Birilerine kapak olsun! Mega projeler devlete geçiyor, üç köprüde 24 milyar liralık gelir potansiyeli

Kamu-Özel İş Birliği modeliyle hayata geçirilen otoyol ve köprü projeleri önümüzdeki yıllarda kademeli olarak kamuya devredilecek. Yalnızca Yavuz Sultan Selim, Osmangazi ve 1915 Çanakkale köprülerinin mevcut trafik ve geçiş ücretlerine göre yıllık brüt gelir potansiyelinin yaklaşık 24 milyar liraya ulaştığı hesaplanıyor.

Türkiye'de Kamu-Özel İş Birliği modeliyle yapılan ulaştırma projelerinde devralma süreci başlıyor. Yaklaşık 1.550 kilometrelik otoyol ağıyla birlikte üç mega köprü önümüzdeki yıllarda kamu mülkiyetine geçecek.

Türkiye Gazetesi'nin haberine göre, devlete geçecek projeler arasında Yavuz Sultan Selim Köprüsü ve bağlantı yolları, Kuzey Marmara Otoyolu, İstanbul - İzmir Otoyolu ve Osmangazi Köprüsü, 1915 Çanakkale Köprüsü ve Otoyolu, Ankara - Niğde Otoyolu ile Menemen - Aliağa - Çandarlı Otoyolu yer alıyor.

Devralma süreci 2028'de Yavuz Sultan Selim Köprüsü ile başlayacak. Kuzey Marmara Otoyolu ve Menemen-Aliağa-Çandarlı Otoyolu'nun 2030'da, 1915 Çanakkale Köprüsü ve Otoyolu'nun 2034'te, Ankara - Niğde ile İstanbul - İzmir Otoyolları'nın ise 2035'te kamuya geçmesi öngörülüyor.

Bakanlık verilerine göre 2025'te otoyol ve köprülerden toplam 1 milyar 122 milyon araç geçişi oldu. Kamu-Özel İş Birliği modeliyle işletilen otoyol ve köprülerde ise bu sayı 536 milyon 430 bin 450 olarak gerçekleşti.

2025 verilerine göre Yavuz Sultan Selim Köprüsü'nden 21,2 milyon araç geçti. Otomobil için 95 liralık ücret esas alındığında yıllık yaklaşık 2 milyar liralık brüt gelir oluşuyor. Osmangazi Köprüsü'nden geçen 19 milyon 460 bin araç dikkate alındığında, 995 liralık otomobil geçiş ücreti üzerinden yıllık brüt gelir 19,4 milyar liraya ulaşıyor. 1915 Çanakkale Köprüsü'nde ise 2 milyon 680 bin araç geçişiyle yaklaşık 2,6 milyar liralık brüt gelir potansiyeli hesaplanıyor.

Bakanlık, projelerin devralınmasının ardından işletme modeline ilişkin üç seçeneği değerlendiriyor. İlk modelde otoyol ve köprülerin tamamen kamu eliyle işletilmesi, ikinci modelde bazı hatlarda ücretsiz ya da düşük ücretli kullanım seçenekleri, üçüncü modelde ise işletme hakkının yeniden özel sektöre verilmesi planlanıyor. Bakanlık verilerine göre Türkiye'de kara yolu ağının toplam ekonomik değeri yaklaşık 180 milyar dolar seviyesinde bulunurken, bunun yaklaşık 44 milyar dolarlık bölümünü Kamu-Özel İş Birliği projeleri oluşturuyor.