Erken tanı ve tedavi hayat kurtarıyor: Hepatit B ve C testinizi sakın ihmal etmeyin!

Her yıl 28 Temmuz'un Dünya Sağlık Örgütü tarafından Dünya Hepatit Günü olarak kutlandığını hatırlatan Liv Hospital Ulus Gastroenteroloji Uzmanı Prof. Dr. Binnur Pınarbaşı, bu tarihin Hepatit B virüsünü keşfeden ve aşısını geliştiren Nobel ödüllü bilim insanı Dr. Baruch Samuel Blumberg'in doğum günü anısına belirlendiğini ifade etti.

Viral hepatitlerin A, B, C, D ve E olmak üzere beş ana tipi bulunduğunu belirten Prof. Dr. Binnur Pınarbaşı, "Bugün elimizde viral hepatitleri önlemek, tanı koymak ve tedavi etmek için gerekli tüm olanaklar mevcut. Buna rağmen milyonlarca kişi hastalığını bilmiyor ve tedaviye ulaşamıyor. Oysa erken tanı sayesinde karaciğer sirozu ve karaciğer kanseri gelişimini önlemek mümkündür" dedi.

2024 yılı verilerine dikkat çeken Prof. Dr. Binnur Pınarbaşı, "Dünyada yaklaşık 287 milyon kişi hepatit B ve hepatit C enfeksiyonu ile yaşamaktadır. Her yıl yaklaşık 1,3 milyon kişi bu iki virüsün neden olduğu siroz ve karaciğer kanseri nedeniyle hayatını kaybetmektedir. Ülkemizde de her yıl yaklaşık 15-20 bin kişi hepatit B ve C ilişkili siroz ve karaciğer kanseri nedeniyle yaşamını yitiriyor" diye konuştu.

Hepatit A'nın kirlenmiş su ve gıdalarla bulaştığını söyleyen Prof. Dr. Pınarbaşı, "Hijyen koşullarının yetersiz olduğu ortamlarda salgınlara yol açabilen hepatit A, çocukluk çağında hafif geçirilse de ileri yaşlarda ağır karaciğer hastalığına ve hatta ölümlere neden olabilmektedir" ifadelerini kullandı.

Hepatit B ve C'nin bulaş yollarına değinen Prof. Dr. Pınarbaşı, "Enfekte kan ve kan ürünleri, steril olmayan cerrahi veya diş hekimliği işlemleri, ortak enjektör kullanımı, tıraş bıçağı, diş fırçası ve manikür seti gibi kişisel eşyaların paylaşılması, steril olmayan dövme ve piercing uygulamaları, anneden bebeğe geçiş ve korunmasız cinsel ilişki önemli bulaş yollarıdır" dedi.

Aşılamanın önemini vurgulayan Prof. Dr. Pınarbaşı, "Hepatit B için son derece güvenilir ve etkili aşılar bulunmaktadır. Ülkemizde risk grupları ile çocuklara Hepatit A ve Hepatit B aşıları ücretsiz uygulanmaktadır. Hepatit D'den korunmanın da en etkili yolu hepatit B aşısıdır" dedi.

Tedavide gelinen noktaya dikkat çeken Prof. Dr. Pınarbaşı, "Hepatit C tedavisi tıp tarihinin en başarılı öykülerinden biridir. Günümüzde 2-3 ay süreyle ağızdan kullanılan ilaçlarla virüs tamamen ortadan kaldırılabilmekte ve hastaların büyük bölümünde kalıcı iyileşme sağlanabilmektedir. Hepatit B için de hastalığı kontrol altında tutan güçlü antiviral ilaçlarımız bulunmaktadır" diye konuştu.

Türkiye'de yaklaşık 2,5 milyon hepatit B ve 250 bin hepatit C hastası bulunduğunu belirten Prof. Dr. Pınarbaşı, "Ne yazık ki viral hepatitli hastaların en az yüzde 80'i enfeksiyon taşıdığını bilmiyor. Bu kişiler hem siroz ve karaciğer kanseri açısından risk altında hem de farkında olmadan hastalığın bulaşmasına neden olabiliyor" dedi. "2040 yılında ölümler HIV, sıtma ve tüberkülozu geçebilir"

Araştırmaların toplumdaki farkındalığın yetersiz olduğunu gösterdiğini belirten Prof. Dr. Pınarbaşı, "İnsanların en az yarısı hepatit B ve C'nin karaciğer kanserinin en önemli nedenlerinden biri olduğunu bilmiyor. Gerekli önlemler alınmadığı takdirde 2040 yılında hepatit B ve C'ye bağlı ölümler HIV, sıtma ve tüberküloza bağlı toplam ölüm sayısını aşacaktır" ifadelerini kullandı.

2026 Dünya Hepatit Günü temasının 'Hepatit: Engelleri birlikte ortadan kaldıralım' olduğunu hatırlatan Prof. Dr. Binnur Pınarbaşı, sözlerini şöyle tamamladı: "Ülkemizde viral hepatitlerin tanı ve tedavisine ulaşmak oldukça kolaydır. Özellikle erişkin bireylerin en az bir kez hepatit B ve hepatit C testlerini yaptırmalarını öneriyoruz. Test sonucu pozitif olan kişilerin vakit kaybetmeden uzman hekime başvurmaları gerekir. Erken tanı ve tedavi hayat kurtarır; siroz ve karaciğer kanseri gelişimini önler. Hepatitlerden korunma ve tedavideki engelleri hep birlikte ortadan kaldırabiliriz."