Putin’e yönelik suikast iddiasından kimler fayda sağlıyor?

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, geçtiğimiz pazar günü ABD Başkanı Donald Trump ile yaptığı telefon görüşmesinde, Ukrayna’nın Novgorod yakınlarındaki Valdai Tepeleri’nde bulunan konutuna insansız hava aracıyla saldırı düzenlendiğini iddia etti.

Kremlin’in bu açıklaması dünya kamuoyunda büyük yankı uyandırırken, Moskova yönetimi üç gün boyunca herhangi bir kanıt sunmadı. 31 Aralık sabahı sosyal medyada yayılan, düşürüldüğü öne sürülen dronlara ait görüntüler ise inandırıcılıktan uzak bulundu.

Henüz iddianın doğruluğu netlik kazanmamış olsa da, Hindistan, Pakistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Özbekistan, Kazakistan ve Nikaragua gibi ülkeler saldırıyı kınadı.

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, saldırıya “uygun zaman ve yerde” karşılık vereceklerini belirterek, bu olayın Rusya’nın Ukrayna ile yürüttüğü barış görüşmelerini de etkileyeceğini ima etti.

47 yıldır Rus dış politikasını inceleyen Profesör Andrew Kuchins, değerlendirmesinde klasik bir Rus sorusunu gündeme getiriyor: “Komu vygodno?” — Kim fayda sağlıyor? Bu sorunun yanıtını ararken olayın zamanlamasına dikkat çeken Kuchins, söz konusu iddianın ABD’de Donald Trump ile Ukrayna Devlet Başkanı Volodymyr Zelensky arasında Florida’daki Mar-a-Lago’da gerçekleşen görüşmeyle neredeyse aynı döneme denk geldiğini vurguluyor. Bu çakışmanın rastlantı olmadığını belirten akademisyen, ilk bakışta bu olaydan fayda sağlayanın Ukrayna değil, doğrudan Putin olduğunu savunuyor.

Kuchins’e göre Ukrayna’nın bu iddia üzerinden kazanacağı hiçbir şey yok. Zira Zelensky yönetimi, savaşın sürdüğü bir dönemde Washington’la diplomatik ilişkileri zedeleyecek bir girişimde bulunmazdı. Trump-Zelensky görüşmesinin genel olarak olumlu geçtiğini hatırlatan Kuchins, “Eğer Putin görüşmenin kötü geçtiğine inanmış olsaydı, sahte bir saldırı iddiasına gerek duymazdı,” diyor.

Bu bağlamda, Putin’in bu iddiayı ortaya atarak Zelensky’yi Trump’ın gözünde “istikrarsız ve güvenilmez” bir lider gibi göstermeyi amaçladığını belirtiyor.

Kuchins’e göre bu suikast iddiası, Kremlin’in iç ve dış politikada elini güçlendiren çok yönlü bir araç işlevi görüyor. Rusya’da savaşın sona erdirilmesine dair bir tartışma yürütülmezken, bu tür olaylar kamuoyunda “Ukrayna saldırganlığı” algısını taze tutuyor. Bu da Kremlin’in savaşın meşruiyetini korumasına yardımcı oluyor. Aynı zamanda, iddia Putin’e iç politikada bir “tehdit altında ülke” atmosferi yaratarak halkı konsolide etme imkânı sağlıyor.

Uluslararası alanda ise Moskova, bu olay sayesinde “mağdur devlet” imajını güçlendirme fırsatı yakalıyor. Bazı ülkelerin saldırıyı kınaması, Rus diplomasisine yeni manevra alanı açarken, Batı dışı bloklarda sempati yaratıyor. Profesör Kuchins, yıllardır yürüttüğü “Russia Decoded” adlı araştırma serisinde Rus medyasını yakından izlediğini belirterek, “Putin’in bu savaşı bitirmek için taviz vermeye hazır olduğuna dair hiçbir işaret yok. Devlet medyası barış olasılığını tartışmıyor ve halk bu ihtimale hazırlanmıyor,” tespitinde bulunuyor.

Sonuç olarak Kuchins, “Komu vygodno?” sorusuna yanıt ararken tabloyu net biçimde özetliyor: Ukrayna bu olaydan kayıpla çıkarken, kazanan taraf Putin oluyor. Bu iddia, hem Rusya içinde siyasi bir dayanışma zemini yaratıyor hem de uluslararası alanda Kremlin’e diplomatik bir avantaj sağlıyor. Kuchins’in ifadesiyle, “Bu hikâyede kim fayda sağlıyor sorusunun yanıtı açık: Vladimir Putin.” Haber Kaynağı: The National Interest - Andrew Kuchins