Ramazan Bayramı ve Düşündürdükleri
Bir Ramazan’a daha ‘elveda’ dedik. Ramazan, bizi bir sel gibi önüne katıp sürükleyen sahte, sentetik ve dünyevî gündemlere inat, sahici, insani ve ilâhî bir gündemdi.
Bayram geldi. Biraz buruk, biraz kırık da olsa geldi. Geniş İslam coğrafyası yangın yeri, İslam ümmeti çağın yetimleri ve öksüzleri olsa da, geldi. Bayramlar gerçek bayramın bir provası, bir kopyası değil miydi zaten? Gerçek bayram da ahiret bayramıdır; insanın yaptığı bütün güzel çabaların karşılığının kat kat fazlasıyla verildiği, ibadetlerin ve salih amellerin mükâfatının insanın önüne ‘cennet’ biçiminde konulduğu gün. Bu bayramlar, ahlaki davranışların mutlaka ödüllendirileceği inancının uygulanmasının müstesna zamanlarıdır. Her şeyden önce bu bayramlar Allah’ın hayata müdahil oluşunun, O’ndan bağımsız bir mutluluk tasarımının muhal oluşunun, O’ndan bağımsız hiçbir dünyevi güç ve otoritenin, toplumları bu kadar motive edemeyeceğinin en açık şahididir.
Oruç ayı Ramazan’da yapılan yoğun kulluk görevlerinin manevi karşılıklarına/ödüllerine kavuşma sevinci ve mutluluğu da bayramdır.
Gelin selamlaşalım, ziyaretleşelim, cemaate devam edelim, besmeleyi, kelimeyi tevhid, hamd ve şükrü dilimizden düşürmeyelim. Bayramlarda eş, dost, tanıdık ve bildiklerle olalım. Bayramlaşalım, sevgi, rahmet ve nimeti paylaşalım; evet bunları yapalım ki Müslümanlığımız zayi olmasın, bize yüklenen emaneti bizden sonraki nesillere olduğu gibi teslim edebilelim.
Bayram hazırlığı ‘bir kaçış’ hazırlığı olmasın. Bayram günlerini, yakınlarından uzak bir köşede geçirmenin yol ve çarelerini aramayalım. Ne ziyafet, ne ziyaret, ne sıla-i rahim, ne yardımlaşma, hatta ne de ibadet... Bunlar olmayınca da bayram olamayacağı unutmayalım. Bayramlarımızın yerini tatiller almasın.
Bayram günü çoluk çocuğunuzu, aile fertlerinizi özel bir ilgi ile sevindirmezseniz, akraba ve komşuları ziyaret edip bayramlaşarak gönüllerini alıp sevgilerini kazanmazsanız, sahip olduğunuz imkândan ihtiyaç sahiplerine yardımda bulunmaz, destek vermezseniz, ulaşamadıklarınıza da bir telefonla olsun hal hatır sorup bayramlarını tebrik etmezseniz, başka günah aramaya hiç gerek yoktur bayram günü. Bu ihmal ve ilgisizlikleriniz yeter de artar bile bayram günahları olarak size. Bayramı birlikte yaşayacağız. Bilhassa akraba, dost ve komşularımızla yeniden bir daha kucaklaşıp, gönül alacak, kalp kazanacağız bayram günü vesilesiyle.
Bayram’da silah taşınmaz Resulullah sallallahu aleyhi ve sellem bayram günü silahla dolaşmayı yasaklamıştır. Düşman korkusu olmadıkça ve dikkatsizlik sebebiyle başkalarına zarar verme ihtimalinden dolayı silah taşınması yasaklanmıştır. Eğer düşman saldırısından endişe ediliyorsa, silah taşınabilir. Bayramda izhar-ı meserret (sevinçli görünmek) İslam’ın belirleyici özelliklerindendir. Bundan kaçınmak, hele hele bayramı birtakım nefsî isteklerin gerçekleştirilmesi için fırsat olarak kullanmak, deniz sahillerinde, turistik gezilerde geçirmek, toplumdan kopmak bu dinî gereğe riayet etmemek demektir. Bayram, toplumdan kopma, yalnız kalma anlamında tatil değildir. Din kardeşleriyle birlikte sevinme, onlarla bütünleşme fırsatıdır. İçinde masiyet bulunmayan, günaha vesile olmayan oyunlar ve seviyeli eğlenceler ile sevincini izhar etme günüdür. Def çalarak oynayan iki kızcağızı gören Hz Ebu Bekir, “Resülullah’ın evinde şeytan düdüğü, hem de bayram gününde?” diye müdahalede bulunmak isteyince Sevgili Peygamberimiz,
“- Ey Ebü Bekr, her toplumun bir bayramı, sevinç günü vardır, bu da bizim bayramımızdır (dokunma)!” buyurmuş, meşru eğlencenin Müslümanların da hakkı olduğunu duyurmuştur. Dinî bayramlarımız, toplumun bütünüyle sevinmesini sağlayıcı sosyoekonomik tedbirleri bünyesinde taşımaktadır. Bayramlarımız, imana, merhamete, şefkate, muhabbete sarılma gün ve geceleridir. Kendimizi hesaba çekme, gaflet içinde geçen günlerimizi sorgulama, iyi ve güzel davranışlarımızı artırma, kötü ve yanlışlarımızdan uzaklaşarak kalbimizdeki manevi kirleri temizleme bayramlarıdır. Bu manada her günümüzün bayram olmasını Rabbimden niyaz ediyorum.
Ramazan Bayramında bazı ölçüleri hatırda tutmak gerek. Bunları şöylece sıralayabiliriz:
* Namaz abdesti alıp, güzel elbiseleri giyinip güzel kokular sürünerek câmiin yolunu tutmak.
* Câmiye giderken tefekkür ederek, mahşere gidiyormuş gibi uhrevî şeyler düşünüp, gizlice tekbir getirerek gitmek.
* Camiye gidiş yolu ile geliş yolunu ayrı yapıp ayrı yerlerde görülen kardeşleriyle bayramlaşmayı kolaylaştırmak.
* Bayram günü boyunca şahsî sıkıntı ve üzüntülerini unutmak, bayramın neş’esine samimî olarak iştirak etmek.
* Çocukların tam bir samimiyetle yaşayacakları bayram sevincini bozucu bir tutuma asla girmemek, mümkünse onların neş’esini artırıcı ikram ve iyiliklerde bulunmak.
* Şayet verilmemiş zekât, fitre varsa, bayram namazından sonra hemen vererek daha geri günlere bırakmamak.
* Bayram günleri mutlaka tebessümlü bulunmak, müminlere karşı hürmetkâr ve sempatik olmak. Ayrıca bayram eğlencesi adı altında günah olan işlerden mutlaka uzak kalmak.
Bayram, toplumca yaşandığı ölçüde bayramdır. Bu sebeple bayramların bu toplu huzur ve sevinç günleri şeklinde kutlanmasına herkesin katkıda bulunması gerekmektedir. Bayramda hediyeleşmek ve tebrikleşmek bir başka güzelliktir. Hediyeleşmek sevgi ve muhabbet bağlarını kuvvetlendirir. Ancak, bu konuda gösterişe kaçmak suretiyle insanları zor durumda bırakmamaya da dikkat etmek gerekir. Bayram ziyaret ve hediyeleri aileler için ekonomik sıkıntılara vesile olmamalıdır. Herkes kendi imkanı ölçüsünde hediyeler vermeli. Aksi halde bayramdan kaçma, toplumdan uzaklaşma başlar Bu ise, bayramın hikmet ve amacına ters düşer.
Netice olarak, bayram günleri sınırlı, kayıtlı, meseleli, ilkeli kulluk ve toplu sevinç günleridir. Baştan sona fıtrî sınırlarla çerçevelenmiş ve donatılmış günlerdir. Müslüman da üzüntüde olduğu gibi sevinçte de inanç esaslarının gereklerine son derece saygılı davranma sorumluluğundadır. Milletin, ümmetin bayramlarını tebrik ediyor, Rabbim, sıhhat âfiyet içinde nice nice bayramlar nasip etsin.
