Türkiye’ye 10 milyar dolarlık kazanç imkânı doğdu

Suudi Arabistan’ın Rusya’ya karşı fiyatlarda dampinge gitmesiyle yaşanan gerilemenin kalıcı olmasının Türkiye’ye yarayabileceği bekleniliyor.

Dünyayı kasıp kavuran Corona virüsü (Covid-19), uluslararası piyasaları altüst etti. Virüs paniğinden ötürü dünya borsalarında sert kayıplar yaşandı. Asya, Avrupa ve ABD borsaları çakıldı. Zira yatırımcılar, şirket hisselerini ellerinden çıkarıp güvenli liman altına hücum etmeye başladı.

Fiyatlar yüzde 30 düştü

Covid-19’dan dolayı petrol fiyatı ise dibe vurdu. Brent tipi ham petrolün varil fiyatı 31 dolara kadar geriledi. Yüzde 35’e varan fiyat düşüşünde Suudi Arabistan ile Rusya’nın petrol üretim kesintisi noktasında anlaşmaya varamamaları rol oynadı. İki ülkenin restleşmesi ihracatçı ve ithalatçı şirketleri de tereddüt içerisinde bıraktı. “Günde 1.5 milyon varillik ek üretim kesintisi yapılsın” önerisi Rusya tarafından reddedilen Suudi Arabistan’ın petrol ihracat fiyatında indirime gitmesi ayrıca nisan ayında üretimi arttıracağını açıklaması piyasada dalgalanmalara neden oldu.

Petrol fiyatlarındaki düşüşün devamlılık arz etmesinin ithalatçı ülkelerin lehine olacağı öngörülüyor. Türkiye gibi enerjide dışa bağımlı ülkelerin ithalat maliyetlerinin önemli ölçüde azalacağı tahmin ediliyor. Enerji uzmanları, Covid-19’un petrol üreticilerini karşı karşıya getirdiğine; üretimi arttırmaya ve fiyatı indirmeye yönelttiğine dikkat çekerek, “Bu durumda ülkemizin ithalat faturası her sene 10 milyar dolar hafifleyecektir” diyor.

Fiyatların 30 dolarda dengelenmesinin imalatçı firmaları hammaddeye daha az harcama yapmalarına imkân tanıyacağını anlatan aynı uzmanlar, “Böylece yatırımlara yenileri eklenecek, üretim ivmelenecek, ihracatın büyümeye net katkısı artacaktır” görüşünde birleşiyor.

Altın talebi arttı

Artan talebe paralel olarak altın, rekor kırdı. Altının ons fiyatı bir ara bin 690 dolar barajını aştı ancak daha sonra bin 660 dolar seviyesine oturdu. Gram fiyatı da süratle 320 lira sınırını geçti ve 330 liraya dayandı.

Koalisyon bozuldu liderler şaşkın

Suudi Arabistan’ın ani adımıyla bozulan dengeler muğlaklığı artırırken petrole dayalı ihaleler ve spot işlemlerin piyasaları daha da belirsiz bir görünüme sürükleyebileceği belirtiliyor. Suud yönetiminden sonra Kuveyt, İran ve Irak gibi diğer bazı önemli petrol satıcısı olan ülkelerin benzer indirimlere gitmesini önlemek için liderler arasında sürpriz zirvelerin gerçekleşmesi ihtimali ağırlık kazanıyor.

6 ülke resesyona girebilir

Uluslararası reyting kurumu Standard & Poor’s (S&P) tarafından önemli uyarılarda bulunuldu. Kurumun analistlerince kaleme alınan uyar metninde şu ifadelere yer verildi: “Covid-19’dan dolayı küresel ekonomide hem talep hem arz şoku yaşanıyor. Bu da Avustralya, Hong Kong, Singapur, Japonya, Güney Kore ve Tayland’ı ekonomik durgunlukla (resesyon) karşı karşıya bırakabilir. Ölümcül virüs, Asya Pasifik ülkelerinin milli gelirlerinde toplamda 211 milyar doları silebilir.”

Merkez Bankaları tetikte

Çin’de ortaya çıkan Corona salgınının global ekonomiyi tehdit etmesi merkez bankalarını faiz indirimine yönlendirdi. Amerikan Merkez Bankası (Federal Reserve System-Fed) faizleri 50 baz puan düşürerek, 1-1.25 puana çekti.

Avrupa Merkez Bankası (European Central Bank-ECB) Başkan Yardımcısı Luis De Guintos ise salgınının bölge ekonomileri için oluşturduğu risklere karşı merkez bankasının gerekli adımları atacağı sözü verdi. İngiltere ve Japonya merkez bankalarından da benzer mesajlar geldi.

Devlerin hisseleri yerle bir oldu

Brent petrolde yaşanan yüzde 20’lik gerileme borsalarda satış odaklı dalgalanmaları beraberinde getirdi. Piyasalar petrolün varil fiyatının 30 dolar seviyesine kadar düşmesi senaryosunu istemeye istemeye satın alırken, ABD borsaları adeta çakıldı ve işlemler bir süre durduruldu.

BP ve Shell gibi devlerin borsalarda işlem gören hisselerinde sert düşüşler gözlendi. Kayıplardaki oranlar ise yüzde 14 ila 20 arasında değişti.