Kardiyoloji Uzmanı ciddi şekilde uyarıyor: Kalp çarpıntısını hafife almayın!

Çarpıntının sıklıkla stres, kafein veya uykusuzluk gibi günlük etkenlerle ilişkili ve zararsız olduğuna dikkat çeken, Kardiyoloji Uzmanı Uz. Dr. Zehra Akmaz, "Sık tekrarlayan, uzun süren ya da baş dönmesi, göğüs ağrısı gibi belirtilerle birlikte görülen durumlar mutlaka hekim tarafından değerlendirilmelidir" uyarısında bulundu.

Kardiyoloji Uzmanı Uz. Dr. Zehra Akmaz, kalp atışlarının kişi tarafından fark edilmesi ve hızlı, güçlü ya da düzensiz şekilde hissedilmesi durumunun "çarpıntı" hissi olarak tanımlandığını dile getirdi. Çarpıntının çoğu zaman stres, kafein veya uykusuzluk gibi günlük etkenlerle ilişkili ve zararsız bir durum olduğunu ifade eden Uz. Dr. Akmaz; bununla birlikte bazı durumlarda kalp ritmiyle ya da başka bir sağlık sorunuyla ilgili olabileceğini söyledi.

Akmaz, kalp atışının neden hissedebileceğini, hangi durumların değerlendirme gerektirdiğini, tanının nasıl konulduğunu ve hangi belirtilerde vakit kaybetmeden acil yardım alınması gerektiğini açıkladı.

Uz. Dr. Zehra Akmaz, çarpıntının vücuttaki belirtilerini aktarırken, arkasında yatan nedenlerin de önemli olabileceğini vurguladı. Akmaz, "Sağlıklı bir yetişkinde kalp dinlenme halinde dakikada yaklaşık 60 ile 100 arasında atar ve biz bu atışları genellikle fark etmeyiz. Kalp atışının bilinçli olarak hissedilmesi tıpta "palpitasyon" olarak adlandırılır. Kişiler bu hissi göğüste hızlı vuruşlar, kalbin "tekleme" yapması ya da boyunda atım hissi olarak tarif edebilir. Bu his tek başına bir hastalık değil, bir belirtidir. Bu nedenle önemli olan hissin arkasındaki nedeni anlamaktır. Kısa süren, kendiliğinden geçen ve başka yakınmanın eşlik etmediği atak genellikle tehlikeli değildir. Ancak sık tekrarlayan, uzun süren ya da baş dönmesi, göğüs ağrısı gibi belirtilerle birlikte görülen durumlar mutlaka hekim tarafından değerlendirilmelidir" dedi.

Kişilerin kalp atışlarını hissetmesine yol açan durumların önemli bir bölümünün vücudun normal tepkileri olduğunu belirten Akmaz, çarpıntının en sık karşılaşılan etkenlerini ise şu şekilde açıkladı: "Kalp atışının hissedilmesi çoğu zaman stres, kafein, uykusuzluk, sıvı kaybı veya ateş gibi zararsız nedenlere bağlıdır. Bununla birlikte sık tekrarlayan ya da başka belirtilerle birlikte görülen ataklar ritim bozukluğu gibi bir soruna işaret edebileceğinden hekim değerlendirmesi önerilir. Gerginlik anında salgılanan adrenalin gibi stres hormonları kalp hızını ve kasılma gücünü artırır. Kahve, siyah çay, enerji içecekleri ve bazı soğuk içecekler hassas kişilerde kalp atışını hızlandırabilir. Sigara ve alkol de benzer etki gösterebilir. Fiziksel efor sırasında ve hemen sonrasında kalp hızının artması beklenen bir durumdur. Yetersiz uyku, sinir sisteminin dengesini etkileyerek kalp hızında dalgalanmalara yol açabilir. Yeterli su içilmediğinde, ishal veya aşırı terleme sonrası kan hacmi azalır ve kalp bunu telafi etmek için daha hızlı çalışır. Vücut sıcaklığı yükseldiğinde metabolizma hızlanır ve buna bağlı olarak nabız da artar. Hamilelik ve menopoz gibi hormonal değişim dönemlerinde de kalp atışı daha belirgin hissedilebilir."

Bazı durumlarda kalp atışının hissedilmesinin, altta yatan tıbbi bir nedene işaret edebileceği uyarısında bulunan Uz. Dr. Akmaz; bunların bir kısmının kalple, bir kısmının ise vücudun genel durumuyla ilgili olduğunu söyledi. Akmaz, şu şekilde konuştu: Ritim bozuklukları (aritmiler) kalbin elektriksel sisteminde ortaya çıkan düzensizliklerdir. Bu kapsamda; Ekstrasistol, kalbin normal ritminin arasına giren erken atımlardır. "Tekleme" ya da "boşluğa düşme" hissi oluşturabilir. Sağlıklı kişilerde de sık görülür ve çoğu zaman zararsızdır; ancak sıklığına ve eşlik eden duruma göre değerlendirilmesi gerekir. Atriyal fibrilasyon, kalbin üst odacıklarının düzensiz ve hızlı çalıştığı bir ritim bozukluğudur. Özellikle ileri yaşta, yüksek tansiyonu veya başka kalp hastalığı olanlarda daha sık görülür. İnme riskini artırabildiği için mutlaka hekim takibi gerektirir. Supraventriküler taşikardi (SVT), genellikle aniden başlayıp aniden biten, çok hızlı ancak sıklıkla düzenli kalp atışlarıdır. Gençlerde de görülebilir. Kalp dışı nedenlerde ise tiroid bezinin fazla çalışması (hipertiroidi) tiroid hormonlarının artması kalp hızını yükseltebilir; kilo kaybı, terleme, el titremesi ve sinirlilik eşlik edebilir. Kansızlık (anemi) kandaki oksijen taşıma kapasitesi azaldığında kalp daha hızlı çalışarak bunu dengelemeye çalışır. Bazı soğuk algınlığı ilaçlarındaki burun açıcı etken maddeler, astım tedavisinde kullanılan bazı bronş genişleticiler, tiroid hormonu ilaçlarının yüksek dozları ve bazı bitkisel ürünler kalp atışını etkileyebilir. Kullandığınız bir ilacın bu tür bir etkisi olduğunu düşünüyorsanız ilacı kendiliğinden bırakmadan hekiminize danışmanız önemlidir. Kan şekeri düşüklüğü ve elektrolit dengesizlikleri, potasyum ve magnezyum gibi minerallerdeki dengesizlikler de kalp ritmini etkileyebilir."

Kaygı bozukluğu veya panik atak yaşayan kişilerde hızlı kalp atışının oldukça sık görüldüğüne dikkat çeken Akmaz, "Bu durumda kişi, belirtinin kalp kaynaklı olup olmadığını merak ederek daha da kaygılanabilir ve bu da bir kısır döngü oluşturabilir. Kaygıyla ilişkili atak genellikle stresli bir durumla birlikte veya kaygı yükseldiğinde başlar; ritim bozukluğu ise dinlenirken, uykudan uyanınca ya da belirgin bir tetikleyici olmadan da ortaya çıkabilir. Anksiyetede el ve ayaklarda karıncalanma, hızlı nefes alma, titreme ve yoğun korku hissi daha sık eşlik eder. Ritim bozukluklarında ataklar bazen bir düğmeye basılmış gibi aniden başlayıp aniden sona erebilir. Nabzın belirgin şekilde düzensiz olması veya bayılma hissi, kaygıdan çok kalp ritmine ilişkin bir sorunu düşündürebilir. Kaygı bozukluğu olan birinde de ritim bozukluğu bulunabileceği için, belirtileri yalnızca kaygıya bağlamadan önce kalbin değerlendirilmesi önerilir. Kalp değerlendirmesi normal çıkarsa kaygı yönetimi için ruh sağlığı uzmanından destek alınabilir" ifadelerini kullandı.