Kızılelma ve Kaan korkuttu: 'Bu ABD bizi de satar yarın öbür gün uçak vermez' deyip yerli uçak yapma kararı aldılar

GDH'de yer alan habere göre, İsrail'in, ABD ve diğer yabancı savunma tedarikçilerine bağımlılığı azaltmak amacıyla F-35'ten ilham alan yerli hayalet savaş uçağı ile insanlı platformlara eşlik edecek otonom savaş uçağı konseptleri üzerinde değerlendirmeler yürüttüğü öne sürüldü.

İsrailli yetkililere dayandırılan bilgilere göre, her iki konsept de ülkenin savunma sanayiindeki tasarım ve üretim kabiliyetlerini artırmayı hedefleyen uzun vadeli stratejinin parçası olarak değerlendiriliyor.

İsrailli üst düzey bir yetkili, gelecekte yabancı ülkelerin kritik silah sistemlerinin tedarikini durdurma ihtimaline karşı İsrail'in kendi hayalet savaş uçağını geliştirmesi gerektiğini belirtti. Yetkili, yaklaşık 10 yıllık perspektifte hem yerli hayalet savaş uçağı hem de insansız savaş uçağı geliştirilmesinin hedeflendiğini ifade etti. Ancak söz konusu savaş uçağı için henüz resmî bir geliştirme programının başlatıldığına ilişkin bir açıklama yapılmadı.

İsrail'in değerlendirdiği ikinci konsept ise gelişmiş sensörler ve hassas taarruz kabiliyetleriyle donatılmış otonom savaş uçaklarını kapsıyor. Yapay zekâ destekli bu platformların; İstihbarat, Keşif-gözetleme, Elektronik harp, Taarruz görevlerinde insanlı savaş uçaklarına eşlik eden "sadık kanat adamı" olarak görev yapması öngörülüyor.

Planın temel amaçlarından biri, İsrail'in kritik savunma altyapısında ABD başta olmak üzere yabancı tedarikçilere olan bağımlılığını azaltmak olarak öne çıkıyor. Bu doğrultuda Başbakan Binyamin Netanyahu, daha önce topçu sistemleri, füze teknolojileri, elektronik harp ve siber savunma gibi stratejik alanlarda yerli üretim kapasitesinin güçlendirilmesini hedefleyen uzun vadeli bir savunma sanayi stratejisini kamuoyuyla paylaşmıştı.

srail Hava Kuvvetleri, ilk tedarik programı kapsamında envanterine kattığı 48 adet F-35 savaş uçağını aktif olarak kullanmayı sürdürüyor. 2024 yılında verilen 50 adetlik ek F-35 siparişinin ilk teslimatlarının ise 2031 yılında başlaması öngörülüyor. Uzun vadeli planlamada İsrail'in, envanterindeki ithal F-35'leri, yerli olarak geliştirilecek hayalet savaş uçakları ve otonom hava muharebe platformlarıyla birlikte kullanacağı, böylece karma yapıda ve daha bağımsız bir hava gücü inşa etmeyi amaçladığı değerlendiriliyor.

İsrail, milli savaş uçağı geliştirme konusunda geçmişte de önemli adımlar atmıştı. Günümüzde Israel Aerospace Industries (IAI) adıyla faaliyet gösteren Israel Aircraft Industries, 1980'li yıllarda Lavi savaş uçağı programını yürütmüş ancak proje, 1987 yılında bütçe kısıtlamaları ve siyasi gerekçeler nedeniyle sonlandırılmıştı. Şirketin geliştirdiği Kfir savaş uçağı ise uzun yıllar boyunca İsrail Hava Kuvvetleri'nin hizmetinde görev yaptı.

Uzmanlar ve yetkililer, yeni nesil yerli savaş uçağı projesinin başarıya ulaşabilmesi için uzun soluklu mali kaynak, yeterli üretim kapasitesi ve güçlü bir savunma sanayi ekosisteminin oluşturulmasının kritik önem taşıdığına dikkat çekiyor.