Uzayda lazer yarışı! Avrupa da başardı

European Space Agency (ESA), lazer tabanlı uydu iletişim teknolojilerinde önemli bir başarıya imza attı. ESA tarafından yapılan açıklamaya göre, Airbus tarafından geliştirilen bir lazer iletişim terminali, yaklaşık 36.000 kilometre yüksekteki Alphasat uydusuna başarıyla bağlandı. Kurulan bağlantı sırasında 2.6 gigabit/saniye hızında veri aktarımı sağlandı ve birkaç dakika süren bağlantı boyunca tek bir veri paketi dahi kaybolmadı. ESA’ya göre bu hız, yüksek çözünürlüklü bir filmi saniyeler içinde aktarabilecek kapasite anlamına geliyor.

Lazer tabanlı optik iletişim, klasik radyo frekansı sistemlerine göre çok daha dar ve hassas bir ışın kullanıyor. Bu nedenle sistemler şu zorluklarla karşılaşıyor: Atmosferik türbülans, platform titreşimleri, saatte binlerce kilometre hızla hareket eden hedeflere kilitlenme gerekliliği Uzmanlara göre bu bağlantıyı kurabilmek için lazer ışınının milimetrik doğrulukla hedefe yönlendirilmesi gerekiyor. Bu nedenle söz konusu test, özellikle hareket halindeki uçaklar, gemiler ve uzak bölgelerdeki platformlar için kesintisiz internet bağlantısının önünü açabilecek bir gelişme olarak görülüyor.

Avrupa’nın başarısından birkaç gün sonra Çin de lazer iletişim alanında önemli bir sonuç açıkladı. Chinese Academy of Sciences bünyesindeki araştırmacılar, 40.000 kilometrelik mesafede 1 Gbps hızında lazer bağlantısı kurduklarını duyurdu. Bağlantı yaklaşık 3 saat boyunca kesintisiz sürdürüldü. Araştırmacılar, atmosfer kaynaklı sinyal bozulmalarını düzeltmek için gelişmiş uyarlamalı optik sistemler kullandıklarını açıkladı.

Yüksek yörüngelerde mesafe rekorları kırılırken, alçak Dünya yörüngesinde (LEO) ise hız yarışının daha da sertleştiği görülüyor. Örneğin Çin, bu yılın başında LEO’da 120 Gbps lazer veri aktarımı elde ettiğini duyurmuştu. Aynı zamanda SpaceX tarafından geliştirilen Starlink sisteminin yeni nesil uydularının terabit/saniye seviyesine ulaşabilecek veri kapasitesi sunması bekleniyor. Uzmanlara göre lazer iletişim teknolojileri olgunlaştıkça: Dünya’nın en uzak bölgelerinde yüksek hızlı internet, okyanus ortasında kesintisiz bağlantı, Ay ve derin uzay görevleri için yüksek bant genişliği gibi imkanlar gerçekçi hale gelebilir. Bu nedenle lazer tabanlı uzay iletişimi, geleceğin küresel internet altyapısının temel teknolojilerinden biri olarak görülüyor.