Siz sorun SGK Uzmanı Murat Özdamar cevaplasın 2008 sonrası sigortalı olanlar dikkat!

SGK Uzmanı Murat Özdamar, sizlerden gelen sorulara cevap vermeye devam ediyor. İşte bu hafta gelen sorular ve Özdamar’ın cevapları.

2008/Ekim sonrası sigortalı olanlarda son yedi yıl primine bakılmaz

Soru: Ben ilk defa 12.10.2009 tarihinde tarım Bağ-Kur sigortalısı oldum. 3560 gün tarım Bağ-Kur primi ödedikten sonra tarım kaydımı sonlandırdım ve 1260 gün SSK statülü Ek-5 primi ödedim. Böylece primim 4720 gün oldu. Muhasebeci tanıdığım 4700 gün primle 63 yaş şartından emekli olma hakkımın bulunduğunu söylemişti. Bunun üzerine SGK’ya emekli başvurusu yaptım ama bana emekli maaşı bağlanmadı. Benim ne zaman emekli olabileceğimi söyler misiniz? İbrahim O.

Cevap: İlk defa 2008 yılı Ekim ayı başından itibaren sigortalı olanlar için emeklilik statüsü hesabında son yedi yıl primine bakılmıyor. Ödenen toplam primlere bakılıyor. En fazla hangi statüde prim ödenmiş ise emeklilik statüsü de bu primlere göre belirleniyor. Verdiğiniz bilgilere göre toplam prim içerisinde ödenen fazla prim statüsü tarım Bağ-Kur kapsamında geçmiş. Bu nedenle 2009 yılında ilk defa sigortalı olan SSK sigortalıları için geçerli olan 4700 gün primle 63 yaş şartından SSK statüsünden emekli olmanız mümkün değil. Siz 5400 gün prim şartından ve 63 yaş üzerinden tarım Bağ-Kur statüsünden emekli olma hakkına sahipsiniz. Eğer askerlik yapmışsanız sigortalılık başlangıcını 1.5.2008 öncesine getirmeyecek biçimde en fazla 17 ay 11 gün askerlik borçlanıp eksik kalan 70 gün için de çalışarak veya isteğe bağlı prim ödeyerek 5400 gün prim üzerinden emekli olmanız mümkün olacak.

Yeni memurların en düşük aylık ödemesi farklı

Soru: Ben yüzde 47 oranında engelliyim. 2012 yılında engelli kadrosuyla memur olarak atandım. Memurluk öncesinde 1998 yılında başlayan toplamda 4170 gün SSK prim ödemem var. Ben engelli olarak emekli olsam veya 9000 günü tamamlayacağım Mayıs ayında emekli olsam en düşük memur maaşı olan 19.616 TL emekli maaşı alabilir miyim? Ahmet K.

Cevap: İlk defa 15 Ekim 2008 tarihinden önce memuriyet kapsamında 4/c sigortalısı olan diğer bir ifadeyle 5434 sayılı Emekli sandığına tabi prim ödemesi bulunan memurlar için ek ödeme dahil en düşük emekli maaşı 2025 yılı Ocak-Haziran döneminde 19.616,50 TL olarak ödenecek. Ancak memurluğu ve dolayısıyla 4/c kapsamındaki sigortalılığı 15 Ekim 2008 tarihinden sonrası başlayanlar, 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanununa değil de 5510 sayılı Kanuna tabi oldukları için Emekli Sandığına tabi memurlara ödenen en düşük emekli maaşı hakkından yararlanamıyor. Bunların emekli maaşları 15 Ekim 2008 tarihindeki son yedi yıl prim statüsü üzerinden hesaplanıyor. En düşük aylık olarak da SSK ve Bağ-Kur emeklilerine ödenen en düşük aylık üzerinden ödeme yapılıyor. Verdiğiniz bilgilere göre emekli maaşınız SSK sigortalı maaşı gibi hesaplanacak. SSK döneminin primleri yüksekten yatmışsa maaşınız yüksek olacak. Hesaplanan emekli maaşınız ek ödeme dahil 14.469 TL tutardan düşük olursa size 14.469 TL tutarında emekli maaşı ödenecek.

Yaşı tamamlamayan toptan ödeme alamaz

Soru: Ben 51 yaşındayım. Evlilik öncesi döneme ait 1682 gün prim ödemem oldu. Yatırılan primlerimi toplu olarak alma hakkım var mı? Büşra N.

Cevap: Sosyal sigorta sistemimizde prim iadesine ilişkin bir düzenlemesi yok. Ancak emekli olmak için yaşı tamamlamasına rağmen sigortalılık süre şartını veya prim gün şartını yahut her iki şartı sağlamamış olan ve bu nedenle emekli bağlanamayan sigortalılar, yatırılan primlerin güncel karşılığını geri alabiliyor. Sosyal güvenlik sisteminde bu ödeme biçimine toptan ödeme deniliyor. Emeklilik yaşınız olan 58 yaşına geldiğinizde prim ödemeleriniz emekli olmanıza yetmeyecek kadar az olursa yani 3600 gün prim ödemesi oluşmazsa 58 yaşına gelince toptan ödeme talep edebilir ve yatan primlerin güncel karşılığını alabilirsiniz. Şu hususu özellikle belirteyim. Üç doğuma kadar borçlanma hakkınız bulunuyor. Borçlanarak ve prim ödemeniz 3600 günden eksik kalırsa eksik kalan süre kadar isteğe bağlı prim ödeyerek 58 yaşına emekli olmak sizin için daha ekonomik bir seçenek olacaktır.

Sigorta sonrası doğumlar için borçlanma yapılabilir

Soru: Benim annem 1990-1992 yılları arasında 813 gün SSK’lı çalışmış. Ancak evlenince ödenen primlerini SSK’dan toplu olarak almış. Annem 2024 yılında vefat etti. Benim doğum tarihim 1995 ve erkek kardeşimin doğum tarihi 1998 yılı. Annem adına doğum borçlanması ödemesi yapsak bana ve babama ölüm aylığı bağlanır mı? Ayşe B.

Cevap: En son SSK sigortalısı iken ölenlerin hak sahiplerine ölüm aylığı bağlanabilmesi için borçlanma hariç beş yıl sigortalılık süresi ve 900 gün prim ödemesi olması veya borçlanmayla birlikte 1800 gün prim ödenmiş olması gerekir. 1800 günlük süreyi doğum borçlanması ile tamamlamak mümkün. Öncelikle annenizin aldığı primlerin ihyasını yapmanız ardından prim gününü 1800 güne çıkaracak kadar borçlanma ödemesi yapmanız halinde hem size hem de babanıza ölüm aylığı bağlanması mümkün olacak. Babanıza bağlanacak aylık 11.400 TL ve size bağlanacak aylık ise 5.755 TL olacaktır.