SGK Uzmanı 'netice felaket' diyerek uyardı: Emekli maaşları peş peşe kesilecek

Emekli olan vatandaşlar maaş artış oranlarını yakından takip ederken halihazırda çalışanlar ise ne zaman emekli olabileceğini hesaplıyor. Sosyal Güvenlik Uzmanı İsa Karakaş bugün Türkiye gazetesindeki köşesinde çalışanlar 'Emeklilikte ezberler değişti; ama kimse farkında değil!' başlıklı yazısında çalışanlara uyarılarda bulunarak plan yapmayanların emeklilik yaşını uzatacağını yazdı.

"Hemen etrafınızdan kulaktan dolma bilgiler alıyorsunuz: “Kadınlar 58 erkekler 60 yaşında emekli oluyor!” “Son 1260 gün SSK’ya geçer daha az primle avantajlı emekli olurum!” “Emekli maaşımı alıp tekrar çalışırım…” diyorsanız… Ama durun! Bunlar artık herkes için geçerli değil…

Eğer bugün veya yarın işe başlıyorsanız hatta 2008/Ekim ve sonrası işe başlamışsanız -işçi, memur, esnaf fark etmez- emeklilikte inkisar-ı hayale uğrayabilirsiniz! Neden mi? Gelin birlikte bakalım…

Bunun en somut ve yakın örneği EYT ile Emeklilikte Kademe meselesi… Zira EYT düzenlenmesinde hepiniz görmüşsünüz: Sırf “1 gün” geç sigortalı olmadan dolayı milyonlarca vatandaşın 17/24 yıla varan sürelerle daha geç emekli olacağını...

Emeklilikle ilgili çalışmış çok sayıda araştırma ve kitap yazmış, SGK Başmüfettişliği'nde çeyrek asrı aşkın kariyerimle, emeklilik sisteminin inceliklerini bilen bir Başuzman olarak söylüyorum: Erken planlama, hayatınızın en büyük sigortası. Binlerce makale ve yazılarım arasında bu gerçeği birçok kez dile getirmiştim. Anne-babalar, çocuklarınıza bırakacağınız en değerli miras? Sağlam bir emeklilik haritası! Emeklilik yolunda en büyük tuzak? Karmaşık kurallar ve yanlış bilgiler. SGK'nın emeklilik mevzuatı zaten labirent gibi; bir de kulaktan dolma tavsiyeler eklenince netice felaket!

Emeklilik ve sosyal güvenlikle ilgili gerçek bilgileri resmî kaynak olan bizzat SGK’dan, SGK’nın yayın ve açıklamalardan ya da SGK deneyimi olan personelinden alarak planlamanızı yapmanızı tavsiye ediyorum. Benimle irtibat kuran, makale ve yazılarımı okuyan ve takip eden çok sayıda vatandaşımız çocuklarını ve yakınlarını 65 yaş emekliliğinden kurtarmak için planlama yaptı. Dolayısıyla emeklilikte yazının başlarında belirttiğim hususlarda avantajlı olacak.

Emeklilikte 4 temel kural büyük ehemmiyet arz etmektedir. Yaş sınırı-En kritik olanı! Prim gün sayısı-Ne kadar çok, o kadar iyi. Sigortalılık süresi-Ne zamandan beri ödüyorsun? Prime esas kazançlar-Ne kadar yüksek olursa yüksek emeklilikte avantajlı olursunuz. Emeklilikte asıl sihir! İlk iş giriş tarihiniz ne kadar eskiyse, o kadar avantajlısınız.

Örnek: 29 Mart 1984'te tek gün SSK primi ödeyen bir kadın, yaş şartı olmadan 5.000 günle emekli olabilir. Daha az primle emeklilik 4/1-a yani SSK emekliliğinde söz konusu. 4/1-a sigortalılığında Bağ-Kur veya Emekli Sandığı'na göre prim yönünden daha erken emeklilik söz konusu olabiliyor. Erken emeklilikte en belirleyici temel unsur ilk sigortalı olarak işe başlama tarihiniz ve çalışmalarınızın ne kadar eski tarihli olduğu noktasında toplanmaktadır. Örneğin 30.03.1984 günü sadece 1 gün ödenmiş SSK primi olan bir kadın yaş şartı olmadan sadece 5000 gün primle emekli olma avantajına sahip olmaktadır.

Şu an 50'lerinde olup "Yakında emekliyim" diye kendini rahatlatanlar, uyanın! Çocuklarınız için artık kızların 58 erkeklerin 60 yaşında emekli olmalarının imkânı tarih oluyor! Zira emeklilik yaşı artık kademeli bir tırmanışla 65'e fırlıyor. Hemen hatırlatalım 30 Nisan 2008 öncesi tek gün bile sigortası olanlar panik yapmasın! Yine belirtilen tarihten sonra işe girmiş olsa bile prim gün sayısını 2036 yılından önce tamamlayanların da yaşı artmayacak. Örneğin; 03.07.2015 tarihinden itibaren SSK’lı çalışan Pelin Hanım 7200 gün malullük, yaşlılık, ölüm primi bildirilme şartını 31/12/2035 tarihinde tamamladıysa 58 yaşında emekli olacaktır. Ancak Pelin Hanım, gerekli prim gün sayısını 01.01.2048 tarihinde tamamlarsa 65 yaşında yani 7 yıl daha geç emekli olacaktır.

Başka bir misal verecek olursak Halil Beyin 8 Mayıs 2024 günü itibarıyla bakkal dükkânı açarak esnaf olduğunu varsayalım. Bu durumda Halil Beyin 65 yaşından önce normal şartlarla emekli olması mümkün olamayacak. Örneklerimizde yer alan hem Pelin Hanım hem de Halil Bey emekli olduklarında yeniden çalışma hayatlarına dönüp bir iş yerinde çalışmaya başlamaları hâlinde emekli maaşları derhâl kesilecektir. Yani hem emekli maaşı hem iş yerinden maaş almaları mümkün değil. Son olarak örneğimizdeki esnaf Halil Beyin SSK’dan az primle emekli olmak için son 7 yıl kuralına göre planlama yapması mümkün değildir. Tüm çalışmalarını dikkate alarak hareket etmesi gerekecektir."