Fransa eylemlerinde ibretlik pankart: “Soykırımlar yerine liseleri finanse edin”

Sözde "insan hakları beşiği" olduğunu iddia eden Fransa, kendi gençlerinin en temel hakkı olan eğitim taleplerine yine şok bombaları, plastik mermiler ve biber gazıyla karşılık verdi. Fransa'da daha iyi eğitim koşulları talebiyle bir aydır eylem yapan liseliler ve destekçileri, taleplerini ve tepkilerini dile getirdikleri pankartlarla dikkati çekti.

Fransız öğrencilerin okulları önünde düzenledikleri eylemlerde ve farklı kentlerdeki yürüyüşlerde taşıdıkları, taleplerini yansıtan pankartlar sosyal medyada büyük ilgi gördü. Söz konusu pankartlarda, gençlerin söz sanatlarına ve şarkı sözlerine başvurması da dikkati çekti. Başkent Paris'in banliyösü Creteil kentinde 17 Eylül'de öğretmenlerin Saint-Exupery Lisesinde okuldaki imkan ve personel eksikliğine dikkati çekmek için başlattığı greve, öğrenciler de katıldı.

İlk aşamada Paris'in yakın banliyölerinde düzenlenen lise eylemleri, ikinci haftasında Paris ve ülke geneline yayıldı. Eylemler zorlu koşullara sahip liselerle sınırlı kalmayıp başkentin prestijli 4. Henri Lisesi ve Sciences Po Paris gibi ülkenin önde gelen yükseköğretim kurumlarını da kapsadı. AA muhabiri, eylemlerde öne çıkan pankartları ele aldığı haberde gençlerin tepkilerini ve hükümetten taleplerini derledi.

“BANLİYÖ PARİS’İ, PARİS İSE DÜNYAYI ETKİLİYOR” Prestijli liselerdeki öğrenciler, imkan eksikliğinin hissedildiği banliyölerdeki liselerde eğitim alan akranlarıyla dayanışma için sokağa inerken üniversite öğrencileri de lise öğrencilerine destek olmak ve kendi okullarında benzer sorunlarla karşılaştıkları için sokağa indi. Eylemler, Fransa'nın sınırını aşarak önce kuzeydeki komşu ülke Belçika'daki Frankofon okullarına, ardından ise güneydeki İspanya'ya genişledi. Paris'te 13 Ekim'de belediye binasının önünde başlayan ve Invalides Meydanı'nda sona eren eylemde göstericilerden biri, Fransa'da 2017'de çıkan "Büyük Paris" adlı rap şarkısındaki "Banliyö Paris'i, Paris ise dünyayı etkiliyor" sözünün yazılı olduğu bir pankart taşıdı. Bu ifade ülkede yıllardır "banliyö, Paris, dünya" arasındaki etkileşimi anlatmak için kullanılıyor.

“POLİSLER İÇİN DAHA AZ PARA, LİSTELER İÇİN DAHA FAZLA PARA” Öğrenciler eylemlerde, eğitime daha fazla bütçe ayrılması talebini "Polisler için daha az para, liseler için daha fazla para" yazılı pankartla ifade ederken okullardaki öğretmen eksikliğine "Daha az polis, daha fazla öğretmen" ve sınıfların kalabalık olmasına "35 öğrenci için 1 öğretmen, 1 öğrenci için 5 polis" yazılı pankartlarla dikkati çekti.

Fransa Eğitim Bakanı Edouard Geffray, 8 Ekim'de konuk olduğu TF1 kanalında, liselerde 3 ek öğretmen görevlendirileceğini açıklasa da öğrenci sendikaları hükümet, eğitim için ek 10 milyar avro ayırmadıkça eylemleri sürdüreceklerini açıkladı.

“BİR KABUS GÖRDÜM, POLİS GENÇLERE BİBER GAZI SIKIYORDU” Eylemlerde polisin çocuk yaştaki öğrencilere yönelik orantısız güç kullanımı tartışma yaratan konulardan biri olurken bu durum pankartlara da yansıdı. Öğrenciler, farklı eylemlerde "Bir kabus gördüm, polis gençlere biber gazı sıkıyordu", "Köy uyanıyor, bir liseli elini kaybetti", "Dünya bizim", "Daha iyi koşullar için eğitimi finanse edin", "Çocukların dişleri gülmek içindir, polisler kırsın diye değil", "Dikkat! Çok güçlü başkaldırma, çok ciddi dövülme riski yaratırsın" yazılı pankartlar açtı. Lise eylemlerinde 4'ü ağır yaralanmayla ilgili olmak üzere, 36 polis şiddeti soruşturması açıldı.

Fransa'nın Val-d'Oise ilinde polis bir lise öğrencisine karşı 28 Eylül'de Cougar tipi fırlatma silahı kullandı. Silahtan çıkan mühimmatın parçalarının yüzüne isabet etmesi sonucu yaralanan 14 yaşındaki gencin çenesi ve dişleri kırıldı. Tours kentindeki Balzac Lisesindeki eylemlerde de 30 Eylül'de plastik mermi isabet eden 16 yaşındaki Mael isimli genç sağ gözünü kaybetti. Belfort kentindeki Courbet Lisesi eylemlerinde ise polisin 2 Ekim'de yakaladığı bir genci Savoureuse Nehri yakınlarında boğmaya çalıştığı iddiasıyla ilgili soruşturma açıldı. Fransa'nın kuzeyindeki Lens kentindeki eylemlerde ise 15 yaşındaki bir öğrenci şok bombası nedeniyle 5 Ekim'de elini kaybetti. Polis müdahalesini eleştiren gençler "Pankartlarımız bile sansürleniyor", "Miyopum ama ben bile hiçbir şeyin yolunda gitmediğini görüyorum", "Gençler ifade ediyor, polis baskılıyor", "Polis her yerde, adalet hiçbir yerde", "Baba olacak yaşta değiliz ama sizi eğitmeliyiz" ifadelerinin yer aldığı pankartları taşıdı.

“SOYKIRIMLAR YERİNE LİSTELERİ FİNANSE EDİN” Fransa genelindeki öğrenci eylemleri ve yürüyüşlerinde, çok sayıda katılımcı Filistin'e destek için kefiye taktı. Başkentteki öğrenci yürüyüşlerinde Fransa bayraklarının yanı sıra Filistin bayrakları da dalgalandırıldı. Öğrencilerin hükümetin aynı anda eğitim ve dış politikasına tepkilerini dile getirdikleri "Soykırımlar yerine liseleri finanse edin" yazılı pankart dikkati çekti. Lise eylemleri kapsamında, Paris sokaklarında aralarında kefiye takanların da olduğu kalabalık bir grup gencin Filistin bayrağının dalgalandırıldığı sırada Ermeni asıllı Fransız şarkıcı Charles Aznavour'un "Bohem" şarkısını seslendirdiği görüntüler dünya genelinde gündem oldu. Bir kişinin "Yaşasın Filistin" şeklinde bağırdığı sırada diğer gençlerin tezahüratta bulunduğu anlar söz konusu görüntülere yansıdı.

“17/10/1961, 17/10/2026 HALA AYNI IRKÇILIK” Lise eylemlerinin 1. ayına girildiği bu günde, sarı yelekliler ülke genelinde 1000'den fazla noktada yeniden sokağa inmeye hazırlanıyor. Lise ve üniversite öğrencileri, sarı yeleklileri destekleyeceklerini öğrenci eylemleri sırasında sarf ettikleri "(Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel) Macron istemese de çalışanların onuru ve daha iyi bir dünya için buradayız" sloganıyla gösterdi.

Bu slogan, ülkede 2018'de başlayan sarı yelekliler hareketi sırasında meşhur hale gelirken ardından ülkede farklı meslek gruplarınca düzenlenen çok sayıda gösteride kullanıldı. 17 Ekim tarihi ayrıca Paris'te ülkelerinin bağımsızlığı için eylem yapan yüzlerce Cezayirlinin Fransız polisi tarafından öldürüldüğü "17 Ekim 1961 Katliamı"nın yıl dönümü olarak biliniyor Lise eylemleri sırasında bir gösterici, Fransız polisinin 1961'den bu yana göstericilere yönelik tutumuna tepkisini "17/10/1961, 17/10/2026 Hala aynı ırkçılık" yazılı pankart taşıyarak gösterdi.