II. Abdülhamid Dönemi Şeyhülislamları ve Şeyhülislamlık Müessesesi

 

Bu haftaki eserimiz, Beyan Yayınları’ndan çıkan, İhsan Süreyya Sırma hocaya ait “II. Abdülhamid Dönemi Şeyhülislamları ve Şeyhülislamlık Müessesesi” isimli eser. II. Abdülhamid Han devrini anlamadan Osmanlı anlaşılamaz denilir ya. İşte bu eser, söz konusu devrin anlaşılması ve dolayısıyla Osmanlı’nın anlaşılması noktasında önemli bir katkı sunmaktadır. Bu anlamda, İhsan Süreyya Sırma’nın doktora çalışması 50 yıl sonra yayımlandı.

İslam Tarihi alanında yazdığı kitaplar ve verdiği konferanslarla pek çok insanın hayatında derin izler bırakmış olan İhsan Süreyya Sırma hocanın, 1969-1973 yılları arasında Fransa’da yaptığı doktora çalışması yayınlandı.

İhsan Süreyya Sırma hocanın Paris Sorbonne Üniversitesinde, Prof. Dr. Jacques Berque nezaretinde başlayıp daha sonra Prof. Dr. Madame Irène Melikof’la tamamladığı doktora tezi, Fransızca olarak hazırlanmış ve bugüne kadar Türkçeye tercüme edilip yayınlanmamıştı. Fransızca aslı “L’Institution et les Biographies des Şayh-al Islam Sous le Règne du Sultan Abdulhamid II (1876-1909)” olan bu çalışma yıllar sonra Sultan II. Abdülhamid Dönemi Şeyhülislamları ve Şeyhülislamlık Müessesesi adıyla yayınlandı. Bu çalışmanın Fransızcadan Türkçeye çevirisi de yine İhsan Süreyya hoca tarafından yapılmış. Böylece hem Fransız hem de Osmanlı arşivlerinden istifade edilerek hazırlanan bu çalışma 50 yıllık bir gecikmeyle okuyucularla buluşmuş oldu.

Bu çalışma, tarihimizin en özgün kurumlarından biri olan Şeyhülislamlık müessesesi yanında yakın tarihimizin en sıkıntılı dönemi sayılan 19. Yüzyılın ikinci yarısı ile 20. yüzyılın ilk çeyreğinde yaşanmış olayları anlamak açısından da oldukça önemli bir değere sahip.

Sultan II. Abdülhamid Dönemi Şeyhülislamları ve Şeyhülislamlık Müessesesi, Beyan Yayınları tarafından İhsan Süreyya Sırma külliyatının 38. kitabı olarak yayınlanıp okurların istifadesine sunulmuş.

İhsan Süreyya Sırma hocanın da ifadesiyle eserimiz, “Fransızca aslının adı “L’Institution et les Biographies des Şayh-al Islam Sous le Règne du Sultan Abdulhamid II (1876-1909)” (Sultan II. Abdülhamid (1876-1909) Döneminde Şeyhülislamlık Müessesesi ve O Dönem Şeyhülislamlarının Biyografileri) olmakla birlikte aynı zamanda Müslümanların Tarihinde, altı yüzyıl sürmüş olan oldukça önemli bir müessesenin bir dönemine ait tarihî ve analitik bir denemedir.

Bu müessesenin önemi ve Şeyhülislamların Osmanlı idaresindeki rolünü görmek/göstermek arzusu, bizi böyle bir çalışma yapmaya yöneltmişti. Bildiğimiz kadarıyla, sadece Şeyhülislamların biyografilerini içeren İlmiye Salnamesi gibi birkaç kitap dışında bu konuda önemli bir çalışma yapılmamıştı.”

Ezcümle: Osmanlı dönemi için henüz yeni yeni gün yüzüne çıkmaya başlayan ekonomik, sosyolojik ve politik araştırmalar, bizlere dönemlerle ilgili ön açıcı pek çok alanda fikir vermektedir. Şeyhülislamlık müessesi de Osmanlı dönemi çalışmalarında karşımıza çıkan yapıların ekserisinin ortak noktası olma niteliğinde. Bu noktada eserimiz, alanında pek çok araştırmaya da referans olma özelliğiyle okuyucusunu bekliyor.

Eser için Beyan Yayınları: 0212 512 76 97