Verdikleri sözü tutmamışlardı: BYD'den flaş Türkiye açıklaması

2024’te 1 milyar dolarlık yatırım, 150 bin araçlık üretim kapasitesi ve 5 bin kişilik istihdam sözüyle gündeme gelen Çinli otomotiv devi BYD’nin Manisa projesi askıda. Devletin sağladığı avantajlar ve yatırım karşılığında verilen taahhütler ise tartışma konusu olmaya devam ediyor.

Türkiye’ye büyük bir yatırım yapacağını duyurduğunda otomotiv sektöründe heyecan yaratan BYD’nin Manisa planında beklenen ilerleme sağlanamadı. Aradan geçen iki yılın ardından fabrika projesi hâlâ belirsizliğini koruyor.

BYD ile Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı arasında Temmuz 2024’te imzalanan anlaşmaya göre şirket, Manisa’da yaklaşık 1 milyar dolarlık bir üretim tesisi kuracaktı. Yıllık 150 bin araç üretim kapasitesine sahip olması planlanan fabrikada elektrikli ve şarj edilebilir hibrit otomobiller üretilecek, ayrıca bir araştırma ve geliştirme merkezi kurulacaktı. Projeyle 5 bin kişiye kadar doğrudan istihdam sağlanması da hedefleniyordu.

Üretimin 2026 yılı sonunda başlaması öngörülüyordu. Bu yatırım, yalnızca yeni bir otomobil fabrikası anlamına gelmiyordu. Manisa için yeni iş olanakları, yan sanayi için yeni siparişler ve Türkiye otomotiv sektörü için daha güçlü bir üretim altyapısı demekti.

Ancak bugün gelinen noktada açıklanan hedeflerle sahadaki gelişmeler arasında ciddi bir mesafe bulunuyor. Haziran 2026’da BYD yönetimi, Türkiye’deki fabrika planının askıya alındığını açıkladı. Şirketin Avrupa’daki önceliğinin Macaristan’daki üretim faaliyetleri olduğu belirtildi. Türkiye’de üretimin ne zaman başlayacağına ilişkin net bir takvim de ortaya konulmadı.

Tartışmanın en önemli başlıklarından biri, BYD’nin Türkiye’deki yatırım planı kapsamında elde ettiği avantajlar. Yatırım sürecinde Manisa’da arazi tahsisi için işlemler yürütüldü. Şirketin yatırımına yönelik teşvik mekanizmaları oluşturuldu. Ayrıca Çin’den ithal edilen otomobillere uygulanan ilave gümrük vergileri konusunda BYD’ye tanınan istisnalar da kamuoyunda tartışıldı.

Paris Otomobil Fuarı'nda Habertürk'ten Yiğit Yıldız'a konuşan BYD Başkan Yardımcısı Stella Li yine kaçamak bir cevap verdi.

Li, Türkiye yatırımıyla ilgili gelen soruya yeni ülkelerde yatırım yapmak için ileriye dönük çalışmalarının sürdüğünü belirterek yanıt verdi.