Petrol fiyatları neden yükseliyor? ABD'den Hürmüz Boğazı açıklaması

Hürmüz Boğazı'ndaki petrol sevkiyatında yaşanan ciddi kısıtlamaların ağustos boyunca süreceğini öngören ABD Enerji Enformasyon İdaresi, Brent petrolün bu yılki ortalama fiyat beklentisini 81,91 dolardan 86,81 dolara yükseltti.

ABD Enerji Enformasyon İdaresi (EIA), küresel petrol arzının önemli geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı'ndaki aksaklıkların devam edeceği beklentisiyle petrol fiyatlarına ilişkin öngörülerini yukarı yönlü revize etti.

Kurum, özellikle boğazdan gerçekleştirilen tanker trafiğindeki ciddi düşüşün küresel petrol stokları üzerindeki baskıyı artırdığına dikkati çekti. EIA'nın Ağustos 2026 Kısa Dönem Enerji Görünümü Raporu'nda, Hürmüz Boğazı'ndan petrol sevkiyatında yaşanan kısıtlamaların ağustos ayı boyunca devam edeceği varsayımıyla fiyat tahminlerinin yükseltildiği belirtildi. Rapora göre, Brent türü ham petrolün bu yıl ortalama varil fiyatının 86,81 dolar seviyesinde olması bekleniyor. EIA, bir önceki raporunda bu fiyatı 81,91 dolar olarak öngörmüştü.

Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün ortalama varil fiyatı için de tahmin yukarı yönlü güncellendi. Buna göre WTI'ın bu yıl ortalama 80,88 dolar seviyesinde işlem görmesi beklenirken, önceki tahmin 76,26 dolar olarak açıklanmıştı. EIA, 2027 yılına ilişkin ortalama fiyat beklentisini ise Brent petrol için 69,39 dolar, WTI için 65,39 dolar olarak belirledi.

HÜRMÜZ BOĞAZI'NDAKİ TRAFİKTE SERT DÜŞÜŞ Raporda, petrol fiyatlarının son dönemde jeopolitik gelişmeler ve Hürmüz Boğazı'ndaki tanker trafiği nedeniyle önemli dalgalanmalar yaşadığına işaret edildi. ABD ile İran arasında haziranda imzalanan mutabakat zaptının ardından Brent petrolün varil fiyatının 2 Temmuz'da 69 dolara kadar gerilediği hatırlatılan raporda, ancak temmuz ayının ilerleyen günlerinde Hürmüz Boğazı'ndan geçen tankerlere yönelik saldırıların yeniden başlaması ve petrol sevkiyatının azalmasıyla fiyatların hızla yükseldiği belirtildi. Brent petrolün varil fiyatı, 23 Temmuz'da 105 dolara kadar çıktı. EIA verileri, Hürmüz Boğazı'ndaki petrol akışında yaşanan daralmanın boyutunu da ortaya koydu. Buna göre, çatışma öncesinde 2025'in son çeyreğinde boğazdan günlük ortalama 21,6 milyon varil ham petrol ve diğer petrol sıvı yakıtları taşınırken, bu miktar 2026'nın ikinci çeyreğinde 4,9 milyon varile kadar geriledi. Bu düşüşün küresel petrol arz zinciri üzerindeki etkisinin, fiyatlar üzerindeki yukarı yönlü baskının temel nedenlerinden biri olduğu değerlendirildi.

BABÜLMENDEP TEHDİDİ DE FİYATLARI ETKİLİYOR Petrol fiyatlarına ilişkin görünümde yalnızca Hürmüz Boğazı'ndaki gelişmelerin değil, Suudi Arabistan'ın petrol ihracatında kullandığı alternatif güzergahlara yönelik tehditlerin de etkili olduğu belirtildi. EIA, Babülmendep Boğazı'nın küresel petrol ticareti açısından kritik bir geçiş noktası olduğunu vurgularken, bu güzergahın Suudi Arabistan açısından Hürmüz Boğazı'nı kullanmadan petrol sevkiyatı gerçekleştirebilmek için önemli alternatiflerden biri olduğuna dikkati çekti. Suudi Arabistan'ın petrol sevkiyatını Süveyş Kanalı ve Mısır'daki Süveyş-Akdeniz (SUMED) Boru Hattı üzerinden yönlendirebileceği belirtilirken, söz konusu güzergahların daha uzun sürmesi, daha yüksek maliyet oluşturması ve kapasite bakımından sınırlı olması nedeniyle Hürmüz Boğazı'nın yerini tamamen doldurmasının zor olduğu ifade edildi.

PETROL STOKLARINDAKİ GERİLEME FİYATLARI BASKILIYOR Raporda, Hürmüz Boğazı'ndaki aksaklıkların küresel petrol stoklarında ciddi bir azalmaya yol açtığı belirtildi. Petrol akışlarının yeniden normale dönmesi ve küresel stokların eski seviyelerine ulaşmasının zaman alacağı öngörülürken, bu süreçte petrol fiyatlarının yüksek seviyelerini korumasının beklendiği kaydedildi.

EIA, küresel petrol stoklarının 2026'nın ikinci çeyreğinde günlük ortalama 4,2 milyon varil azaldığını, üçüncü çeyrekte ise stoklardaki günlük ortalama düşüşün 3,8 milyon varil olacağını tahmin ediyor. Bu gelişmeler ışığında Brent petrolün üçüncü çeyrekte ortalama 85 dolar seviyesinde işlem görmesi bekleniyor. Bu rakam, EIA'nın bir önceki raporunda açıkladığı tahminden 11 dolar daha yüksek. Ancak Hürmüz Boğazı'ndaki tanker trafiğinin kademeli olarak toparlanması ve daha önce devre dışı kalan petrol üretiminin yeniden başlamasıyla fiyatların yılın son çeyreğinde gerilemesi bekleniyor. EIA, Brent petrolün dördüncü çeyrekte ortalama 78 dolar seviyesine düşeceğini öngörüyor.

FİYATLARIN 2027'DE GERİLEMESİ BEKLENİYOR EIA'ya göre, devre dışı kalan petrol üretiminin önemli bölümünün 2027'nin ilk çeyreğinde yeniden devreye alınması ve küresel petrol stoklarının tekrar yükselmeye başlaması, fiyatlar üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturacak. Bu doğrultuda Brent petrolün 2027 yılında ortalama 69 dolar seviyesine gerilemesi bekleniyor. Kurumun öngörüsüne göre, arz tarafındaki toparlanmanın yanı sıra petrol akışlarının normalleşmesi ve stokların yeniden oluşturulması, jeopolitik risklerin fiyatlar üzerindeki etkisini de azaltacak.

KÜRESEL PETROL TALEBİNDE DÜŞÜŞ ÖNGÖRÜLÜYOR EIA'nın raporunda petrol piyasasının talep tarafına ilişkin beklentiler de aşağı yönlü bir görünüm ortaya koydu. Küresel petrol tüketiminin 2026'da bir önceki yıla göre günlük yaklaşık 1,2 milyon varil azalarak 102,7 milyon varile gerilemesi bekleniyor. Talepteki düşüşün yaklaşık 800 bin varillik bölümünün OECD dışındaki ülkelerden kaynaklanacağı tahmin ediliyor. Bu ülkelerin günlük petrol tüketiminin 2025'teki 58,1 milyon varil seviyesinden bu yıl 57,2 milyon varile gerilemesi öngörülüyor. Buna karşın küresel petrol talebinin 2027'de yeniden toparlanacağı tahmin ediliyor. Talebin gelecek yıl günlük yaklaşık 2,2 milyon varil artarak 105 milyon varile ulaşması bekleniyor. Bu seviyenin, 2025 yılındaki ortalama küresel petrol tüketiminin günlük yaklaşık 1 milyon varil üzerinde olacağı hesaplanıyor.

ABD'NİN PETROL ÜRETİMİNDE ARTIŞ BEKLENTİSİ Raporda ABD'nin ham petrol üretimine ilişkin tahminler de yukarı yönlü revize edildi. ABD'de günlük ortalama ham petrol üretiminin 2026'da 13 milyon 800 bin varil seviyesinde gerçekleşmesi bekleniyor. Bir önceki raporda bu rakam 13 milyon 780 bin varil olarak öngörülmüştü. ABD'nin ham petrol üretiminin 2027'de ise günlük ortalama 14 milyon 150 bin varile ulaşacağı tahmin ediliyor. EIA'nın önceki tahmini 14 milyon 30 bin varil düzeyindeydi.

2026 VE 2027'DE ARZ-TALEP DENGESİ DEĞİŞECEK EIA'nın tahminlerine göre, küresel petrol arzının 2026'da günlük ortalama 100 milyon 820 bin varil, petrol tüketiminin ise 102 milyon 730 bin varil olması bekleniyor.

Böylece küresel petrol piyasasında talebin arzı aşması ve stoklar üzerindeki baskının yıl genelinde devam etmesi öngörülüyor. 2027'de ise küresel petrol arzının günlük ortalama 109 milyon 740 bin varile, tüketimin ise 104 milyon 960 bin varile yükselmesi bekleniyor. EIA'nın öngörülerine göre, Hürmüz Boğazı'ndaki sevkiyatların normalleşmesi, üretimin yeniden devreye girmesi ve küresel arzın talebin üzerine çıkmasıyla petrol piyasasında dengelerin gelecek yıl yeniden değişmesi bekleniyor.