Herkesin emekli maaşı değişiyor! Yeniden hesaplanacak

En düşük emekli maaşı 20 bin liraya yükseltildi ancak bu kez de az prim ödeyen ile çok prim ödeyen arasındaki maaş dengesizliği serzenişlerin sesini yükseltti. Sosyal Güvenlik uzmanı Murat Bal, TGRT Haber canlı yayınında yaptığı açıklamalarda emekli maaşı sisteminin kapsamlı bir değişime hazırlandığını duyurdu.

En düşük emekli aylığının ilk kez 2019 yılında 1.000 lira olarak gündeme geldiğini hatırlatan Bal, bugün gelinen noktada bu rakamın 20 bin lira seviyesine ulaştığını belirtti. Bal, "En düşük emekli aylığı, özellikle 2008’den sonra aylık bağlama oranlarının düşmesiyle çok düşük kök ücretler bağlanmaya başlanması nedeniyle ortaya çıktı. Yaşam şartlarının iyileştirilmesi için hükümet böyle bir karar aldı ve tüm emeklilerde en azından belli bir seviye yakalandı" dedi.

Bal, uygulamanın kapsamının zamanla genişlediğini ancak bunun olumlu bir gelişme olarak görülmemesi gerektiğini söyledi. İlk başladığında yaklaşık 1 milyon kişiye en düşük emekli aylığı ödendiğini belirten Bal, bugün bu sayının 5 milyon kişiye yükseldiğini ifade etti. "Bu sayının yükselmesi aslında iyi bir şey değil. Daha çok kişinin en az ücreti alması, genel olarak ekonomi ve sosyal güvenlik sistemi açısından sağlıklı değil" diyerek sistemdeki sıkıntıları dile getirdi. Bu nedenle yeni bir düzenlemenin kaçınılmaz olduğunu belirten Bal, sistemin yukarı doğru kademeli bir yapıya kavuşturulacağının bilgisini aldığını söyledi.

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in de bu adaletsizliğe dikkat çektiğini hatırlatan Murat Bal, mevcut sistemde prim gün sayısı ile alınan maaş arasındaki uçurumun arttığını belirterek "3600 günle emekli olanla, 9000 gün BAĞ-KUR primi ödeyerek emekli olan vatandaşın aynı maaşı alması büyük bir adaletsizlik" dedi.

Bal yapılacak düzenlemeye ilişkin, "Az prim ödeyene az maaş, çok prim ödeyene çok maaş verilecek. Ama hiçbir emekli maaşı 20 bin liranın altında kalmamalı. Bu çok kritik" diyerek sistem için çözüm önerisinde bulundu. Kök maaşların hala çok düşük seviyelerde olduğunu belirten Bal, 11-12 bin lira kök ücretlerin bulunduğunu ve açlık sınırının bugün 30 bin liraya dayandığını söyledi. "Şu an 20 bin lira, hazine desteğiyle sağlanıyor. Bu şekilde yürütmenin devamlılığı zor. Düşük maaş alan emekliye gelir desteği şart" diyen Bal, özellikle en düşük emekli maaşı artışlarının, daha yüksek prim ödeyen emeklilerde ciddi bir rahatsızlık oluşturduğundan bahsetti.

Sorunun temelini basit bir örnekle anlatan Murat Bal, "1999 öncesinde 10 bin lira maaşla çalışırken yaklaşık 7 bin lira emekli maaşı alabiliyordunuz. 2008 sonrasında ise 10 bin lira maaşla çalışıp emekli olduğunuzda 3.500 lira emekli maaşı bağlanır hale geldi. Çünkü aylık bağlama oranı ciddi şekilde düşürüldü" diyerek konuyu net şekilde özetledi. Bu durumun özellikle 9000 prim günüyle emekli olan BAĞ-KUR’lular için büyük hak kaybına neden olduğunu belirtti. Memur emeklileri ile SSK ve BAĞ-KUR emeklileri arasındaki maaş farkına da değinen Bal, "Bu dönem memur emeklisi zammı toplu sözleşmeden kaynaklanıyor. Geçen yıl ise SSK ve BAĞ-KUR emeklileri daha yüksek maaş almıştı" diyerek aradaki farkın nedenini açıkladı. SGK bünyesinde bu konuda bir çalışma yürütüldüğünü bildiğini ifade eden Bal, yakın zamanda yeni düzenlemenin kamuoyuna açıklanmasını beklediğini söyledi ve "Bence iyi ve hakkaniyetli bir düzenleme gelecek. En kritik konu, mevcut 20 bin liralık en düşük emekli maaşının altına düşülmemesi" dedi.