Ekonomi savaşa yenik düştü

Bu yılın başlarında bölgedeki çoğu ülkede ekonomik faaliyetin ivme kazandığına ve enflasyonun gerilediğine işaret edilen raporda, "Ancak Hürmüz Boğazı'nın kapanması, petrol ile doğal gaz üretiminin aksaması, Körfez'e ve Körfez üzerinden yapılan hava trafiğinin ciddi şekilde etkilenmesi, acil ekonomik sonuçlar doğurdu." ifadeleri kullanıldı.

Raporda, savaşın bölgesel bir şok olarak başladığı ancak kısa sürede küresel bir nitelik kazandığı belirtilerek, Brent petrolünün varil fiyatının 100 doların üzerine çıktığı, doğal gaz, gübre ve metallerin fiyatlarının ani artış göstererek bölgesel ve küresel ölçekte tedarik zincirlerini daralttığı, üretim maliyetlerini artırdığı aktarıldı.

Belirsizliklerin yüksek kalmaya devam ettiği kaydedilen raporda, sürecin seyrinin büyük ölçüde 7 Nisan'da duyurulan ateşkesin kalıcı olup olmayacağına, küresel ve bölgesel istikrarın yeniden sağlanıp sağlanamayacağına bağlı olduğu vurgulandı.

Raporda, Orta Doğu ve Kuzey Afrika bölge ekonomisinin büyüme hızının 2025'teki yüzde 3,2 seviyesinden bu yıl yavaşlayarak yüzde 1,1'e gerilemesinin ardından 2027'de yüzde 4,8'e çıkmasının beklendiği belirtildi. IMF, Ekim 2025'teki tahminlerinde Orta Doğu ve Kuzey Afrika bölge ekonomisinin 2026'da yüzde 3,7 ve 2027'de yüzde 3,7 büyümesini öngörmüştü.

Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) üyesi petrol ihraç eden ekonomilerin bu yıla ilişkin büyüme tahminlerindeki aşağı yönlü revizyonların dikkati çektiği raporda, KİK bölgesi ekonomisinin büyüme hızının 2025'teki yüzde 4,4 seviyesinden bu yıl yüzde 2'ye gerilemesinin tahmin edildiği aktarıldı.

IMF, Ekim 2025'teki tahminlerinde KİK bölge ekonomisinin 2026'da yüzde 4,3 büyümesini öngörmüştü.

Raporda, KİK ülkelerinden Bahreyn ekonomisinin bu yıl yüzde 0,5, Kuveyt ekonomisinin yüzde 0,6 ve Katar ekonomisinin yüzde 8,6 küçülmesi beklenirken; Umman ekonomisinin yüzde 3,5, Suudi Arabistan ekonomisinin yüzde 3,1 ve Birleşik Arap Emirlikleri ekonomisinin yüzde 3,1 büyümesinin tahmin edildiği kaydedildi.

IMF Orta Doğu ve Orta Asya Departmanı Direktörü Jihad Azour, Bahar Toplantıları kapsamında bölge ekonomisine ilişkin düzenlenen basın toplantısında, çatışmanın bölge ülkeleri genelinde etkisinin oldukça dengesiz olduğunu söyledi.

Çatışmalardan etkilenen petrol ihracatçısı ülkeler arasında 8 ekonomiden 5'inin 2026'da daralacağının öngörüldüğüne işaret eden Azour, Katar'ın altyapıda meydana gelen geniş çaplı hasarın bir yansıması olarak bu yıla ilişkin büyüme tahmininde 14,7 puanla en keskin aşağı yönlü revizyonla karşı karşıya olduğunu aktardı.

Azour, petrol ithalatçısı ülkeler için kırılganlıkların giderek arttığını belirterek, düşük gelirli ve kırılgan devletlerin ise en ağır baskılarla karşı karşıya olduğunu ifade etti. Ekonomik tahminleri çevreleyen belirsizlik düzeyinin yüksek olduğunu vurgulayan Azour, risklerin aşağı yönlü olduğunu kaydetti.