Bilim adamları, Grönland buz tabakasının derinlerinde sıcaklık farklarına bağlı gizli bir hareket olduğunu ortaya koydu; keşif, deniz seviyesi tahminleri için kritik önem taşıyor.
Bilim adamları, Grönland buz tabakasının derinlerinde sıcaklık farklarına bağlı gizli bir hareket olduğunu ortaya koydu; keşif, deniz seviyesi tahminleri için kritik önem taşıyor.
Bilim insanları, Grönland buz tabakasının yüzeyin kilometrelerce altında beklenmedik bir hareketlilik sergilediğini ortaya koydu. Yapılan yeni araştırma, buzun derin katmanlarında “termal konveksiyon” adı verilen ve sıcaklık farklarından kaynaklanan döngüsel bir hareketin gerçekleştiğini gösterdi.
Norveç’teki Bergen Üniversitesi (UiB) araştırmacıları tarafından yürütülen çalışmada, buz tabakasının altında devasa, dönen ve sütun benzeri yapılar tespit edildi. On yılı aşkın süredir gizemini koruyan bu oluşumların, kıtaların ayrılmasını inceleyen matematiksel modeller kullanılarak açıklanabildiği belirtildi.
Araştırmacılar, söz konusu hareketin Dünya’nın mantosundaki akışlara benzer şekilde işlediğini ancak buzun çok daha yumuşak bir yapıya sahip olması nedeniyle bu sürecin mümkün hale geldiğini ifade etti.
Çalışmanın ortak yazarlarından Prof. Andreas Born, “Buzu genellikle tamamen katı olarak düşünürüz. Ancak bazı bölgelerde kaynayan bir sıvı gibi hareket ettiğini görmek oldukça şaşırtıcı” dedi.
Araştırma, Grönland’ın kuzeyindeki derin buz katmanlarının sanılandan yaklaşık 10 kat daha yumuşak olabileceğini de ortaya koydu. Ancak bilim insanları, bu durumun doğrudan buzların daha hızlı eriyeceği anlamına gelmediğinin altını çizdi.
Çalışmanın baş yazarı Robert Law, “Buz fiziğini daha iyi anlamak, geleceğe dair tahminleri güçlendirir. Ancak daha yumuşak buz, tek başına deniz seviyesinin daha hızlı yükseleceği anlamına gelmez” değerlendirmesinde bulundu.
The Cryosphere dergisinde yayımlanan ve “öne çıkan makale” seçilen araştırmanın, buz tabakalarının geleceği ve deniz seviyesindeki değişimlere yönelik belirsizlikleri azaltmada önemli katkı sağlaması bekleniyor.
Uzmanlar, Grönland buz tabakasının karmaşık ve dinamik yapısının daha iyi anlaşılmasının, küresel ölçekte kıyı bölgelerini etkileyebilecek değişimlere karşı hazırlık açısından kritik olduğunu vurguluyor.
