İki Afrika ülkesi arasında Türkiye kavgası: Paranın musluğu kesilince ortalığı ayağa kaldırdılar

Türk ordusunun Somali'deki varlığı karşısında gücünü yitiren Uganda, Ankara ile olan savunma ortaklığını dondurma kararı aldı. Siyasi iddiaları bahane ederek Ankara'ya baskı kurmaya çalışan Kampala yönetimi, Türk şirketlerini ve altyapı projelerini de hedef alıyor.

Ülkeyi korumak için Somali'den milyonlarca dolar pay alan Uganda ordusu, Türk askerinin bölgeye girmesiyle işsiz kaldı. Somali'nin Türkiye ile savunma işbirliği, ülkenin Uganda'ya olan ihtiyacını ortadan kaldırdı.

Sözcü'de yer alan habere göre, Uganda ordusu, yasa dışı örgütlere karşı Somali'de konuşlanmıştı. Ancak Middle East Eye haberine göre Somali'nin 'Türkiye'nin sorumlulukları devralacağını' söylemesi planları değiştirdi. Haberi alan Cunta yönetimindeki Uganda hükümeti Türkiye'yi hedef aldı. Cumartesi günü yapılan açıklamada Uganda, Ankara ile tüm savunma ve askeri iş birliğini derhal geçerli olmak üzere askıya aldığını bildirdi.

Uganda medyasında yer alan haberlerde, söz konusu kararın, Türkiye'yi ve Türk halkını hedef alan sözleriyle gündeme gelen Uganda Ordu Komutanı General Muhoozi Kainerugaba başkanlığındaki Uganda Vatanseverler Birliği destekçilerinin Kampala'daki Türkiye Büyükelçiliği önünde gerçekleştirdiği gösterilerin ardından alındığı duyurdu.

Protestocular 2013 yılından beri Türkiye'de yaşayan Uganolı siyasetçi Fred Lumbuye'nin Uganda'ya iade edilmesini istemişti. Konuya yakın kaynakların Middle East Eye'a verdiği bilgilere göre, Uganda'nın Somali'deki askeri varlığı ve Türkiye'nin bu ülkenin güvenlik sektöründe giderek artan rolü anlaşmazlığın temelini oluşturuyor. Konuya yakın kaynaklardan biri şu ifadeleri kullandı: "Lumbuye 2013'ten beri Türkiye'de yaşıyor ve bu krizin onun varlığıyla hiçbir ilgisi yok, bu sadece bir bahane. Tüm süreç Ankara'yla yakın bağları olan Somali'deki Uganda ordusunun varlığıyla ilgili"

Uganda'nın, Somali ordusunu destekleyen ana uluslararası güç olan Afrika Birliği Somali Destek ve İstikrar Misyonu kapsamında yaklaşık 4 bin 500 ve ikili anlaşma çerçevesinde 2 bin askeri var. Fakat ABD'nin temmuz ayında Afrika Birliği'ne, Aussom'a lojistik destek sağlayan BM Somali Destek Ofisi'ne yaptığı ödemeleri yıl sonuna kadar durduracağını bildirmesi, misyonun finansmanın sonunun geleceği izlenimini yarattı. Kaynaklar, Türkiye tarafından eğitilen Somali askeri tugaylarının artan gücünü gerekçe gösteren Somali'nin, Uganda'dan askeri varlığını sonlandırmasını istediğini dile getirdi.

Türk ordusu Mogadişu'da yaklaşık 25 bin Somali askerini ve Türkiye'de en az 10 bin komandoyu eğitiyor. Uganda Somali'de konuşlandırdığı her asker için ayda en az bin dolar gelir elde ediyor.

Konuya yakın ikinci bir kaynak, "Misyonun sona ermesi Uganda için yılda milyonlarca dolar kaybetmek anlamına gelebilir. Uganda, Ankara'yı Somali güvenlik konularında ana muhattap olarak gördüğü için krize bir çözüm bulması adına Türkiye'ye baskı yapmaya çalışıyor" diye konuştu. Kaynak, misyonun sona ermesi ve Kampala'nın tüm güçlerini çekmesi halinde Uganda'nın ayda 5 ila 6 milyon dolar, yılda ise 60 ila 72 milyon dolar kaybedebileceği öngörüsünde bulunuyor.