Yerli uçakta Çin teknolojisi ve engeller
Bir ülkenin yerli silahlarının olmasının ne kadar elzem olduğunu geçtiğimiz hafta düşen ve 11 güzide askerin şehit olmasına neden olan Fransız malı Cougar helikopterinden bir kez daha öğrendik. Yakında onların yerine Türkiye’de montajı yapılacak olan Sikorsky T70 helikopterleri alacak. Belki onların imalatında da sorun çıkacak. Batılı ülkeler ya silah satmıyorlar, ya sattıkları çürük çıkıyor, ya da kendi savunma sanayimiz üretmek istediğinde parça vermiyor. Cougar’la ilgili bir araştırma yapın, en çok ölüme sebep olan kazaların Türkiye’de olduğunu görürsünüz.
Bu ülkeye ne son ürün yabancı silahlar ne de parçaları hayır getiriyor. Hiç olmamalarından elbette iyidir ve fakat bu uğurda ödenen bedel de azımsanmayacak kadar büyük. Türkiye bağımlılıktan kurtulmak için tüm savunma sanayi şirketlerini seferber etti. Gayet de güzel bir mesafe kat edildi. Ancak savunma sanayisindeki gelişim sınırları da aşıp ihraç edilmeye başlanınca parça tedarikçileri hem pazar kaybı yaşamamak hem de anlaşamadıkları hükümeti cezalandırmak için gizli veya açıktan ambargolar koymaya başladı.
Türkiye de önüne konulan hendekleri aşmak için elinden geleni yapıyor ve her ne yapıyorsa batının gözünden kaçmıyor. En son ispiyonculuğu Bloomberg yaptı. Bloomberg’te çıkan bir habere göre Türkiye, Pakistan üzerinden Çin teknolojisine ulaşmaya çalışıyor. Çin’in Pakistan için kullandığı sıfat demir kardeşliktir (iron brotherhood). Hindistan’la aralarında husumet bulunan bu iki ülke askeri konularda birbirlerinin en yakın müttefikidirler. Pakistan eğer jet, tank, füze vs. üretebiliyorsa Çin’in verdiği teknoloji sayesindedir.
Mezkûr teknolojiden ülkemiz de istifade etmiştir. Mesela en uzun menzilli füzemiz olan Bora’nın teknolojisi Çin’e ait olup, Pakistan’dan transfer edilmiştir. Bloomberg’in iddiasına göre Türkiye şimdi de Pakistan’dan uçak teknolojisi transferi yapıp Milli Muharebe Uçağını (MMU) üretmek istiyor. Pakistan’ın yerli jeti olan J-17 Çin teknolojisiyle üretilmiştir. Bu jetler, F-16’lar kadar olamaz ama hafife de alınacak bir uçak değil. Pakistanlılar J-17’yi birkaç ülkeye ihraç da ettiler. Türkiye ise TUSAŞ üzerinden J-17’deki teknolojiye ulaşmış olacak.
Bloomberg’e göre Türk hükümetinin bu hamlesi yeni ambargolara neden olabilir. Diğer bir deyişle F-35 satmayan Amerika, MMU’nun üretilmesine de izin vermeyecek. Türkiye ısrar ederse de ambargo uygulayacak. ABD hem jet satmıyor, hem üretimi için teknoloji transferi yapmıyor, hem de teknolojinin başka bir ülkeden alınmasına izin vermiyor. Çünkü kendisine boyun eğen eski Türkiye yok.
Ambargoların bugüne kadar ters teptiğini düşünürsek, muhtemelen yeni ambargoların da fayda vermeyeceğini öngörebiliriz. Ancak ilişkileri batı dünyasından tamamen koparmak Türkiye’nin lehine olmaz. Türkiye’ye yakın duran ülkeler de var. Örneğin İngiltere ile şu anda bir sorun yaşamıyoruz. MMU’nun tasarımını İngiliz BAE Systems yapıyor. Rolls Royce ise motorunu temin etmek istiyor. Eğer İngilizler, Amerikalılar gibi yarı yolda bırakmayacaklarının garantisini verirlerse ve yerli motorun üretimi için destek olurlarsa onlarla yola devam edilebilir.
Çünkü İngiliz silah teknolojisi Amerikalılardan geri değil. Yere dikey inen ilk uçakları (Harrier) İngilizler yaptı. Rolls Royse dünyanın sayılı motor üreticilerinden. BAE ise dünyanın en büyük üç savunma şirketinden biri ve tank üreticimiz FNNS ile ortaktır. Niyetim İngilizleri övmek değil. Türkiye’nin çıkarları kiminle çalışmayı gerektiriyorsa onunla çalışılmalı. Çin’den de, Pakistan’dan da, İngilizlerden de, Korelilerden de teknoloji transferi yapılabilir.
Günün sonunda son teknoloji uçaklarımız havada bizlere güven verecekse kiminle çalışıldığının önemi yoktur. Hem inşaallah 10 yıl sonra tüm silah sanayimiz yerlileşince artık kimden ne alacağımızı değil, kime ne satacağımızı konuşacağız.
