Az uyuyanlara müjde: 'Telafi uykusu' erken ölüm riskini düşürüyor!
Uykusuz geçen gecelerin telafisi sandığımızdan çok daha önemli olabilir. Bilim insanlarının yaptığı yeni bir araştırma, yetersiz uykunun ardından uyunan ekstra saatlerin sağlığı koruduğunu ve 'telafi uykusu' alan kişilerin erken ölüm riskinin belirgin şekilde düştüğünü ortaya koydu.
Tsinghua Üniversitesi bünyesinde çalışan uyku araştırmacısı Şiaoyu Li ve ekibi tarafından yürütülen çalışmada, 85 binden fazla kişinin uyku verileri incelendi. Bulgular, kısa süreli uyku kaybı sonrası daha uzun uyuyan kişilerin, sonraki yıllarda ölüm riskinin düzenli uyku alanlara yakın seviyede kaldığını ortaya koydu. Araştırma, bilim dergisi Nature Communications’ta yayımlandı.
TELAFİ UYKUSU KISA SÜRELİ UYKU KAYBINI KISMEN DENGELİYOR
Araştırmacılar, toplamda 574 binden fazla geceye ait uyku verisini analiz etti. Katılımcıların önemli bölümünün bazı geceler normalden daha az uyuduğu görüldü. Ancak bu kişilerin yaklaşık yarısı, ertesi gece ortalama 1 saat daha fazla uyuyarak bir tür ‘telafi uykusu’ aldı.
Bilim insanları, kısa uyku sonrası hiç ekstra uyumayan kişilerin, takip edilen 8 yıllık süreçte ölüm riskinin yaklaşık yüzde 15 daha yüksek olduğunu belirtti. Buna karşılık ekstra uyku alan kişilerde riskin belirgin şekilde düştüğü görüldü.
Ottawa Üniversitesi’nde uyku uzmanı olarak görev yapan Jean-Philippe Chaput, bulguların dikkat çekici olduğunu ancak bunun sürekli az uyumanın güvenli olduğu anlamına gelmediğini söyledi. Chaput, "Bu çalışma, telafi uykusunun kısa süreli uyku kaybını kısmen dengeleyebileceği fikrini destekliyor" dedi.
Uzmanlar, araştırmanın gözlemsel olduğunu ve doğrudan neden-sonuç ilişkisi kurmadığını vurguladı. Araştırmaya göre özellikle doğal olarak kısa uyuyan kişilerde uyku eksikliğinin etkileri daha belirgin ortaya çıktı.
KRONİK HASTALIKLARA ETKİSİ
Araştırmacılar, telafi uykusunun çoğunlukla hafta sonu yerine hafta içinde gerçekleştiğini belirtti.
Washington Üniversitesi’nde uyku araştırmaları üzerine çalışan Nathaniel Watson, insanların kaybettikleri uykuyu mümkün olan en kısa sürede geri almaya çalıştığını söyledi. Watson, "Bu durum modern yaşamı daha iyi yansıtıyor" ifadelerini kullandı.
Bilim insanları gelecekte, telafi uykusunun kalp hastalıkları, diyabet ve nörolojik sorunlar üzerindeki etkilerini daha detaylı incelemeyi planlıyor.
