları statüden emekli olma talebinde bulu­nabiliyorlar.

Dolayısıyla son 2520 gün hesabı son derece önemli olmakla birlikte, emeklilik için gerekli tüm şartların daha önce tamamlanmış olması halin­de hukuki değerlendirme yapılması gereken özel durumlar da bulunuyor. Vatandaşların en büyük yanılgı­larından biri de emeklilik planlamasını emekliliğe birkaç yıl kala yapabilecekle­rini düşünmeleridir. Oysa birçok durumda yanlış sigortalı­lık tercihi yıllar sonra ortaya çıkıyor.

Özellikle; * Şirket ortaklığına girerken, * Kendi adına işyeri açarken, * Memuriyetten ayrılırken, * Özel sektöre geçerken, * İsteğe bağlı sigorta öderken, * Borçlanma yaparken, emeklilik sta­tüsünün nasıl etkileneceği mutlaka he­saplanmalıdır.