• İSTANBUL
  • İMSAK
    00:00
    GÜNEŞ
    00:00
    ÖĞLE
    00:00
    İKİNDİ
    00:00
    AKŞAM
    00:00
    YATSI
    00:00
  • 0.0
  • 0.0
  • 0.0
Hüseyin Öztürk
Hüseyin Öztürk
TÜM YAZILARI

Devlet Adamlarına Nasihatler

13 Kasım 2023
A


Hüseyin Öztürk İletişim: [email protected]

 

Bu hafta tanıtacağımız eser Hece Yayınlarından.

Defterdar Sarı Mehmet Paşa’nın “Nasâyihü’l-Vüzera” isimli, “Devlet Adamlarına Nasihatler” kitabı.

Eseri günümüz Türkçesine hazırlayanlar ise Yaşar Aydemir, Güray Kırpık.

Millet olarak bizim içtimai hayatımızın hemen her safhasını; nasihatler-öğütler-tavsiyeler neşvünema eylemiştir.

Devlet irade ve yönetiminden, aile irade ve idaresine kadar vazgeçilmez ve uygulanan sözlü yasa maddeleri olarak insanı insan eden emri istirhamlardır.

16. yüzyılın sonu, 17. yüzyılın başlarında Osmanlı Devleti’nin çeşitli kademelerinde görev yapan, kimi zaman azledilen, kimi vakit daha üst rütbelerde görevlendirilen Defterdar Sarı Mehmet Paşa, hayat tecrübesine dayanarak bir dizi nasihatler kaleme almış.

Kitabın içeriğine geçmeden bir vefanın altını çizelim.

Eserin sadeleştirilerek basılmasını 1949 Bitlis doğumlu ve TBMM’de 19-20-21-22. Dönem Bitlis Milletvekilliği, 58-59 hükümetlerinde de Bayındırlık ve İskân Bakanlığı yapan ve Ekim 2020 tarihinde vefat eden merhum M. Zeki Ergezen vesile olmuş. Rahmetle analım.

Devlet Adamlarına Nasihatler, yönetenler ve yönetilenler tarihinin başlangıcıyla her devirde işlenegelmiş bir mevzuudur. Bu kitapta hangi hususlar yer alıyor ona bakalım:

-Birinci bölüm: Sadrazamların davranış ve ahlakını anlatıyor.

-İkinci bölüm: Makamların halleri ve rüşvetin zararlarını anlatıyor.

-Üçüncü bölüm: Hazine defterdarları ve makam sahiplerinin nasıl davranacaklarını anlatıyor.

-Dördüncü bölüm: Halkın hallerini ve gariplere zulmün zararlarını anlatıyor.

-Beşinci bölüm: Sınır kaleleri ve komutanlarının hallerini anlatıyor.

-Altıncı bölüm: Cimrilik ve cömertliği, hırs ve tamahı, kibir ve hasedi, tevazu ve gururu, iyi ve kötü huyları ile riyayı anlatıyor.

-Yedinci bölüm: Sadık dostluğu, gıybet ve dedikodunun zararlarını anlatıyor.

-Sekizinci bölüm: Büyük tımar sahiplerinin ve tımarın hallerini anlatıyor.

Bazı nasihatlere geçelim.

-Mala olan düşkünlükten uzak durmak gerekir. Zira Padişah dergâhındaki hizmet ile sevinmek ve övünmek kendilerine iki cihan saadeti olarak yeter.

-Padişahın hizmetindekiler daima üslubunca hareket etmeye gayret göstermeli, padişahlığın imkânlarını kullanıp, kendilerini padişah gibi görmeyeler.

-(Bugüne uyarlasak, kraldan çok kralcılık yapılmamalı. H.Ö.)

-Bir saat adaletle hükmeden hâkim, yetmiş sene ibadet edenden daha büyük sevap alır”.

-(Devletin dini adalettir demek bu olsa gerektir. H.Ö)

-Dostlarına yâr ol, yük olma, kötü ahlak ile gönüllere eziyet etme, suç işleyerek kimsenin canını sıkma, hatır yıkmaya değil, yapmaya gayret et.

-Nefislerine tabi olanlar, ilahi sınırı küçümseyip ihanet etse, elbette o namus sahibi onu helak eder.

-Zira insanın ne zaman öleceği belli değildir. Çağrıldığı zaman söylemeye ve işitmeye kudreti olmayacağını unutmamalı! Varılacak yerde hür ve köle birdir. Bunu hatırdan çıkarmamalı ve büyüklük taslamamalı.

-Bin rekât namaz kılmaktansa, gıybetin bir sözünü terk etmek, Allah katında daha sevgilidir.

Eser hakkında: Hece Yayınları: 

0312-419 69 13 [email protected]

 

Haberle ilgili yorum yapmak için tıklayın.

Yorumlar

Ali

İktidardakilerde okusalar,insanımız rahat nefes alır.
x

WhatsApp İhbar Hattı

+90 (553) 313 94 23