Türkiye’den görülecek mi? Son 3 yılın en uzun ay tutulması için geri sayım başladı

Son yılların en dikkat çekici gök olaylarından biri gerçekleşiyor. 2025 Eylül ayında Türkiye’den de izlenebilecek "Kanlı Ay Tutulması" astroloji tutukunları tarafından yakından takip ediliyor. Tutulma sırasında Dünya, Güneş ile Ay’ın tam arasına girecek. Ay, Dünya’nın en karanlık gölge bölgesi olan tam gölgeye (umbra) girdiğinde, normal parlaklığını kaybedecek. Ancak tamamen kaybolmak yerine kırmızımsı bir parıltıyla ışıldayacak. Bu kırmızı renk, güneş ışığının Dünya atmosferinde bükülmesi ve Ay’a ulaşmadan önce saçılması sonucu ortaya çıkıyor.

KANLI AY TUTULMASI NE ZAMAN? 7-8 Eylül gecesi, Avustralya, Asya, Afrika ve Avrupa’nın bazı bölgeleriyle birlikte Türkiye’den de "Kanlı Ay"olarak bilinen tam ay tutulması izlenebilecek. Ay tutulması Türkiye saatiyle 19.28’de yarı gölge (penumbral) evresiyle başlayacak. 20.30’da tam tutulma evresine giren Ay, 21.11’de en etkileyici kızıl tonlarına ulaşacak. 21.52’de tam tutulma sona erecek, gökyüzü meraklıları ise gece yarısına kadar parçalı evreleri gözlemleyebilecek. Toplamda beş saat sürecek bu göksel olay, yaklaşık 82 dakika boyunca tam tutulma halinde görülecek.

2022'DEN BU YANA EN UZUN TUTULMA OLACAK Yaklaşık beş saat sürecek bu gök olayı sırasında Dolunay (Mısır Ayı), Dünya’nın gölgesinden geçecek. Ay, gölge tarafından yavaş yavaş örtülerek 82 dakika boyunca bakır-kırmızımsı bir renge bürünecek. Bu da 2022’den bu yana gerçekleşen en uzun tam ay tutulması olacak. Tam güneş tutulmasının aksine, yalnızca dar bir “tam tutulma hattı”ndan izlenebilen bu olay, Ay tutulması olduğunda Dünya’nın gece tarafında kalan her yerden gözlemlenebilir. Bu nedenle Türkiye de tutulmayı net biçimde gözlemleyebilecek ülkeler arasında yer alıyor. Ancak Kuzey Amerika tutulma sırasında gündüz tarafında kaldığından olayı izleyemeyecek.

Tutulma oldukça geniş bir alandan görülebilecek: Tam ve parçalı evreler, dünya nüfusunun yaklaşık q’ine denk gelen 5,8 milyar kişi tarafından izlenebilecek. İlk tam evreyi görecek şehirler arasında Sidney, Melbourne, Perth (Avustralya), Tokyo (Japonya) ve Seul (Güney Kore) bulunuyor. Sonrasında tutulma Moskova, Ankara ve Bükreş’te görülecek; Batı Avrupa’dan ise Ay, tutulmuş halde ufuktan doğacak.

AY NEDEN KIZIL GÖRÜLÜR? Ay’ın kırmızı parıltısı Rayleigh saçılması adı verilen bir süreçten kaynaklanır. Times of India’nın açıkladığı üzere, güneş ışığı Dünya atmosferinden geçerken mavi ve mor gibi kısa dalga boyları farklı yönlere dağılır. Kırmızı ve turuncu gibi daha uzun dalga boyları ise geçerek Ay’a doğru bükülür. Bu filtrelenmiş ışık, tutulma sırasında Ay’ın kırmızı, turuncu veya bakır renginde görünmesine neden olur.