Bursa Büyükşehir’den Dede Korkut Kitabı
“Biz bu coğrafyada sadece aynı dili konuşan insanlar olarak değil, aynı tarihi, aynı medeniyeti, aynı mazi ve istikbali paylaşanlar olarak da kader ortaklarıyız”. R. Tayyip Erdoğan Cumhurbaşkanı. (Dede Korkut hikâyeleri üzerine konuşmasından)
Millet olarak Orta Asya’dan Anadolu’ya, Balkanlar’a kadar uzanan ve dünya tarihinin şekillenmesinde önemli bir payı olan muhteşem yürüyüşümüz, bütün bu coğrafyalarda ortak kültürün ve medeniyetin tohumlarını ekmiş, vatan edindiğimiz coğrafyaları yüksek değerler manzumesiyle birbirine bağlamışızdır.
İşte bu ortak mayanın oluşmasında Dede Korkut’un payı elbette büyüktür. Dede Korkut hikâyeleri ve sözleri, sözlü kültürün ilden ile-dilden dile taşıyıcı gücü olmuştur.
Bursa Büyükşehir Belediye başkanı Alinur Aktaş bu güce bir destek olarak Dede Korkut Kitabı Bursa Nüshasının tıpkıbasımını yaptırmış.
•
Dede Korkut kitabının bilgilerine geçmeden büyük dedenin; “Boy boyladı, soy soyladı” demeden önce söze nasıl başladığına bakalım:
“Allah Allah demeyince işler olmaz. Kadir Tanrı vermeyince kişi zenginleşmez. Ezelden yazılmasa kul başına kaza gelmez. Ecel vakti gelmeyince kimse ölmez. Ölen kişi dirilmez, çıkan can geri gelmez.
Bir yiğidin kara dağ yumrusu kadar malı olsa yığar, toplar, yine ister; nasibinden fazlasını yiyemez. Kabararak sular taşsa deniz dolmaz. Kibirlilik eyleyeni Allah sevmez”.
Evet, Oğuz atalarımızın en önemli destanlarından birisi olan Dede Korkut Destanı, tarih sahnesine çıktığımızdan bu tarafa derin hafızamızın ortak kültür köprülerindendir.
Dede Korkut ya da Korkut Ata’nın anlattığı Oğuznamelerdeki hikâyeler, atasözleri, işte bizi yoğura yoğura millet yapan mayalardandır.
•
Dede Korkut Kitabı veya Dede Korkut Destanı denilince şimdiye kadar akla ilk gelen, eserlerin Dresden ve Vatikan nüshaları olurdu.
Meğer yine Dresden nüshasının bir de Bursa Yazması varmış. Bu kitap vesilesiyle öğrenmiş olduk. Bilgileri aktaralım:
“Yazma baştan bir sahife eksiktir. Herhangi bir tarih ile ketebe kaydı da yoktur.
Her sahifesinde harekeli 13 satır ihtiva eden 119 varaklık (238 sahifelik) metnin ebadı 18 x 28 cm, yazı hacmi ise 11.3 x 20.3 cm’dir.
Bazı başlıklar kırmızı mürekkep ile yazılmış, bazı satır sonlarına da kırmızı nokta konulmuştur.
Yazma Bursalı antikacı İbrahim Koca tarafından 2018’de Muradiye Kur’an ve El Yazmaları Müzesi’ne bağışlanmıştır. Dresden yazmasının harekeli nüshasıdır.
•
Ezcümle:
Bursa Büyükşehir Belediyesi tarafından tıpkıbasımı gerçekleştirilen “Bursa Yazması Dede Korkut Hikâyelerinin” zengin dünyasına yeni kapılar açacaktır.
Bursa Yazmasının varlığı ile diğer yazmalar karşılaştırılarak gerek dil, gerek edebi alanda yeni bulguların araştırmacılar ve akademisyenler tarafından ortaya konulacak olması son derece önemlidir.
Eser, halen Muradiye Kur’an ve El Yazmaları Müzesi’nde sergilenmektedir. Toplumların hafızalarındaki süreklilik böyle çalışmalarla sağlanır vesselam.
