İstanbul Barosu seçimlerinde şaşırtan gelişme: 63 bin üye 3 bin kişilik salonda toplanacak

Avukat İbrahim Asım Bilir'in İstanbul Borosu seçimleriyle ilgili verdiği bilgiler şu şekilde:

2002 seçimlerinde sandıkta üç liste vardı. Önce İlke, Çağdaş Avukatlar (ÇAG) ve Çağrı. 25 Ekim’de karşımıza çıkacak büyük listelerin neredeyse tamamı bu üç kökten birine bağlanıyor. Buradaki şemada 24 yılın soy ağacı, oy büyüklükleriyle birlikte gösteriliyor.

Önce İlke 1997'de Çağdaş Avukatlar Grubundan ayrılarak kuruldu ve en çok dallanan gövde oldu. Kocasakal 2010'da yönetiminde bulunduğu başkana karşı aday olup kazandı. Avukat Hakları Grubu 2016'da, Hasan Kılıç 2018'de, Elif Görgülü 2022'de, Ali Gürbüz 2024'te gruptan ayrıldı. Bu seçimde Kılıç ile Saraç ittifak halinde; Gürbüz ve Görgülü ise Kocasakal'ın yanında. Kısacası 24 yılın özeti şu: Aynı gruplar bir seçimde birbirine rakip olup bir seçimde ittifak kuruyorlar

nce İlke 1997'de Çağdaş Avukatlar Grubundan ayrılarak kuruldu ve en çok dallanan gövde oldu. Kocasakal 2010'da yönetiminde bulunduğu başkana karşı aday olup kazandı. Avukat Hakları Grubu 2016'da, Hasan Kılıç 2018'de, Elif Görgülü 2022'de, Ali Gürbüz 2024'te gruptan ayrıldı. Bu seçimde Kılıç ile Saraç ittifak halinde; Gürbüz ve Görgülü ise Kocasakal'ın yanında. Kısacası 24 yılın özeti şu: Aynı gruplar bir seçimde birbirine rakip olup bir seçimde ittifak kuruyorlar.

Önce İlke ayrılınca ÇAG uzun yıllar seçimlere kendi listesiyle girdi ve sandıkta güçlü kaldı: 2002'de @, 2006'da 2, 2008'de &. Oyu gerileyince ittifaklara yöneldi. 2012'de başka gruplarla kurduğu ortak listeyle Filiz Kerestecioğlu'nu aday gösterdi. 2022'de ÖDAV’la “Bir Aradayız” ittifakıyla Kılıç’ı destekledi; 2024'te ÖDAV’la Değişim İçin Avukatlar’da birleşip Kaboğlu’nu aday gösterdi.

Üçüncü kök Çağrı. 2006'dan itibaren Hukukun Üstünlüğü Platformu (HÜP) adıyla sağ bloğu bir araya getirdi; en yüksek oyunu 2012'de yüzde 21'le aldı. 2018'de Baroda Değişim ve Gelişim Hareketi adıyla girdi (yüzde 9), sonrasında seçimlere katılmadı. HÜP kadrosunun büyük kısmı daha sonra 2 Nolu Baro'ya geçti.

Bağımsız Avukatlar ise 5 Nisan 2021'de kuruldu. Kurulduğundan bu yana her seçimde aday çıkardı: 2021'de Şâdi Çarsancaklı, 2022'de Gülden Sönmez, 2024'te Abdülhalim Yılmaz. Grubun bu genel kuruldaki adayı Arife Gökkaya Dinç.

Gelelim Haliç'e. İstanbul Barosu'nun bu yıl aktif 68.220 üyesi var. Genel kurul ise Haliç Kongre Merkezi'nin ana salonunda yapılıyor ve bu salonda 3.004 koltuk var. Yani her 23 avukata bir koltuk düşüyor. Dünyanın en kalabalık barolarından biri, genel kurulunu orta büyüklükte bir dernekmiş gibi yapıyor. Avukatlık Kanunu'na göre genel kurulun ilk toplantıda açılabilmesi için üyelerin yarısından fazlasının, yani 34.111 avukatın katılması gerekiyor. Bu sayı salonun on katından fazla. Nitekim bu yıl da 10 Ekim'deki ilk toplantı yapılamadı. İkinci toplantı için gereken 6.822 kişi bile salonun iki katı.

Üstelik meslektaşlarımızın çoğu genel kurula arabasıyla geliyor. Haliç Kongre Merkezi'nin çevresi çok kalabalık, otopark alanı yetersiz. Bu yüzden özellikle genç ve orta yaştaki meslektaşlarımızdan sık sık "Aman, ne uğraşacağım" sözünü duyuyoruz. Birazdan göreceğimiz sandık verisi de en az gelen kuşağın 2-10 yıllık avukatlar olduğunu gösteriyor. İstanbul'da bu kalabalığı rahatça ağırlayabilecek, ulaşımı daha kolay başka yerler varken, her ne hikmetse genel kurul yıllardır burada yapılıyor. Sonuç da hep aynı: katılım sınırlı kalıyor ve her seçimde sandığa düzenli gelen küçük bir kesim baronun kaderini belirliyor. Şimdi bunun rakamlarına bakalım.

Bu bölümdeki rakamlar, Bağımsız Avukatlar olarak son üç seçimde (2021, 2022 ve 2024) sandık sandık tuttuğumuz sayımlara dayanıyor. İstanbul Barosu seçimlerinde sandıklar sicil sırasına göre dizilir; son birkaç sandık hariç her sandıkta yaklaşık 400 avukat bulunur. Yani 1 numaralı sandıkta en kıdemli üstatlar, son sandıklarda ise yeni ruhsat alan meslektaşlar oy kullanır. Biz bunu üç kuşağa ayırdık: kıdemliler (10 yıl üzeri), orta kuşak (2-10 yıl) ve yeniler (son iki yıl)

Son üç seçimin kazananlarına baktığımızda tablo değişmiyor: Kazananın oyu kıdemlilerde 2021'de yüzdev 45, 2022'de yüzde 42, 2024'te yüzde 29. Orta kuşakta ve yenilerde ise her seçimde yüzde 16 ile yüzde 22 arasında kaldı. Yani baroyu fiilen kıdemliler seçiyor.

Bu tabanın kendisi de değişiyor. Önce İlke adayının en kıdemli 10 sandıktaki oyu 2021'de yüzde 77'ydi; 2022'de yüzde 64'e, 2024'te yüzde 58'e düştü. Orta kuşakta ve yenilerde ise her seçimde yüzde 19 civarında kaldı.

Katılıma gelince asıl sorun orta kuşakta. Kıdemliler de, yeniler de sandığa geliyor. Orta kuşak ise her seçimde geride kalıyor: 2022'de katılım kıdemlilerde yüzde 47, yenilerde yüzde 44, orta kuşakta yüzde 37'ydi. 2024'te yüzde 50, yüzde 50 ve yüzde 42. Orta kuşak, genel kurula çağrılan avukatların neredeyse yarısı (yüzde 49). 2024'te sandığa gelmeyenlerin yüzde 53'ü bu kuşaktandı. Yani baronun en kalabalık kuşağı, aynı zamanda sandıkta en az görüneni.

İyi haber şu ki katılım artabiliyor. 2022'de 56 sandıkta katılım yüzde 40'ın altındaydı, 2024'te bu sayı 28'e indi. yüzde 50'yi aşan sandık sayısı ise 28'den 44'e çıktı.

Yine de 2024'te 64 bin avukatın 34 bini sandığa gelmedi. Yönetim, genel kurula çağrılan avukatların yalnızca yüzde 11'inin oyuyla seçildi. Yani sandığa gitmek, baronun hangi temsil gücüyle yönetileceğini belirlemek demek.

Son söz ve çağrı özellikle benim kuşağımdaki meslektaşlara, yani 2-10 yıllık avukatlara. 2024'te 400 avukatlık bir sandıkta kıdemlilerden 201, yenilerden 200 kişi oy kullandı. Orta kuşakta bu sayı 170'te kaldı. Sandık başına 31 kişilik bu fark, orta kuşağın 79 sandığında yaklaşık 2.450 oy ediyor. Hatırlatalım: 2022 seçimi 672 oyla belirlendi

Bu yıl genel kurula en az 68.220 avukat çağrıldı. Yaklaşık 171 sandık olacak. Mesleğe yeni katılanlar sandığa gelmeyi biliyor; kıdemliler zaten geliyor. Eksik olan, mesleğin yükünü en çok çeken orta kuşak. Bu nedenle, dünyanın en kalabalık barosunda değişim için, 24-25 Ekim'de Haliç Kongre Merkezine…