Ioannis Tirkides'ten olay itiraf: Türkiye'ye karşı kurduğumuz ittifak bizi korumayacak

Güney Kıbrıs Rum Yönetimi’nin (GKRY) İsrail, Yunanistan ve ABD ile geliştirdiği askeri ve siyasi ilişkiler, Rum kamuoyunda tartışma konusu olmaya devam ediyor. Cyprus Mail gazetesine değerlendirmelerde bulunan siyasi analist Tirkides, GKRY’nin geleneksel tarafsızlık çizgisinden uzaklaşarak İsrail ve ABD merkezli bir politikaya yöneldiğini belirtti. Tirkides, bu yaklaşımın Güney Kıbrıs’ı Türkiye karşıtı bir iş birliği ağının parçası haline getirdiğini savunurken, söz konusu ilişkilerin ülkeye bağlayıcı bir güvenlik garantisi sunmadığına dikkat çekti.

GKRY’nin güvenliğini Türkiye karşısında İsrail ve diğer bölgesel aktörlerle kurduğu ilişkilere dayandırmasını eleştiren Tirkides, bu politikanın adanın güvenliğini garanti altına almadığını ifade etti. Dış ülkelerin öncelikle kendi stratejik çıkarlarını gözettiğini vurgulayan analist, İsrail ve Yunanistan’la geliştirilen ortaklıkların kalıcı bir savunma güvencesi olarak görülmemesi gerektiğini dile getirdi.

Tirkides’e göre GKRY’nin kendi güvenlik politikasını başka devletlerin bölgesel hedeflerine bağlaması, adayı askeri ve siyasi açıdan daha kırılgan hale getirebilir. Bu yaklaşımın güvenlik sağlamaktan çok yeni riskler doğurabileceğini belirten analist, dış aktörlerin çıkarları ile GKRY’nin beklentilerinin her zaman örtüşmeyebileceğini kaydetti.

GKRY’nin İsrail ve Batılı ülkelerle genişleyen askeri ilişkilerine de değinen Tirkides, adanın yabancı güçlerin operasyonlarında kullanılabilecek bir konuma sürüklenebileceği uyarısında bulundu. Analist, bu süreci “Adayı Batı’nın askeri garnizonuna dönüştürüyorlar” sözleriyle eleştirdi.

Bölgede çatışmaların sürdüğü bir dönemde Güney Kıbrıs’ın askeri konuşlanma ve operasyon hazırlıkları için kullanılmasının güvenlik açısından sonuçlarının sorgulanması gerektiğini belirten Tirkides, İsrail’in bölgesel çatışmalardaki rolüne dikkat çekti. İsrail ile geliştirilen askeri ortaklıkların GKRY’yi doğrudan çatışmaların içine çekme ihtimali bulunduğunu savunan analist, mevcut politikanın adanın güvenliğini tehlikeye atabileceğini öne sürdü.

Tirkides, GKRY’nin Türkiye karşısında dış güçlerden destek aramasını stratejik açıdan hatalı bulduğunu ifade etti. İsrail ve Yunanistan’la yürütülen askeri iş birliğinin, olası bir kriz durumunda devreye girecek bağlayıcı bir karşılıklı savunma yükümlülüğü anlamına gelmediğini belirten analist, Güney Kıbrıs’ın elde ettiği imkanlarla üstlendiği riskler arasında dengesizlik bulunduğunu savundu. Analistin eleştirilerinde, İsrail, Yunanistan, GKRY ve ABD’yi bir araya getiren 3+1 iş birliği mekanizması da yer aldı. Tirkides; İsrail’in Trodos Dağları’ndaki radar sistemlerine erişimini, İsrail üretimi BARAK MX hava savunma sistemlerinin satın alınmasını ve ülkeler arasında gerçekleştirilen ortak askeri tatbikatları bu yönelimin örnekleri olarak sıraladı. Bununla birlikte Tirkides, askeri ilişkilerin genişlemesine karşın İsrail veya ABD tarafından GKRY’ye bağlayıcı bir karşılıklı savunma garantisi verilmediğini vurguladı. Analiste göre bu durum, Güney Kıbrıs’ın dış ortaklıklarından beklediği güvenlik kazanımlarının kesin olmadığını gösteriyor.

Tirkides, İsrail Müttefikleri Vakfı’nın Rum Meclisi bünyesinde oluşturduğu parlamenter gruba katılan milletvekillerini de eleştirdi. Söz konusu isimlerin Türkiye üzerinde baskı oluşturmak amacıyla yabancı ülkelerin desteğine başvurduğunu ileri süren analist, bu yaklaşımın aşırı milliyetçi bir siyasi çizgiyi yansıttığını savundu. GKRY’nin İsrail ve ABD eksenine yönelmesinde Rum Dışişleri Bakanlığı’ndaki yerleşik kadroların etkili olduğunu öne süren Tirkides, iki bölgeli federasyon modeline karşı çıkan çevrelerin de bu politikada belirleyici rol oynadığını iddia etti. Güney Kıbrıs Rum Yönetimi lideri Nikos Hristodulidis’in de aynı siyasi yaklaşımı benimsediğini savunan analist, Hristodulidis’in daha önce Dışişleri Bakanlığı görevinde bulunmasını hatırlatarak Türkiye’ye karşı sert tutumun yönetimin üst kademelerinde de karşılık bulduğunu ileri sürdü.

GKRY’nin İsrail ve ABD ile ilişkilerini genişleterek mutlak güvenlik elde edebileceği düşüncesine karşı çıkan Tirkides, bölgesel güvenlik dengelerindeki değişimlerin dış güçlere bağımlı politikaları daha riskli hale getirebileceğini belirtti. Analist, başka devletlerin desteğine dayalı güvenlik anlayışının beklenen sonuçları vermeyebileceğini ifade ederek ittifakların her koşulda koruma sağlamadığını, bazı durumlarda ülkeleri çatışmaların içine çekebildiğini savundu. Tirkides’in değerlendirmelerine göre GKRY’nin askeri ve diplomatik ortaklıklarını genişletmesi, tek başına güvenlik garantisi anlamına gelmiyor. Analist, İsrail ve diğer bölgesel aktörlerle kurulan ilişkilerin uzun vadeli sonuçlarının dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini belirterek Güney Kıbrıs’ın mevcut politikayla yeni askeri gerilimlerin merkezine dönüşebileceği uyarısında bulundu.