Kaygılarımdan kurtulmak istiyorum

Değerli okuyucular, anksiyeteli kişiler kendilerine üzüntü bulmakta ustadırlar, üzüntüleri gece yatağa girdikten sonra da bitmez. Günlük olaylarla ilgili kaygılara, geçmişte yapılmış hatalar ve gelecekte ortaya çıkabilecek güçlükler eklenir. Akut anksiyete nöbetleri birkaç saniyeden birkaç saate kadar sürebilen panik dönemleri biçiminde görülür. Bu nöbetlerde çarpıntı, aşırı terleme, baş dönmesi, göğüs ve mide bölgelerinde yoğun bir ağırlık duygusu, yüz ve ellerde soğukluk görülür. Bu ürkütücü duygular kişide ve çevresindekilerde öyle bir panik yaratır ki, kişi acile götürülür ve orada sakinleştirici iğne yapılıp evine gönderilir.

Kusurlu ana baba tutumları anksiyete bozukluğunun nedenlerinden biridir. Yapılan araştırmalara göre, anksiyeteli kişilerin ana babalarının çoğunlukla çocuklarından çok şeyler bekleyen ve onlara sevgi desteği, ancak bu beklentileri karşılandığında sağlayan kişiler olduğu ortaya çıkmıştır. Geçmişte yaşanan sarsıcı bir olayın yeniden canlanması da anksiyete oluşturur. 45 yaşlarında bir ev hanımı olan Meral hanım, küçük bir çocukken anne babası ayrılmışlardı. Meral hanım onların kavgalarına tanık olmuş ve terapi sırasında anılarından söz ederken bu olaylara ilişkin anksiyetesini yeniden yaşamıştı. Başka bir şehirde yaşayan kızı ve damadı, Meral hanımın yaşadığı apartmana yerleştiler. O zamana kadar danışanımız kızının mutlu olduğuna inanıyordu. Ancak aynı yerde oturmaya başladıktan sonra kızıyla damadının tartışarak birbirlerini boşanmakla tehdit ettiklerine tanık oldu. Meral hanım, onların her tartışmasından sonra uzun süren anksiyete nöbetlerine giriyor ve çocukluk yıllarında olduğu gibi, yeniden tartışma çıkması olasılığının kaygısını taşıyordu.

 Gerçekte bu tartışmalar genç çiftin yaşamlarının bir parçasıydı ve aralarında güçlü bir sevgi vardı. Meral hanıma yapılan terapiler sayesinde durumu düzeldi. Olaylar, onun geçmişten kalma duyarlı bir noktasına dokunmuş ve o yıllara ilişkin anksiyetesini canlandırmıştı.

 “Bilişsel modele” göre kaygı yaşayan bu kişiler, kendileri ve yaşamla ilgili

inançları nedeniyle  pek çok durumu tehdit olarak  algılamaya yatkın  olduğundan anksiyete yaşarlar. Örneğin, kişi herkesin başına  gelebilecek bir kaza nedeniyle sürekli endişe içinde olabilir. Bu endişe-kaygı ile ilişkili olabilecek  inançlar, düşünceler kişiden kişiye çok farklılık gösterebilir. Bu tarz düşüncelere örnek verelim;

-(Kabul görme) Sevilmediğim sürece ben bir hiçim.

-(Kabul görme) Eleştiri alırsam bu tümüyle rededileceğim demektir.

-(Kabul görme) Başkalarını  her zaman mutlu  etmeliyim.

-(Rekabet) Hayatta sadece kazananlar ve kaybedenler vardır.

-(Rekabet) Her şeyi  mükemmel yapmazsam bu tümüyle kaybettiğim anlamına gelir.

-(Anksiyete belirtilerinin kendisi) Her zaman rahat ve gevşek görünmeliyim.

-(Anksiyete belirtileri) Kaygı belirtilerini göstermek başıma  gelebilecek en kötü şeydir.

Sevgili okurlar, yaygın anksiyete rahatsızlığının tedavisinde bilişsel davranışçı terapi oldukça etkilidir. Bazı çalışmalarda YAB tedavisinde, bilişsel davranışçı tedavinin ilaçlardan daha etkili olduğu gösterilmiştir. Bu tedavi, ilaç kullanma gereğinin azalmasını sağlamakta ve bazı hastalarda tedavi bitiminden çok sonra da  iyileşmeye devam etmesini sağlamaktadır. Terapi ile  YAB hastalarının %50’si belirgin düzelme göstermektedir.

Yaygın anksiyete  bozukluğunda (YAB) uygulanan davranışçı-bilişsel psikoterapi kısa sürelidir. Ortalama 5-20 seans sürer. İyi bir hasta-terapist ilişkisi kurulması önemlidir. Anksiyete, düşünce, duygu ve davranışla ilgili ev ödevleri verilip hastadan kayıt tutması istenir. Başlangıçta anksiyete ve  ona bağlı fizyolojik semptomlara ilişkin  hastanın düşünceleri  özellikle değerlendirilir.

YAB tedavisinde bilişsel davranışçı terapi, kaygının  yararları ve zararları  konusundaki düşüncelerinizi tanımanız, işlevsel ve işlevsel olmayan kaygılarınız arasındaki farkı tanımanız konusunda size yardım eder. Bunun yanısıra kaygılandığınız konulardaki  düşünce ve aktivitelerden kaçınma davranışınızın üstesinden nasıl geleceğinizi öğrenirsiniz. Terapistiniz ayrıca kas gevşemesi, solunum alıştırmaları, zaman yönetimi teknikleri konularında girişimler kullanarak anksiyeteli uyarılma düzeyinizin  azalması için yardımcı olacaktır. Siz gün boyu kaygılar yaşarken, terapistiniz “kaygılanma zamanı”na kaygıyı sınırlamanızı ve farklı kaygı konularında yolunuzu bulmanıza yardım edecektir.

Kaygılarınızı denetim altına alabilmeniz ve pozitif düşünebilmeniz duasıyla Allah’a emanet olunuz.

PSİKOLOJİK DANIŞMAN-PSİKOTERAPİST

DNŞ TEL: 0212 503 79 95-0 506 401 79 91