Hakan Fidan: İsrail Gazze'deki soykırımı Lübnan'a taşıdı
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Türkiye’yi ziyaret eden Suriyeli mevkidaşı Esad Hasan Şeybani ile ortak basın toplantısı düzenledi. Fidan, İran'daki ateşkesi memnuniyetle karşıladıklarını belirterek "İsrail yayılmacılığı sona ermeli. Gazze’de başlattıkları soykırımı şimdi de Lübnan’a taşıdılar. İsrail'in ateşkesi bozma sabotajlarına karşı dikkatli olunmalı" uyarısında bulundu.
Bakan Fidan'ın açıklamalarının satır başları şöyle:
"Bölgemizde kalıcı barış ve huzurun en önemli yapı taşlarından birisi de şüphesiz komşumuz Suriye’nin istikrarıdır. Suriye’nin bölgemizdeki krizin menfi yansımalarından uzak tutulması gereklidir. Türkiye Suriye’nin her zaman yanında olacaktır. Suriye hükümetinin yanında olmaya devam edeceğiz.
İsrail bölgeyi uçuruma sürüklüyor. Müzakereleri sabote etmesine izin verilmemeli. İsrail’in sabotajlarına karşı dikkatli olunmalıdır. Kalıcı barış ve istikrar yönünde yoğun gayretlerimizi sürdürürken bölgemizi uçuruma sürükleyen esas unsuru göz ardı etmemeliyiz. Uluslararası toplumun artık net bir şekilde idrak etmesi gereken hakikat şudur: İsrail yayılmacılığı sona ermedikçe Ortadoğu’da kalıcı barış, istikrar ve güvenliğin inşası mümkün olmayacaktır. İsrail’in bölgede kendi jeopolitik hesaplarını dış müdahaleler yoluyla dayatmasına artık bir 'dur' denilmelidir. Netanyahu, savaş bahanesiyle Gazzelileri kıtlık koşullarına mahkum etmekle, Batı Şeria’da iki devletli çözümü ortadan kaldırmaya yönelik hukuksuz adımlarına her gün bir yenisini eklemekle, Doğu Kudüs’te ibadet özgürlüğünü sistematik biçimde kısıtlamakla suçlayan Bakan Fidan, "İsrail, Gazze’deki soykırımını şimdi Lübnan’a taşımaktadır."
İRAN KONUSU
İran müzakerelerinde İsrail tehlikesine değinen Fidan, "Netanyahu hükümetinin bölgedeki ateşkesi ve yoğun gayretlerle tesis edilen müzakere süreçlerini bir kez daha sabote etmesine kesinlikle izin verilmemelidir" dedi.
Pakistan'da gerçekleşecek İran-ABD müzakerelerine ilişkin konuşan Bakan Fidan, müzakerelerde tarafların esnek olmasının öneli olduğunu vurguladı.
DİKKATLER GAZZE'DEN DAĞILMAMALI
Uluslararası topluma seslenen Fidan, bölgesel gelişmeler nedeniyle Filistin'e yönelik sesin azalmaması gerektiğini vurguladı ve Gazze'nin yeniden inşası için uluslararası toplumu seferber etme çağrısını yineledi. Bakan Fidan, şöyle konuştu: "Bölgesel gelişmelerin uluslararası toplumun dikkatini Filistin’den ayırmaması da ayrıca önem taşımaktadır. Gazze’de ateşkes tesis edilmesine rağmen Filistin halkı halen en temel insani ihtiyaçlarına ulaşmakta zorluklar yaşamaktadır. İsrail’in ateşkes kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirmesi ve yeniden inşa kapsamındaki faaliyetlerin zaman kaybedilmeden başlaması gerekmektedir."
Gazze konusunda Türkiye'nin üzerine düşen görevi yerine getirdiğini belirten Fidan, "Uluslararası hukukun ayaklar altına alındığı bu dönemde İsrail’in Batı Şeria’da yürüttüğü eylemleri de endişeyle takip ediyoruz. Uluslararası toplumun İsrail’in fiili durum yaratma adımlarına karşı gerekli tedbirleri alması şarttır. Bu çerçevede uluslararası toplumu seferber etme çabalarımızı ortaklarımızla beraber yürütmekteyiz." diye konuştu.
ÇEVRE ÜLKELER SÜREKLİ TÜRKİYE'Yİ ARIYOR
Mutabık kalınırsa İran müzakerelerinin devam edebileceğini belirten Fidan, geçici ateşkes süresi hakkında "İki hafta yeterli olmayabilir" dedi.
AB ve çevre ülkelerin sürekli Türkiye'yi aradığını söyleyen Fidan, yoğun bir diplomasi trafiği yapıldığını belirtti.
Lübnan'a saldırının provokasyon olduğunu söyleyen Bakan Fidan, "ABD ve uluslararası toplum ciddi tepki göstermelidir" dedi.
SURİYE DIŞİŞLERİ BAKANI ŞEYBANİ’NİN AÇIKLAMALARI
Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani, "Dört Deniz Projesi" kapsamında şekillenen stratejik vizyonun iki ülke ve bölge için önemli bir fırsat olduğun belirterek, "Dört Deniz Projesi, Suriye ve Türkiye’yi Körfez, Hazar Denizi, Akdeniz ve Karadeniz arasında enerji dağıtımında ana bir arter haline getirecektir." dedi.
Bakan Şeybani, Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile Ankara'da yaptıkları görüşmenin ardından ortak basın toplantısında konuştu.
Bugünkü toplantının, bölgenin hassas bir süreçten geçtiği dönemde gerçekleştiğini vurgulayan Şeybani, Suriye’nin yeniden ayağa kalkması için tarihi bir fırsatın oluştuğunu belirtti.
Kardeş Türkiye ile stratejik ortaklık ve karşılıklı saygı temelinde yeni bir dönemin başladığını kaydeden Şeybani, Aralık 2024’te Suriye’nin istibdat dönemini geride bıraktığını ifade etti.
Bakan Şeybani, Ankara’da yeniden imar, kurumsal kapasite inşası ve istikrarın desteklenmesi süreçlerinde Türkiye'nin güvenilir bir müttefik olduğunu söyledi.
Görüşmelerde Şeybani enerji, ticaret ve altyapı alanlarında iş birliğinin güçlendirilmesi, ortak sınırların kontrol altına alınması ve ulusal güvenliği hedef alan tehditlerin bertaraf edilmesi konularının ele alındığını ifade etti.
DÖRT DENİZ PROJESİ
Şeybani, "Dört Deniz Projesi" kapsamında şekillenen stratejik vizyonun iki ülke ve bölge için önemli bir fırsat olduğunu belirtti.
Ulusal düzeyde devlet kurumlarının yeniden inşasının kararlılıkla sürdüğünü ifade eden Şeybani, Suriye Halk Meclisi'nin Haseke ilinde seçimlerin son turunu başlatacağını ve kısa süre içinde ilk oturumunu gerçekleştireceğini duyurdu.
Şeybani,"Bu proje, Suriye ve Türkiye’yi Körfez, Hazar Denizi, Akdeniz ve Karadeniz arasında enerji dağıtımında ana bir arter haline getirecektir. Geleneksel deniz yollarındaki istikrarsızlıklar göz önüne alındığında, bu proje hem iki ülke hem de tüm bölge için kaçınılmaz bir gereklilik ve önemli bir fırsattır." ifadelerini kullandı.
Suriye Cumhuriyeti ile örgüt arasında imzalanan kapsamlı anlaşmanın uygulanmasına kararlılıkla devam ettiklerini belirten Şeybani, güçlerin Suriye ordusu bünyesine entegrasyonu, sınır kapıları ve petrol-gaz sahalarının devlet yönetimine geçirilmesi çalışmalarının sürdüğünü söyledi.
Terör örgütü YPG ile entegrasyon sürecine değinen Şeybani, "SDG entegrasyonunda pusulamız tek devlet, tek ordu, tek egemenlik ilkesidir.” diyerek, Kürt kardeşlerin kültürel, dilsel ve sivil haklarının güvence altına alındığını vurguladı.
Şeybani, güvenlik ve askeri kurumların yeniden yapılandırılması ile yargı ve yerel yönetimlerin güçlendirilmesine yönelik çalışmaların devam ettiğini aktardı.
Bölgesel krizlerin Suriye’nin ulusal çabalarından bağımsız olmadığını belirten Şeybani, ABD ile İran arasında ilan edilen ateşkesi memnuniyetle karşıladıklarını söyledi.
Şeybani, Suriye’nin 14 yılı aşkın süredir İran ve bağlı “milislerin müdahalelerinden büyük zarar” gördüğünü, bir milyondan fazla kişinin hayatını kaybettiğini ve 15 milyon kişinin mülteci veya yerinden edilmiş durumda olduğunu vurguladı.
Deniz taşımacılığı, petrol fiyatları ve sivil havacılıktaki sorunların Suriye ekonomisine ciddi zararlar verdiğini kaydeden Şeybani, sınır ötesi göç dalgalarının ve güvenlik kırılganlığının terör faaliyetleri için elverişli ortam oluşturduğunu belirtti.
Bakan Şeybani, Suriye'nin yeniden imar, kalkınma, uluslararası ortaklıkların genişletilmesi ve mültecilerin güvenli dönüşü için çalışmalarını kararlılıkla sürdürdüğünü aktardı.
Şeybani, limanların yeniden faaliyete geçirilmesi ve enerji sektörünün canlandırılmasının bölgesel enerji arzının çeşitlendirilmesine katkı sağlayacağını söyledi.
İSRAİL’İN 1974 ANLAŞMASINA UYMA ÇAĞRISI
İsrail’in Aralık 2024’ten bu yana Suriye topraklarının bir kısmını işgal etmeye devam ettiğini ve kara operasyonlarını sürdürdüğünü belirten Şeybani, uluslararası toplumu 1974 Anlaşması’nın uygulanması ve İsrail güçlerinin çekilmesi için çağrıda bulundu.
Lübnan’a yönelik saldırılara ilişkin endişelerini dile getiren Şeybani," Lübnan hükümetini desteklemek istiyoruz ve Lübnan hükümetinin, Hizbullah’ın silahlarını ulusal yollarla ve herhangi bir dış müdahaleden uzak bir şekilde kaldırma konusundaki duruşunu destekliyoruz." ifadelerini kullandı.
LÜBNAN’IN İSTİKRARINA DESTEK
Lübnan'ın savaş yıllarında Suriyeli mültecileri ağırlamasından dolayı teşekkür eden Şeybani, Lübnan'ın istikrarsız bir devlet haline gelmesini istemediklerini belirtti.
Mevcut Lübnan hükümeti ile ilişkilerin geçen yıldan itibaren devam ettiğini söyleyen Şeybani, Beyrut'u ziyaret ettiğini ve stratejik ortaklık kurmayı hedeflediklerini ifade etti.
Bakan Şeybani, Lübnan'da istikrar ve barışı desteklediklerini, uluslararası toplumu Lübnan’a yardım etmeye davet ettiklerini aktardı.
Şeybani, Lübnan ile tarihsel olarak halk ve toplum düzeyinde uzun ilişkileri bulunduğunu ve Beyrut'un sadece Suriye ile kara sınırı olduğunu hatırlatarak, "Bu zor dönemde Lübnan’a tam insani ve siyasi desteği sunmaya hazırız." diye konuştu.
