Cezerî Kasım Paşa Camii
Şer ve şeytan ikisi bir bütündür. Bir yerde şer varsa şeytan var demektir. Bir insan şer ile yaşıyorsa, şeytanın ablukası altındadır.
Memleketimizde öyle çok şeytana hizmetçi var ki, içeride ve dışarıda dört bir yanımız “şer”in taşıyıcıları, tatbikçileri, savunucuları tarafından işgal edildiğinden hayırlı işlerden söz edemiyoruz.
Bugün şeytan taşlamaya ara verelim.
¥
Geçen hafta Cuma vakti, Cağaloğlu Cezerî Kasım Paşa Camii’nde geçti.
Daha önce söz etmiştim. Eminönü emekli müftülerimizden Mehmet Doğru hocamız, bu camide 23 yıldır her Cuma tefsir dersleri yapıyor demiştim.
Geçtiğimiz Cuma tefsir dersinin sonuydu. Felak ile Nas Surelerinin tefsirini yaptı. Sözlerinin arasındaki şu ifade gelip bağrıma yapıştı.
“İnsan ve cin şeytanlar, insanların göğüslerine; vesvese, şüphe, kaygı üfler, bunlara dikkat etmek ve farkında olmak gerek” dedi.
Bu ikazlarla camiden çıktıktan sonra “Cezerî Kasım Paşa Camii’nden” söz etmek aklıma düştü.
Şahsımın da Cezerî Kasım Paşa Camii ile hatırası vardır, oraya geçmeden Cezerî Kasım Paşa kimdir ve nerelerde camileri vardır, kısaca tarihe yolculuk edelim.
¥
Osmanlı devrinde Cezerî Kasım Paşanın dışında, “Koca, Evliya ve Güzelce” lakapları ile bilinen Kasım Paşalar vardır.
Tarihi kaynaklar mümkün mertebe paşaları birbirinden ayırmaya çalışsa da bazen karıştırıldıkları görülmektedir.
Cezerî Kasım Paşa, ilk önce Fâtih Sultan Mehmet tarafından Amasya sancağında bulunan Şehzade Bayezid’in defterdarlığına tayin edilir.
II. Bayezid’in tahta çıktığı tarih olan 1481 yılında nişancılık görevine getirilir. Yavuz Sultan Selim devrinde ise Şehzade Süleyman’ın Saruhan sancağında bulunduğu sırada lalalığa ve defterdarlığa getirilir.
Kanuni Sultan Süleyman’ın cülûsu üzerine Kubbealtı veziri olur. Kanuni’nin Belgrad Seferinin ardından ihtiyarlığı sebebiyle bu görevden feragat eder.
Elbet Kasım Paşa’nın hayatı bu kadar kısa değildir.
Tarihi kaynaklar, Osmanlı Paşaları içerisinde en çok hayır hasenat yapan kişinin, Cezerî Kasım Paşa olduğunu ve “Safî” mahlasıyla şiirler yazdığını kaydeder.
¥
Cağaloğlu Cezerî Kasım Paşa Camii 1860’da yanar, 1868 yılında Sultan Abdülaziz Han tarafından fevkani kagir ve ahşap çatılı olarak yeniden yaptırılır.
1957 senesinde yıkılan caminin arsası uzun yıllar otopark olarak kullanılır ve Eminönü Müftüsü Mehmet Doğru’nun gayretleriyle Türkiye Diyanet Vakfı tarafından yeniden inşa edilir ve 29 Nisan 1989 yılı Ramazan ayının son gününde ibadete açılır. Bendeniz de bu açılışın fotoğrafçısıydım.
¥
Cezeri Kasım Paşa’nın ayrıca Eyüp ilçesinde yaptırdığı Akarçeşme Camii’nden başka Bursa’da bir medresesi ile hamamı bulunmakla birlikte, kabrinin de Emir Sultan’da olduğu söylenmektedir.
Son olarak Selanik’te “Kasımiyye Camii” (şimdi kilise) ile Kırım’ın liman ve ticaret şehri Kefe’de de bir camii olduğunu kaydedelim. Ruhu için el-Fatiha.







