Bipolar Bozukluk Nedir? Tedavi edilir mi? Bipolar Bozukluk belirtileri nasıl anlaşılır
Bipolar bozukluk, "mani" ve "depresif" olmak üzere zıt uçlardaki duygudurumlarla karakterize edilen bir rahatsızlıktır. Manik dönemlerde kişi aşırı coşkulu, enerjik ve taşkın olurken, depresif dönemlerde ise derin üzüntü ve hatta intihar düşüncelerine kadar varan depresyon belirtileri görülür. İşte Bipolar Bozukluk hakkında merak ettiğiniz bütün bilgiler.
Toplumda her 100 kişiden %1-2’sinde görülen bipolar bozukluk, genellikle 15-35 yaş arasında ortaya çıkar ve kadınlarda ve erkeklerde eşit oranda görülür.
Mani Nedir?
Mani dönemine giren kişi, yani "manik" birey, son derece neşelidir. Şarkı söyler, sohbet eder, ancak kolayca sinirlenebilir. Bipolar bozukluğu olan kişiler, fikirlerine veya davranışlarına müdahale edildiğinde büyük bir öfkeye kapılabilirler. Mani, anormal bir durumdur ve kişinin tüm sosyal uyumunu bozar.
Bipolar Bozukluk Belirtileri Nelerdir?
Bipolar bozuklukta, aşırı yüksek ruh halinden aşırı düşük ruh haline geçişler yaşanır. Manik belirtiler arasında enerji artışı, aşırı mutluluk, kendini önemli hissetme ve ajitasyon yer alırken; depresif belirtiler enerji eksikliği, değersizlik hissi, özgüven düşüklüğü ve intihar düşüncelerini içerir.
Manik Belirtiler:
- Mutlu, neşeli ve coşkulu hissetme
- Kendini önemli hissetme
- Hızlı konuşma
- Konsantrasyonda azalma
- Cinsel istekte artış
- Riskli kararlar alma
- Uyku ihtiyacında azalma
- Çok para harcama
- Yargılamada bozulma
- Düşünme ve konuşma içeriğinde artış
- Uygunsuz davranışlarda artış
- Alkol ve madde kullanımında artış
Depresif Belirtiler:
- Üzgün ve mutsuz hissetme
- Sinirli ve gergin olma
- Enerji eksikliği
- Değersizlik hissi
- Umutsuzluk
- İştahsızlık
- İntihar düşünceleri
Bipolar Bozukluk Atakları Nedir?
Bipolar bozukluk, kişinin ruh halinde büyük değişikliklere yol açan depresif ve manik ataklarla karakterizedir. Bazı kişiler depresyona veya maniye daha yatkınken, bazılarında belirtiler iki uç duygu durum arasında gidip gelme şeklinde olabilir.
Mani Dönemi:
Kişinin aşırı enerjik, konuşkan ve hareketli olduğu dönemdir.
Depresif Dönem:
Kişinin hayattan keyif almadığı, sürekli yakınarak mutsuz olduğu dönemdir.
Karma Dönem:
Mani ve depresif semptomların aynı anda görüldüğü dönemdir.
Bipolar Bozukluk Nedenleri
Araştırmalar, bipolar bozukluğun genetik faktörlerden kaynaklandığını göstermektedir. Genetik yatkınlığı olan bireylerde stresli yaşam koşulları bu hastalığı tetikleyebilir. Beyin gelişimi ve nörotransmitterların işleyişi de bipolar bozukluğun nedenleri arasında yer almaktadır.
Bipolar Bozukluk Gelişiminde Rol Oynayan Risk Faktörleri
- Yetersiz bedensel aktivite
- Kötü beslenme alışkanlıkları
- İlaçların yan etkileri
- İş sorunları
- Stresli yaşam
- Hormon sisteminde değişiklikler
- Suç oranı yüksek bölgede yaşama
- Maddi sorunlar
Bipolar Bozukluk Tanısı Nasıl Konulur?
Bipolar bozukluk tanısı, belirtilerin şiddeti, sıklığı ve yoğunluğuna göre değişir. Tanı konulmadan önce uzman bir hekim tarafından bipolar testi yapılmalıdır.
Bipolar Bozukluk Nasıl Tedavi Edilir?
Bipolar tedavisinde, akut alevlenme dönemlerinin tedavisi ve koruma tedavisi olmak üzere iki aşama vardır. Atak tedavisi, hastanın manik veya depresif ataklarının tedavisini içerirken, koruyucu tedavi atak sıklığını azaltmayı ve semptomların hafif geçmesini sağlamayı amaçlar. Uzun vadeli tedavi, duygu durumu dengeleyici ilaçlar, psikoterapi ve psikososyal terapilerle desteklenir.
Bipolar Bozuklukta Görülebilecek Diğer Hastalıklar
- Yemek yeme bozuklukları
- Anksiyete bozuklukları
- Madde kötüye kullanımı
- Obezite ve diyabet
- Migren
- Tiroid hastalıkları
- Kalp hastalıkları
Bipolar Bozukluk Nasıl Önlenir?
- Düzenli ve yeterli uyku
- Sağlıklı ve dengeli beslenme
- Düzenli egzersiz
- Stresli ortamlardan uzak durma
- Alkol tüketimini azaltma
- Nefes egzersizleri
- Öfke kontrolü
Bipolar Bozukluğu Olanlara Nasıl Yaklaşılmalı?
Bipolar tanısı alan kişiler, genellikle hastalıklarını kabullenmez ve çevrelerini suçlama eğilimindedirler. Bu yüzden tedaviye başlamak ve sürdürmek için aile ve çevre desteği önemlidir. Aile bireyleri, hastalık dönemlerinde etkin davranarak hastanın güvenliğini sağlamalıdır.
Sık Sorulan Sorular
Bipolar hastalığı kimlerde görülür?
Bipolar bozukluk, genellikle 15-35 yaş aralığında ve bahar aylarında artış gösterir.
Bipolar bozukluk tedavisi hayat boyu sürer mi?
Evet, koruyucu tedavinin uzun vadede sürdürülmesi gerekmektedir.
Bipolar krizi nasıl olur?
Bipolar krizi, kişinin ruh halinde ani değişikliklerle ortaya çıkar ve manik veya depresif ataklar şeklinde görülür.
Bipolar bozukluk nasıl anlaşılır?
Uzman hekim tarafından yapılan bipolar testi ve psikiyatrik değerlendirme ile anlaşılır.
Bipolar bozukluk geçer mi?
Bazı hastalar tedaviye olumlu yanıt verirken, bazıları hayatlarının çeşitli dönemlerinde ataklar yaşayabilir.
Bipolar bozukluk genellikle hangi yaşlarda başlar?
Bipolar bozukluk, genellikle genç erişkinlik döneminde, 15-35 yaş arasında başlar.