Francisco Franco

1936-1939 yılları arasında gerçekleşen iç savaş sonrasında ülkenin idaresini bırakmamış olan Franco,ülkeyi 36 yıl boyunca diktatörlükte yönetmiştir. Lakabı El Caudillo (Önder)’dir.

Francisco Franco, 4 Aralık 1892 tarihinde, İspanya’da doğdu. Deniz kuvvetlerinde yüksek rütbelerle hizmet vermiş olan bir aileden gelen Franco, babası gibi bir deniz kuvvetleri subayı olmak istiyordu. Fakat İspanya ile Amerika arasında gerçekleşen savaşın ardından ülke neredeyse tüm donanmasını kaybetmişti. Bunun üzerine Franco da aile geleneğini bozarak kara harp okuluna kayıt oldu.

ASKERİ HAYATI

1907 yılında akademiye giren Francisco Franco 1910 yılında okuldan mezun oldu ve de Fas’da göreve başladı. Savaşın getirdiği yıkım kendisini en çok Fas cephesinde göstermişti. Bu savaşta birçok yüksek rütbeli subay hayatını kaybetmiştir. 1916 yılında henüz 23 yaşında olan Franco, yüzbaşı rütbesine yükseldi.

El Biutz’de gerçekleşen bir talimde ağır yaralanan ve bir testisini kaybeden Franco, bu kadar kötü bir patlamadan sağ çıkabildiği için orduda Baraka (Şanslı) lakabını kazandı. 1917 yılında  binbaşı rütbesine yükseldi. 1923'de yarbay olan Franco, aynı yıl Maria del Carmen Polo ile evlendi. Çiftin 1926 yılında tek çocuğu olan Maria del Carmen dünyaya geldi.

1932 yılında İspanya’da monarşinin sona ermesi ve demokratik düzenin kurulması sırasında, Franco taraf tutmayarak apolitik bir tutum sergiledi. Fakat kısa süre içerisinde demokratlarla arası bozuldu ve 1936 yılında Kanarya Adaları’na sürgün maiyetinde bir atamayla gönderildi.

DİKTATÖRLÜK DÖNEMİ

18 Temmuz 1936 tarihinde askeri ayaklanma başlatan Francisco Franco, ertesi gün Fas’a geçerek burada bulunan ordunun denetimini bir günde ele geçirdi. Daha sonra İspanya’ya hareket eden Franco, 3 yıl sürecek olan iş savaşı başlatmış oldu.

Franco, isyan sırasında ülkede tam bir denetim kuramasa da, 30 Ocak 1938 yılında hareketi tamamladı.

Devlet başkanı, hükümet başkanı, kara ve deniz kuvvetleri komutanı ünvanlarıyla devletin başına geçen Franco, iç savaş sırasında ülkenin kaybettiği gücü tekrar kazanmak için harekete geçti. Bu sebeple 1939 yılında Anti-Komitern Pakt’ı imzalayarak Adolf Hitler’in yanında II. Dünya Savaşı’na girdi.

Fakat Almanya’ nın Polonya’ya saldırması üzerine savaştan uzak durma kararı alarak ülkesini büyük bir yıkımdan korudu.

Savaş boyunca yaptığı mücadele Fas’ta bulunan Tanca şehrini işgal etmek oldu. Bu durum müttefikler tarafından hoş karşılanmayınca savaş sonrasında kurulan Birleşmiş Milletler organizasyonuna İspanya alınmadı.

1947 yılında İspanya’da rejmi değiştiren Franco, kendisini kral ve ülkenin daimi koruyucusu ilan etti. Birleşmiş Milletler'e de alınmayan İspanya, politika açısından çok kötü bir on yıl geçirdi.

Bu durum ABD ile ilişkilerini geliştirdiği Soğuk Savaş’a kadar devam etti.

1966 yılında devlet ve hükümet başkanlarının yetkilerini kısıtlayarak kendi gücünden az da olsa feragat ettiyse de 1969 yılında torunu olan Juan Carlos’u veliahtı olarak ilan ederek diktatörlük rejmini güçlendiren hamlelere imza attı.

Franco, 1973 yılında başbakanlık görevini torununa bırakarak sadece devlet başkanı ve ordu komutanı olarak görev yaptı. 

ÖLÜMÜ

Francisco Franco, uzun süren bir hastalığın ardından 20 Kasım 1975 tarihinde, 82 yaşında İspanya'nın Madrid şehrinde hayatını kaybetti. Yerine torunu olan I. Juan Carlos geçerek ülkede krallığı devam ettirdi.