Her telefonda olan uygulama, meğer gizlice bunu yapıyormuş: Ayarları hemen değiştirin

Güvenlik araştırmacıları, Google Chrome’un kullanıcıdan izin almadan yaklaşık 4 GB boyutundaki "Gemini Nano" yapay zeka modelini cihazlara sessizce indirdiğini ortaya çıkardı. Depolama alanını işgal eden ve enerji tüketimini artıran bu hamle, teknoloji devini ağır yasal yaptırımlarla karşı karşıya bırakabilir.

Dünyanın en çok tercih edilen web tarayıcısı Google Chrome, bugünlerde kullanıcı dostu özellikleriyle değil, "gizli" bir indirme operasyonuyla gündemde. Ünlü güvenlik araştırmacısı Alexander Hanff (The Privacy Guy), Google’ın kullanıcı onayı mekanizmasını baypas ederek, cihazlara devasa boyutlarda yapay zeka verisi depoladığını belgeledi. Tespit edilen yaklaşık 4 GB’lık veri paketi, Google’ın yerel cihazlarda çalışması için optimize ettiği Gemini Nano modelinden başkası değil.

Hanff’in incelemelerine göre Chrome, sistem dosyaları arasında yer alan "OptGuideOnDeviceModel" klasörüne “weights.bin” isimli bir dosya yerleştiriyor. Özellikle belirli donanım yeterliliğine sahip bilgisayarlarda otomatik olarak gerçekleşen bu indirme işlemi, kullanıcıya herhangi bir bildirim sunulmadan arka planda tamamlanıyor. Üstelik kullanıcılar bu dosyayı manuel olarak silseler dahi, tarayıcı ilk fırsatta bu devasa veri kütlesini tekrar yüklemeye programlanmış durumda.

Gemini Nano; metin yazma yardımı, sekme organizasyonu ve dolandırıcılık tespiti gibi özellikleri internet bağlantısı olmadan sunmayı vaat ediyor. Ancak araştırmanın çarpıcı bir boyutu daha var:

Enerji Tüketimi: Milyonlarca cihazda eş zamanlı gerçekleşen bu indirmelerin binlerce kilovat saat enerji israfına yol açtığı belirtiliyor. Bulut Çelişkisi: Rapora göre, Chrome içindeki pek çok AI özelliği aslında hala bulut üzerinden çalışıyor. Bu durum, 4 GB'lık yerel modelin neden zorunlu tutulduğu sorusunu akıllara getiriyor. Şeffaflık Sorunu: Kullanıcıların bu özelliklere "katıl" (opt-in) seçeneği sunulsa da, modelin çoktan indirilmiş olması etik tartışmaları beraberinde getiriyor.

Bu gelişme sadece teknik bir sorun değil, aynı zamanda ciddi bir hukuk krizi potansiyeli taşıyor. Avrupa Birliği’nin katı GDPR (Genel Veri Koruma Yönetmeliği) kuralları, kullanıcı rızası olmadan cihazlara veri işlenmesini veya büyük ölçekli dosya aktarımını yasaklıyor. Daha önce benzer şeffaflık ihlalleri nedeniyle rekor cezalar alan Google'ın, bu "sessiz dağıtım" stratejisi sebebiyle yeni bir dava dalgasıyla karşılaşabileceği öngörülüyor.

Eğer cihazınızdaki depolama alanını geri kazanmak ve bu gizli veri trafiğini durdurmak istiyorsanız, şu adımları izleyebilirsiniz: Ayarlar'a Erişin: Chrome sağ üst köşedeki üç noktadan "Ayarlar" sekmesine gidin. Sistem Bölümü: Sol menüde yer alan "Sistem" seçeneğine tıklayın.

Kapatma İşlemi: "Cihaz Üzeri Yapay Zekâ" (On-device AI) seçeneğini pasif hale getirin. İleri Düzey Kontrol: Daha kapsamlı bir temizlik için adres çubuğuna chrome://flags yazarak AI ile ilgili deneysel özellikleri tamamen kapatabilirsiniz.