Son dakika! Nükleer pazarlıkta yeni kriz: Trump taslağı sertleştirdi! İran’dan ABD’ye rest geldi
ABD'nin küresel zorba Başkanı Donald Trump’ın, İran ile yürütülen nükleer ve bölgesel güvenlik müzakerelerine son anda müdahale ederek anlaşma taslağını daha sert şartlarla revize ettiği öne sürüldü. ABD basınına yansıyan gelişmelere göre uranyum stoklarının imhası ve Hürmüz Boğazı'na yönelik maddelerin sıkılaştırılması istenirken, İran cephesinden Washington'a sert bir yanıt geldi. İran Başmüzakerecisi Muhammed Bakır Kalibaf, "İran ulusunun hakları güvence altına alınana kadar hiçbir anlaşma kabul edilmeyecektir" diyerek ABD'nin teklifine rest çekti.
Orta Doğu'da gerilimi düşürmesi ve bölgesel bir savaşı sonlandırması beklenen ABD-İran müzakereleri, ABD Başkanı Donald Trump’ın son dakika müdahalesiyle yeni bir krize sürüklendi. Trump'ın, taraflar arasında daha önce üzerinde büyük ölçüde uzlaşı sağlanan taslak metni Tahran aleyhine ağırlaştırılmış maddelerle değiştirdiği iddia edildi.
Küresel zorba Trump’ın İran ile yürütülen nükleer müzakerelere son anda müdahale ederek anlaşma taslağını daha sert şartlarla revize ettiği öne sürüldü. ABD basınına göre Tahran’a sunulan yeni teklif sonrası gözler İran’ın yaklaşık 3 gün içinde vermesi beklenen yanıta çevrildi. iran'ın baş müzakerecisi Kalibaf, ABD'nin teklifine rest çekerek "İran ulusunun hakları güvence altına alınana kadar hiçbir anlaşma kabul edilmeyecektir" dedi.
ABD Başkanı Donald Trump'ın, İran ile yürütülen kritik müzakerelerde anlaşma taslağına son anda müdahale ettiği öne sürüldü. ABD basınında yer alan haberlere göre Trump, daha önce üzerinde uzlaşı sağlanan bazı maddeleri değiştirerek daha sert şartlar içeren yeni bir taslağı Tahran'ın değerlendirmesine sundu.
ABD'nin önde gelen gazetelerinden New York Times ve haber sitesi Axios'un aktardığı bilgilere göre, Beyaz Saray yönetimi savaşın sona erdirilmesini sağlayabilecek olası anlaşma üzerinde son rötuşları yaparken, Trump özellikle İran'ın nükleer programına ilişkin maddelerde daha güçlü güvenceler talep ediyor.
DURUM ODASI'NDA KRİTİK TOPLANTI
İddiaya göre Trump, cuma günü Beyaz Saray'daki Durum Odası'nda üst düzey danışmanlarıyla yaklaşık iki saat süren kritik bir toplantı gerçekleştirdi.
Toplantıda ABD ile İran arasında müzakere edilen anlaşma taslağı masaya yatırıldı. Görüşmeler sırasında Trump'ın, özellikle İran'ın nükleer materyalleri ve zenginleştirilmiş uranyum stoklarının kontrol altına alınmasına ilişkin maddelerin güçlendirilmesini istediği öne sürüldü.
Toplantının ardından kamuoyuna resmi bir açıklama yapılmadı.
TRUMP HANGİ MADDELERDEN RAHATSIZ OLDU?
New York Times'ın konuya yakın kaynaklara dayandırdığı haberine göre Trump, İran'a ait dondurulmuş varlıkların serbest bırakılmasını içerebilecek bazı maddelerden rahatsızlık duydu.
Yetkililer, Trump'ın özellikle İran'a ait dondurulmuş varlıkların serbest bırakılmasını içerebilecek maddelerden endişe duyduğunu belirtti.
Haberde, Trump'ın daha önce Barack Obama döneminde imzalanan 2015 nükleer anlaşmasını da benzer gerekçelerle sert şekilde eleştirdiği hatırlatıldı.
Kaynaklar, revize edilen teklifin Tahran üzerindeki baskıyı artırmayı ve İran yönetiminin anlaşmayı kabul etmesini sağlamayı amaçladığını belirtti.
Haberde ayrıca Trump'ın, ABD'nin Pakistanlı yetkililer de dahil olmak üzere çeşitli arabulucular üzerinden yürüttüğü tekliflere İran'ın yanıt verme hızından huzursuzluk duyduğu ifade edildi.
HÜRMÜZ BOĞAZI DETAYI
Axios'un haberine göre Trump yalnızca nükleer başlıklarda değil, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasına ilişkin ifadelerde de değişiklik yapılmasını istedi.
ABD'li yetkililer, Başkan'ın özellikle uranyumun denetimi, imhası ve zamanlamasına ilişkin maddelerde daha ayrıntılı güvenceler talep ettiğini öne sürdü.
Trump'ın son değişikliklerinin ardından taraflar arasında yeni bir müzakere trafiği başladığı ve görüşmelerin birkaç gün daha sürebileceği belirtiliyor.
"İRAN'DAN YANIT ÜÇ GÜNDE GELEBİLİR"
Axios'a konuşan üst düzey bir ABD'li yetkili, İran'ın yeni taslağa yaklaşık üç gün içinde yanıt vermesinin beklendiğini söyledi.
Yetkili, İranlı karar vericilere ulaşmanın kolay olmadığını belirterek, "Kelimenin tam anlamıyla mağaralardalar ve e-posta kullanmıyorlar" ifadelerini kullandı.
Aynı yetkili, anlaşmanın gerçekleşeceğine inandıklarını vurgulayarak, "Bir anlaşma olacak. Bunun ne kadar yakın olduğunu göreceğiz. Başkanın istediği şartların sağlanması için beklemeye hazırız. Bir hafta sürebilir, daha kısa da olabilir, daha uzun da. Yeni haftaya girerken elimizde bir şey olmasını umuyoruz" dedi.
MÜZAKERELERİN EN KRİTİK BAŞLIĞI: NÜKLEER PROGRAM
Taraflar arasındaki en hassas konunun İran'ın nükleer programının geleceği olduğu belirtiliyor.
Kaynaklara göre mevcut taslakta savaşın sona erdirilmesi ve bölgesel gerilimin düşürülmesine yönelik çerçeve maddeler öncelikli olarak ele alınırken, İran'ın nükleer faaliyetlerine ilişkin nihai düzenlemelerin müzakerelerin ilerleyen aşamalarında şekillenmesi bekleniyor.
Washington ve Tahran arasında diplomatik trafik hız kazanırken, gözler şimdi İran'ın Trump'ın sertleştirilmiş teklifine vereceği yanıta çevrildi.
İRAN'DAN ABD'YE REST
İran Meclisi ve Müzakere Heyeti Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, ABD'nin sunduğu teklife karşılık Tahran'ın beklentilerini açıkladı.
Washinton'a rest çeken Kalibaf, yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:
"İran ulusunun hakları güvence altına alınana kadar hiçbir anlaşma kabul edilmeyecektir. Düşmanın vaatlerine güven yok, yalnızca somut sonuçlar önemlidir."