ABD’de “Laiklik elden gidiyor”! Bu kadar da olmaz: Pentagon’a Dini İşler Ofisi kuruluyor

Papazlık hizmetlerinden inanç temelli programlara, dini personelin eğitiminden bütçe ve kaynak tahsisine kadar geniş yetkilere sahip olacak ofis, “Türkiye’de olsa nasıl karşılanırdı?” sorusunu da akıllara getirdi. Pentagon'un 30 Eylül'deki duyurusu ve ofisin doğrudan bakana bağlı olacağı bilgisi güncel kaynaklarla doğrulanıyor.

Türkiye’de kamu kurumlarında din görevlilerinin bulunması, dini programların desteklenmesi veya manevi danışmanlık hizmetlerinin genişletilmesi zaman zaman laiklik eksenli siyasi tartışmalara konu oluyordu. Şimdi ise benzer tartışmaları hatırlatan dikkat çekici bir karar ABD'den geldi. Pentagon, “Office of Religious Affairs” (Dini İşler Ofisi-ORA) adıyla yeni bir yapılanmayı hayata geçirdi. ABD yönetimine göre amaç, ordudaki dini hizmetleri tek merkezde koordine etmek ve askerlerin manevi dayanıklılığını güçlendirmek.

DOĞRUDAN SAVAŞ BAKANINA BAĞLI Yeni ofis bürokrasinin alt kademelerine değil, doğrudan Savaş Bakanına rapor verecek. Pentagon, dini işlerin farklı bürokratik katmanlara dağılmasına son verilmesini ve askeri papazların ihtiyaçlarının en üst yönetime doğrudan ulaştırılmasını hedefliyor.

Ofisin çalışma alanında dini hizmetler, askeri papazlık faaliyetleri, personel ve eğitim ihtiyaçları, altyapı ve kaynak planlaması ile askerlerin “manevi hazırlığını” geliştirmeye yönelik çalışmalar bulunuyor.

TÜRKİYE'DE OLSA KIYAMET KOPARDI! Karar, Türkiye'deki laiklik tartışmalarını da ister istemez hatırlattı. Türkiye'de kamu kurumlarında dini ve manevi hizmetlerin güçlendirilmesine yönelik uygulamalar siyasi tartışmalara yol açabilirken, ABD ordusunun merkezinde doğrudan bakanlık makamına bağlı bir “Dini İşler Ofisi” kurulması dikkat çekici bir karşılaştırma ortaya çıkardı.

Üstelik Hegseth, yeni yapılanmayı açıklarken askeri papazların artık Pentagon'un en üst kademesinde doğrudan bir muhataba sahip olacağını söyledi. Pentagon ise ofisin temel amaçlarından birinin askerlerin dinlerini özgürce yaşayabilmesini korumak olduğunu belirtiyor.

“DİNİ KATILIM ZORUNLU OLMAYACAK” Pentagon'un düzenlemesinde önemli bir güvenceye de yer veriliyor. Yeni yapılanmanın askerleri veya sivil çalışanları herhangi bir dini faaliyete katılmaya zorlamaması ve herhangi bir inanca sahip olmayanların haklarını da sınırlandırmaması öngörülüyor. Dolayısıyla manşetteki “Laiklik elden gidiyor” ifadesi, ABD'nin laiklik düzeninin sona erdiğine ilişkin olgusal bir tespit değil; Türkiye'deki benzer tartışmalara gönderme yapan ironik bir ifade. ABD'de de karara yönelik din-devlet ayrılığı eksenli eleştiriler başladı; örneğin Americans United for Separation of Church and State yeni ofise açıkça karşı çıktı.