Batı’nın şımarık çocuğunda Doğu Akdeniz paniği! Libya ile mutabakatı ABD’ye şikâyet ettiler

Helenik Amerikan Liderlik Konseyi (HALC) tarafından yayımlanan mektuba göre, Türkiye ile Libya arasında imzalanan ve Doğu Akdeniz'de dengeleri değiştiren deniz yetki alanları mutabakatı Yunanistan'da büyük bir rahatsızlığa yol açtı. Haber 7’de yer alan habere göre, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio'ya gönderilen mektupta, Washington yönetiminin tarafsız tutumundan duyulan hoşnutsuzluk dile getirilerek, Türkiye'nin meşru adımlarına karşı net bir cephe alınması istendi.

Libya'nın doğusundaki temsilciler meclisinin 20 Ekim'de mutabakatı onaylamasının ardından ABD Dışişleri Bakanlığının tarafları müzakereye çağırması, Yunan lobisinin beklentilerini karşılamadı. Washington'un Türkiye ve Yunanistan'ı diyaloğa teşvik eden yaklaşımını eleştiren HALC, bu durumun Ankara'nın elini güçlendireceğine dikkat çekerek, "Washington hukuki sorunu cevapsız bırakırsa, Ankara ve Trablus bu sessizliği kendi adımlarının zımnen kabulü olarak yorumlayacaktır" değerlendirmesinde bulundu.

Yunan lobisi, Türkiye'nin uluslararası hukuktan doğan meşru haklarını savunduğu mutabakatın, Amerikan ticari çıkarlarını da tehdit ettiğini öne sürdü. Mektupta, Chevron ve ExxonMobil gibi enerji devlerinin Girit Adası etrafındaki arama faaliyetlerine atıfta bulunularak, deniz sınırlarına ilişkin belirsizliğin yatırımları engelleyeceği iddia edildi. HALC, Türkiye'nin bölgedeki kararlı duruşunu hedef alarak, "İki hükümet Girit'i yok sayan bir sınır çizme yetkisi iddia ederken, Amerikan şirketleri derin deniz aramalarına sermaye ayıramaz" ifadelerini kullandı.

Mektupta ayrıca, Girit'te bulunan ABD donanma destek tesisi Suda Körfezi'ne de değinildi. Adanın etrafındaki deniz yetki alanlarına yönelik itirazların, Amerikan savunma çıkarları için güvenlik ortamını istikrarsızlaştırabileceği ileri sürüldü. Yunan lobisi, Rubio'dan Türkiye'nin meşru adımlarına karşı Avrupa Birliği ile ortak bir pozisyon almasını ve Yunanistan'ın maksimalist iddialarını desteklemesini talep etti.

Türkiye, Doğu Akdeniz'de kendi kıta sahanlığını ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin haklarını korumak amacıyla Libya ile imzaladığı mutabakatla, bölgede kendisini dışlamaya çalışan girişimleri boşa çıkarmıştı. Yunanistan'ın haksız deniz yetki alanı taleplerine karşı Ankara, uluslararası hukuka uygun olarak Mavi Vatan doktrini çerçevesinde haklarını savunmaya devam ediyor. Mısır'ın da mutabakata yönelik itirazlarını sürdürdüğü bir dönemde, Yunan lobisinin ABD nezdindeki bu girişimi, Türkiye'nin sahadaki ve masadaki üstünlüğünün Atina'da yarattığı diplomatik çaresizliği bir kez daha gözler önüne serdi

Yunan Kathimerini gazetesi, Türkiye ile Libya arasında deniz yetki alanlarının belirlenmesine ilişkin 2019'da imzalanan mutabakat muhtırasının, geçen hafta Libya Temsilciler Meclisi tarafından onaylanmasının iktidar milletvekilleri tarafından da "başarısızlık" olarak tanımlanmasının, hükümeti rahatsız ettiği yorumunu yaptı.

Kathimerini gazetesi "Yenilip yutulmaz yenilgi" başlıklı haberinde, iktidardaki Yeni Demokrasi Partisi Milletvekili Dimitris Kalogeropulos'un geçen hafta Libya'nın onayına ilişkin yaptığı "hapı yuttuk" şeklindeki açıklaması ile Yeni Demokrasi Milletvekili Dimitris Keridis'in "siyasi yenilgi" şeklindeki açıklamalarını hatırlattı. Gazete, aynı zamanda bir uluslararası ilişkiler profesörü olan Keridis'in açıklamasının Başbakanlığı, Kalogeropulos'un açıklamasından daha fazla rahatsız ettiğini savundu.

Haberde, "Keridis'in sadece akademik bir bakış açısına sahip olması değil, aynı zamanda Yeni Demokrasi Partisi'nin parlamento sözcüsü olması da bu rahatsızlığa neden oldu. Başbakanlık, Keridis'in açıklamalarında daha dikkatli olmasını isterdi." ifadesi yer aldı.

Libya Temsilciler Meclisi, 2019'da Libya ve Türkiye arasında imzalanan deniz yetki alanlarının belirlenmesine ilişkin mutabakat muhtırasını 20 Ekim'de onaylamış, bu karar Atina'da büyük tepkiye yol açmıştı. Yunanistan muhalefeti, bu gelişmeyi Yunan hükümetinin dış politikadaki başarısızlığı olarak değerlendirmişti.