C31K ve 764 çetelerine DİKKAT! Çocuklarımızı ekran başında avlıyorlar. Önce oyun sonra...

Dijital dünyanın çocuklar üzerindeki etkisi artık yalnızca ekran bağımlılığı veya uygunsuz içerik tartışmasıyla sınırlı değil. Çocukları hedef alan suç ağlarının internet üzerinden kurduğu bağlantılar, gerçek hayatta şiddete ve başka suçlara dönüşebilecek yeni bir tehdidi beraberinde getiriyor.

Özellikle sosyal medya platformları, çevrimiçi oyunlar ve kapalı mesajlaşma grupları üzerinden gençlere ulaşan bazı yapılanmaların çocukları şiddet içeriklerine yönlendirdiği, tehdit ve şantaj yoluyla kontrol altına almaya çalıştığı belirtiliyor. Adli Bilişim Uzmanı Mustafa Sansar, dijital suç yapılanmalarının kullandığı yöntemleri ve ailelerin dikkat etmesi gereken noktaları anlattı.

Önce arkadaşlık sonra tehdit ve şantaj Sansar'a göre çocukları hedef alan dijital yapıların en tehlikeli özelliklerinden biri, ilişkinin başlangıçta suç görüntüsü vermemesi. Çocuklarla sosyal medya, oyun platformları ve kapalı iletişim grupları üzerinden temas kurulabildiğini belirten Sansar, ilk aşamada arkadaşlık ve güven ilişkisinin öne çıktığını söyledi.

Ardından manipülasyon, tehdit ve şantaj yöntemleriyle çocuk üzerinde kontrol kurulmaya çalışılabildiğine dikkat çeken Sansar, özellikle yalnızlık ve sosyal izolasyon yaşayan çocukların daha savunmasız hale gelebileceği uyarısında bulundu. Sansar, bu noktada ailelerin çocuğu suçlamasının değil, maruz kaldığı manipülasyonu mümkün olduğunca erken fark etmesinin önem taşıdığını vurguladı.

“Tek bir merkezden yönetilmiyorlar” Dijital suç ağlarıyla mücadeleyi güçleştiren bir diğer unsur ise yapılanmaların klasik suç örgütlerinden farklı biçimde hareket edebilmesi. Sansar, “Bunlar artık tek bir merkezden yönetilen klasik yapılar gibi çalışmıyor” diyerek hesapların veya grupların kapatılmasının tek başına yeterli olmayabileceğini belirtti.

Bir hesabın kapatılmasının ardından başka hesapların, bir platformdaki grubun engellenmesinin ardından ise farklı platformların devreye girebildiğini ifade eden Sansar, internetin sınır ötesi ve hızlı yapısının bu ağlara hareket alanı sağladığına dikkat çekti. Bu nedenle mücadelede yalnızca tek tek hesapların değil, bağlantılı ağların ve davranış örüntülerinin de incelenmesi gerektiğini söyledi.

Şiddeti oyunlaştırıyorlar Uzman ismin en çarpıcı uyarılarından biri ise şiddetin dijital ortamda “oyunlaştırılması” tehlikesi oldu. Sansar, “Şiddet bir görev, puan veya statü unsuru haline getirildiğinde kişilerin birbirini teşvik ettiği bir döngü oluşabiliyor” ifadelerini kullandı. Şiddet görüntülerinin dijital ortamda çok hızlı yayılabilmesinin gerçekleştirilen eylemin fiziksel boyutundan çok daha geniş bir psikolojik etki meydana getirebildiğine dikkat çekildi. Bu tür içeriklerin bazı kapalı topluluklarda korkutma, şantaj veya grup içerisinde statü kazanma amacıyla kullanılabildiği belirtildi.

Saldırıdan önce dijital iz bırakabiliyorlar Sansar'a göre bazı vakalarda gerçek hayatta bir saldırı meydana gelmeden önce dijital ortamda dikkat çekici işaretler ortaya çıkabiliyor. Açık tehditler veya belirli bir hedefe yönelik olağandışı araştırma ve paylaşımlar bunlar arasında bulunabiliyor. Ancak Sansar, tek bir mesaj veya kelime üzerinden sonuç çıkarmanın doğru olmadığını özellikle vurguladı. Hesapların iletişim biçiminin, içeriklerin yayılmasının ve zaman içerisinde ortaya çıkan davranış değişikliklerinin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Yapay zekâ destekli denetim vurgusu Dijital platformların güvenlik ve moderasyon sistemlerinin bulunduğunu ancak suç ağlarının da sürekli yöntem değiştirdiğini belirten Sansar, yapay zekâ destekli içerik ve davranış analizlerinin geliştirilmesi gerektiğine işaret etti. Sansar, bu sistemler geliştirilirken kullanıcıların mahremiyetinin korunmasının da göz ardı edilmemesi gerektiğini vurguladı.

C31K ve 764 için önemli ayrıntı Sansar, kamuoyunda C31K ve 764 isimleriyle anılan dijital yapılanmalar konusunda da önemli bir ayrım yaptı. İki yapının aynı organizasyon olduğunun veya aralarında doğrudan bağlantı bulunduğunun söylenebilmesi için yeterli doğrulanmış veri bulunmadığını belirten Sansar, buna karşılık kullanılan yöntemlerde birtakım benzerlikler görüldüğünü aktardı. Çocuklara dijital platformlardan ulaşılması, kapalı gruplar oluşturulması, manipülasyon ve şiddet içeriklerinin yayılması bu benzerlikler arasında gösteriliyor. Sansar, dijital çağın ortaya çıkardığı tehdidi şu değerlendirmeyle özetledi: “Buradan çıkarmamız gereken asıl ders, siber güvenliğin artık yalnızca veri ve sistemleri değil, insanları da koruma meselesi olduğudur.” KAYNAK: SABAH