Maaşlar kesildi, geri ödeme talep edildi: Sahte boşanmaya SGK darbesi
SGK, yetim aylığı almak için resmi olarak boşanıp birlikte yaşamayı sürdüren binlerce kişiyi belirledi; maaşlar kesildi, yapılan ödemeler faiziyle geri talep edildi.
Sosyal Güvenlik Kurumu, yetim aylığı alabilmek için kağıt üzerinde boşanıp eski eşiyle yaşamaya devam eden kişilere yönelik denetimlerini sıklaştırdı. Artan ihbarlar ve saha incelemeleriyle birlikte çok sayıda kişinin haksız kazancı ortaya çıkarıldı.
YETİM AYLIĞINDA SUİSTİMAL UYARISI
Türkiye Gazetesi yazarı SGK uzmanı İsa Karakaş, sosyal güvenlik sisteminin özellikle kadınları korumak amacıyla hassas dengeler üzerine kurulduğunu belirterek şu ifadeleri kullandı: "Sosyal güvenlik mevzuatımız, özellikle kadınları korumak adına oldukça hassas dengeler üzerine kuruludur. SSK, Bağ-Kur veya Emekli Sandığı fark etmeksizin, sigortalının vefatı durumunda hak sahiplerine dul ve yetim aylığı bağlanır. Kız çocuklarının bu aylığı alabilmesi için evli olmaması, boşanmış olması veya dul kalması şarttır. Eşler için ise vefat tarihinde yasal bir evlilik bağının bulunması yeterlidir"
'SAHTE BOŞANMA' SGK’YI CİDDİ ZARARA UĞRATIYOR
Karakaş, bazı kişilerin bu hakkı kötüye kullandığını vurgulayarak şunları söyledi: "Ancak bazı vatandaşlar, bu yasal imkânı suistimal ederek 'sahte/hileli boşanma' yoluna başvuruyor. Sırf yetim aylığı alabilmek için kâğıt üzerinde eşinden ayrılan, fakat gerçek hayatta aynı çatı altında yaşamaya devam edenler SGK'yı dolandırıyor! Bu durum sadece ahlaki bir sorun değil, aynı zamanda ciddi bir SGK zararı teşkil ediyor"
Sahte boşanmaların çoğunlukla çevre ihbarlarıyla ortaya çıktığını belirten Karakaş, süreci şu sözlerle anlattı: "Sahte boşanma yapanları ele verenler genellikle en yakınındakiler oluyor. 'Alo 170' hattına veya kuruma verilen dilekçelerle; komşular, akrabalar, hatta bazen kardeşler bu haksızlığı ihbar ediyor. Gelen ihbarların büyük bir kısmının doğru çıkması ise dikkat çekici bir diğer nokta"
HİLELİ BOŞANMA YAPANLARA YAPTIRIM
İhbarlar sonrası harekete geçen denetmenler yalnızca evrak incelemesiyle yetinmiyor.
• Çevre soruşturması yapılıyor, komşular ve muhtarlarla görüşülüyor
• Mahallinde araştırma ile fiili birliktelik tespit ediliyor
• Polis ve jandarma tutanakları sürece dahil ediliyor
Özellikle İstanbul, Ankara ve Zonguldak gibi iller sahte boşanma vakalarının yoğunlaştığı bölgeler arasında öne çıkıyor.
Hileli boşanma yoluyla maaş alanların ciddi yaptırımlarla karşı karşıya kaldığını belirten Karakaş şu ifadeleri kullandı: "Hileli/sahte boşanması tespit edilenleri bekleyen tablo oldukça karanlık: Maaş Kesintisi: Bağlanan tüm maaş ve gelirler derhâl durdurulur. Faizli Geri Ödeme: Bugüne kadar ödenen tüm maaşlar ve devletin karşıladığı Genel Sağlık Sigortası (GSS) primleri de dâhil faiziyle birlikte geri istenir. Hapis Riski: SGK, 'nitelikli dolandırıcılık' ve 'resmî belgede sahtecilik' suçlamasıyla Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunur."
Yetim aylığının yalnızca yasal şartları sağlayan hak sahipleri için olduğunu vurgulayan Karakaş, şu uyarıyla dikkat çekti: "SGK’nın yardımları ve kaynakları, yasal şartları haiz gerçekten ihtiyacı olan hak sahipleri içindir. Üç kuruş fazla maaş almak uğruna yapılan sahte boşanmalar; hem aileyi manevi olarak zedeler hem de SGK’ya karşı işlenmiş bir suçtur. Unutmayın, haksız kazançla kurulan düzen, bir gün mutlaka bir denetmen raporuyla veya bir komşu ihbarıyla yıkılmaya mahkûmdur."