Mikrobun Kâşifi Akşemseddin Hz.leri
Topraklarımızda tıbbın öncüsü kabul edilen Akşemseddin Hz.leri, bedeni hastalıkların dışında ruhi hastalıklara da şifayab olmuş bir velimizdir.
Ruhi ve bedeni hastalıkları keşfettikten sonra şifasını da bulan Akşemseddin Hz.lerinin tıp ilmine dair bilgileri paylaşmaya devam edelim.
Akşemseddin Hz.leri aynı zamanda “Botanik” “Bitkibilimi” “Nebatat” âlimidir. Bitkiler üzerine yaptığı eczacılık ve şifalı otlarla ilgili de yine eserleri ve uygulamaları vardır.
Hastalıkların teşhisini yanılmadan koyduğu ve ilaçlarını da kendisinin hazırladığı güvenilir kaynaklarda zikredilir.
Göynük Kaymakamlığının yeterli bütçesi olmayabilir ama Eyüp Kaymakamlığı ve belediyesi yahut Fatih Kaymakamlığı ve belediyesi, Akşemseddin Hz.lerinin elde bulunan nüshalarını günümüz diline uyarlayarak yayınlayabilir.
Tasavvuf başta olmak üzere tıp bilimine de hizmet etmiş olurlar. Batılıların bizden aşırdıkları ve kendi buluşları gibiymiş gibi sundukları bilgileri kaynak göstermekten de kurtulmuş oluruz.
Bizde okutulmuyor ama İbn-i Sina’nın kitapları hâlâ ders ve kaynak eser olarak Batıda öğretilmektedir. Geçelim.
•
Akşemseddin Hz.leri tıp tahsili ve bilgisindeki tarihin hükmü şöyledir:
“Akşemseddin, o yıllarda binlerce kişinin ölümüne sebep olan bulaşıcı hastalıklarla da yakından ilgilenmişti.
Rasulullah Efendimizin, ‘Ölümden başka her derdin devası vardır’ sözlerini kendisine rehberlik etmekteydi.
Hastalığın tedavisi hiç şüphesiz hangi yollarla bulaşıp yayıldığına ve tespitine bağlıdır. Akşemseddin bu konuda araştırmalar yaptı. Sonunda ‘Maddetü’l-Hayat’ adlı eserinde şu neticeye vardı:
“Hastalıkların insanlarda teker teker ortaya çıktığını sanmak hatalıdır. Hastalık insandan insana bulaşmak suretiyle geçer. Bulaşma gözle görülmeyecek kadar küçük, fakat canlı tohumlar vasıtasıyla olur.
Akşemseddin Hz.leri bu ifadeleriyle mikrobun tarifini yapmış, her türlü hastalığı gözle görülmeyecek kadar küçük canlıların meydana getirdiğini dünyada ilk defa ileri sürmüştür.
İsmail Hami Danişmend, “Tarihi Hakikatler” adlı eserinde bu hususta şunlar kaydeder:
“Akşemseddin’in mikroplar hakkındaki izahatı nazariye değil, tecrübeye dayanan bir keşif mahiyetindedir. Maddetü’l-Hayat adlı tıbbi eserinde hastalıkların vücuda giren bir takım görünmeyen tohumlardan hâsıl olduğunu, kuluçka devirleriyle yani vücuda girişlerinden hastalığın meydana çıkışına kadar geçen süreleriyle beraber tespit ve izah ederek bakteriyoloji ilminin esaslarını kurmuştur.
•
Ezcümle:
Yazıyı Akşemseddin Hz.lerinin bedeni ve ruhi hastalıklara şifa için yaptığı tavsiyeleriyle nihayetlendirelim:
- Her işe besmele ile başla. Her mekânda temiz ol, her daim iyiliği adet edin!
- Tembelliği bırak! Namazı ihmal etme! Nimete şükret, belaya sabret!
- Dünya malı aklını başından almasın, mağrur olma! Aklını heba etme!
- Sağlık ve afiyet içerisinde yaşamak istersen kimsenin malına haset etme!
- Dişin ile tırnağını yeme ve temizleme. Misvakını başkalarıyla asla kullanma!
- Kendini başkalarına methetme! Harama yaklaşma! Namahreme bakma! Kimsenin kalbini viran eyleme! Edepli, alçak gönüllü ve cömert ol!
